Officieel overheidsbesluit / reglement (Tweede Uitvoeringsbesluit). 9 mei 1942. [Pagina 2]

1. De in het voorgaande lid bedoelde hoeveelheid wordt tijdig aan de betrokken groothandelaren en rookerijen ter kennis gebracht. Zij zijn verplicht er zorg voor te dragen, dat aflevering aan den afslag van deze hoeveelheid visch zoo gelijkmatig mogelijk over de geheele week wordt verdeeld.

§ 3.
Verdeeling van visch door den afslag.

Artikel 4.
De aan den afslag aangevoerde visch wordt door of namens den Burgemeester van Amsterdam, met inachtneming van de door de Centrale te geven aanwijzingen, onder de daarvoor in aanmerking komende kleinhandelaren verdeeld.

Artikel 5.
Het is den kleinhandelaren verboden visch als bedoeld in artikel 2 anders dan over den afslag te betrekken.

Artikel 6.
De voor de verdeeling in aanmerking komende kleinhandelaren worden als volgt ingedeeld:
a. winkeliers voor levende aal en paling;
,, ,, zoetwatervisch;
,, ,, zeevisch;
,, ,, gerookte aal, paling en gerookte zeevisch;
,, ,, garnalen.
b. marktkooplieden voor levende aal en paling;
,, ,, zoetwatervisch;
,, ,, zeevisch;
,, ,, gerookte aal, paling en gerookte zeevisch;
,, ,, garnalen.

Artikel 7.
De door den afslag toegewezen visch mag uitsluitend worden verkocht:
a. op de door den Burgemeester van Amsterdam daartoe aan te wijzen plaatsen;
b. in vischwinkels en vischhallen gevestigd te Amsterdam.

Artikel 8.
Alle bij de in artikel 4 bedoelde verdeeling toegewezen visch moet rechtstreeks van den afslag naar den winkel, de hal of aangewezen markt- of standplaats van den kleinhandelaar worden vervoerd.

Artikel 9.
De bij de verdeeling, als bedoeld in artikel 4, toegewezen visch mag, behoudens toestemming vanwege de Centrale, tot verkoop aan andere afnemers, uitsluitend aan consumenten worden verkocht.

Artikel 10.
Kleinhandelaren mogen slechts na verkregen toestemming van of vanwege de Centrale een daarbij aan te geven gedeelte van de hun bij de verdeeling toegewezen visch doen rooken bij een door de Centrale aangewezen rookerij.

Artikel 11.
De kleinhandelaren, die direct of indirect den goeden gang van zaken der verdeeling verstoren of in gevaar brengen, kunnen voor bepaalden of onbepaalden tijd van de in artikel 4 bedoelde verdeeling worden uitgesloten, onverminderd andere maatregelen, welke op grond van eenig ander wettelijk voorschrift kunnen worden genomen.

§ 4.
Slotbepaling.

Artikel 12.
1. Dit besluit, dat kan worden aangehaald als „Tweede Uitvoeringsbesluit van het Visscherijbesluit 1941 (Regeling van de vischvoorziening van de gemeente Amsterdam)” wordt door publicatie in de daarvoor in aanmerking komende dag- en vakbladen, door openbare bekendmaking aan den

[Pagina 3]

afslag, alsmede per circulaire ter kennis van de betrokkenen gebracht en treedt in werking met ingang van 18 Mei 1942.
2. Tegelijkertijd treedt het Besluit No. 2 van de Nederlandsche Visscherijcentrale buiten werking.

's-Gravenhage, 9 Mei 1942.

NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE,
w. g. N. HAASNOOT, w. g. L. C. VAN AKEN,
Directeur. Secretaris.

Straffen bij overtreding van dit besluit.

Bij overtreding van dit besluit zijn de sancties van het Economisch Sanctiebesluit 1941 van toepassing.
Derhalve wordt degene, die handelt in strijd met de voorschriften, vervat in bovengenoemd besluit, gestraft met hechtenis van ten hoogste een jaar en/of met geldboete van ten hoogste vijf en twintigduizend gulden.
Degene, die de voorschriften, vervat in genoemd besluit, opzettelijk niet nakomt, wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste 8 jaren en/of met geldboete van ten hoogste eenhonderd duizend gulden. Dit document is een juridisch instrument waarmee de distributie van vis in Amsterdam strak wordt gereguleerd. Belangrijke aspecten zijn:

• Centralisatie: De "Nederlandsche Visscherijcentrale" en de Burgemeester van Amsterdam hebben de volledige controle over wie wat mag verkopen. Kleinhandelaren zijn verplicht hun voorraad via de centrale afslag te betrekken (Art. 5).
• Categorisering: Er wordt een strikt onderscheid gemaakt tussen winkeliers en marktkooplieden, en tussen verschillende soorten visproducten (Art. 6). Dit wijst op een gesegmenteerd distributiesysteem.
• Geografische beperking: De vis mag enkel op aangewezen plaatsen binnen de gemeente Amsterdam worden verkocht (Art. 7).
• Verbod op tussenhandel: Artikel 9 verbiedt de verkoop aan andere handelaren zonder toestemming; vis moet rechtstreeks naar de consument.
• Sancties: De straffen voor overtreding zijn extreem zwaar voor die tijd. Boetes tot 100.000 gulden en gevangenisstraffen tot 8 jaar onderstrepen het belang dat de overheid hechtte aan de controle op de voedselvoorziening en het tegengaan van de zwarte markt. Het document dateert uit mei 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was er sprake van toenemende schaarste aan voedsel en grondstoffen. De bezetter voerde een stelsel van distributie en prijsbeheersing in om de voedselvoorziening te controleren en de uitvoer naar Duitsland te waarborgen.

De Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC) was een in 1941 opgericht overheidsorgaan (een zogenaamd 'bedrijfschap') dat toezag op de gehele vissector. Het "Economisch Sanctiebesluit 1941" waarnaar wordt verwezen, was de juridische basis voor de zware straffen op economische delicten zoals hamsteren of illegale handel. Dit specifieke besluit voor Amsterdam laat zien hoe lokaal beleid werd ingebed in de nationale (door de bezetter gecontroleerde) economische ordening.