Archief 745
Inventaris 745-407
Pagina 586
Dossier 24
Jaar 1943
Stadsarchief

Concept perscommuniqué.

Origineel

Concept perscommuniqué. CONCEPT PERSCOMMUNIQUE.

Hiermede wordt ter openbare kennis gebracht, dat met ingang van [open ruimte] alle soorten visch uitsluitend mogen worden verkocht en afgeleverd op de daarvoor door den Burgemeester van Amsterdam aangewezen markten en in de vischwinkels en vischhallen.

Deze markten zijn:
Albert Cuypstraat;
Dapperstraat;
Lindengracht (van Dinsdag tot en met Zondag);
Noordermarkt (op Maandag);
Ten Katestraat;
Nieuwmarkt;
Mosplein;
Jan Evertsenstraat;
Stadionplein;
Waterlooplein )
Gaaspstraat ) markten uitsluitend toegankelijk voor Joden.
Joubertstraat )

(Handgeschreven toevoeging: (aan huis)) Het venten, het bedienen van vaste klanten en het afleveren van visch (Handgeschreven toevoeging: (aan huis)) op bestelling is met ingang van bovengenoemden datum verboden. Vanaf dezen datum zal derhalve het publiek, dat visch wil koopen, zich daarvoor moeten begeven naar de genoemde verkoopsplaatsen. (Handgeschreven toevoeging: en of naar de winkels.)

De visch moet worden verkocht tegen hoogstens de daarvoor vastgestelde maximumprijzen. Deze prijzen zijn:

Versche aal en paling (per ½ kg.)
boven 250 gram (ten minste 2 stuks in een ½ kg.) $f$ 1,23
van 125 tot 250 gram (van 2 - 4 stuks in een ½ kg.) " 0,99
van 70 tot 125 gram (van 4 - 8 stuks in een ½ kg.) " 0,82
tot 70 gram (onbepaald) " 0,54

Gerookte aal en paling (per ½ kg.)
boven 200 gram (2 - 3 stuks in een ½ kg.) " 2,17
van 100 - 200 gram (van 3 - 5 stuks in een ½ kg.) " 1,88
van 50 - 100 gram (van 5 - 10 stuks in een ½ kg.) " 1,62
tot 50 gram ~~(tot hoogstens 10 stuks in een ½ kg.)~~ " 1,16

Ongepelde garnalen: per ½ kg. $f$ 0,375
Gepelde garnalen: per 100 gram " 0,32

Zoetwatervisch: per ½ kg.
Baars $f$ 0,37
Blei tot 1 pond " 0,26
Blei boven 1 pond " 0,34
Edelkarper (levend) " 0,68
Karper " 0,44
Snoek " 0,41
Snoekbaars " 0,55
Voorn (beneden 20 cm.) " 0,23
Voorn (van ten minste 20 cm.) " 0,26
IJsselmeerbot " 0,63
Zeelt " 0,49 * Segregatie: Het document is een direct bewijs van de anti-Joodse maatregelen in Amsterdam. Drie specifieke markten (Waterlooplein, Gaaspstraat en Joubertstraat) worden aangewezen als de enige plekken waar Joden hun vis mogen kopen, wat duidt op een gedwongen isolatie van de Joodse bevolking uit het publieke leven en van andere markten.
* Handgeschreven wijzigingen: De handgeschreven toevoeging "(aan huis)" verduidelijkt dat niet alleen de verkoop op straat (venten) verboden is, maar ook de bezorging aan huis. Dit dwingt de bevolking naar fysieke locaties die makkelijker te controleren zijn door de bezetter en de politie.
* Economische controle: De lijst met maximumprijzen toont aan dat de distributie van voedsel streng door de overheid (onder toezicht van de bezetter) werd gereguleerd om zwarte handel tegen te gaan en de schaarste te beheren.
* Taalkundig: Het gebruik van de 'naamvals-n' (den Burgemeester, dezen datum) en de spelling 'visch' is kenmerkend voor de officiële taal van die periode. Dit concept stamt uit de periode van de Tweede Wereldoorlog waarin de nazi-bezetter stap voor stap de bewegingsvrijheid van Joden in Nederland inperkte. De keuze voor de locaties Waterlooplein (de oude Joodse buurt), de Gaaspstraat en de Joubertstraat (Transvaalbuurt) is niet toevallig; dit waren de wijken waar de Joodse bevolking geconcentreerd werd (de zogenaamde Judenviertel).

Dergelijke verordeningen werden meestal uitgevaardigd door de door de nazi's gecontroleerde gemeentelijke instanties. Het verbod op venten en bezorgen had als doel de informele economie te vernietigen en Joden volledig afhankelijk te maken van de aangewezen distributiepunten, wat de latere deportaties logistiek vergemakkelijkte.

Samenvatting

  • Segregatie: Het document is een direct bewijs van de anti-Joodse maatregelen in Amsterdam. Drie specifieke markten (Waterlooplein, Gaaspstraat en Joubertstraat) worden aangewezen als de enige plekken waar Joden hun vis mogen kopen, wat duidt op een gedwongen isolatie van de Joodse bevolking uit het publieke leven en van andere markten.
  • Handgeschreven wijzigingen: De handgeschreven toevoeging "(aan huis)" verduidelijkt dat niet alleen de verkoop op straat (venten) verboden is, maar ook de bezorging aan huis. Dit dwingt de bevolking naar fysieke locaties die makkelijker te controleren zijn door de bezetter en de politie.
  • Economische controle: De lijst met maximumprijzen toont aan dat de distributie van voedsel streng door de overheid (onder toezicht van de bezetter) werd gereguleerd om zwarte handel tegen te gaan en de schaarste te beheren.
  • Taalkundig: Het gebruik van de 'naamvals-n' (den Burgemeester, dezen datum) en de spelling 'visch' is kenmerkend voor de officiële taal van die periode.

Historische Context

Dit concept stamt uit de periode van de Tweede Wereldoorlog waarin de nazi-bezetter stap voor stap de bewegingsvrijheid van Joden in Nederland inperkte. De keuze voor de locaties Waterlooplein (de oude Joodse buurt), de Gaaspstraat en de Joubertstraat (Transvaalbuurt) is niet toevallig; dit waren de wijken waar de Joodse bevolking geconcentreerd werd (de zogenaamde Judenviertel).

Dergelijke verordeningen werden meestal uitgevaardigd door de door de nazi's gecontroleerde gemeentelijke instanties. Het verbod op venten en bezorgen had als doel de informele economie te vernietigen en Joden volledig afhankelijk te maken van de aangewezen distributiepunten, wat de latere deportaties logistiek vergemakkelijkte.

Kooplieden in dit dossier 100

Aal en paling boven 250 gram Waterlooplein f 2,44
Aal en paling boven 250 gram Waterlooplein ƒ 2,44
Aal en paling tot 70 gram Waterlooplein " 1,04
Aal en paling tot 70 gram Waterlooplein " 1,04
Aal en paling van 125 – 250 gram Waterlooplein " 2,23
Aal en paling van 125-250 gram Waterlooplein " 2,23
Aal en paling van 70 – 125 gram Waterlooplein " 1,78
Aal en paling van 70-125 gram Waterlooplein " 1,78
A.A. Pakkoo Waterlooplein -----
Aard., groente ,fruit -48
Aard., groente ,fruit 964
W. Fruithof Waterlooplein 992
W. Fruithof Waterlooplein 745
W. Fruithof Waterlooplein 719
W. Fruithof Waterlooplein
W. Fruithof Waterlooplein 719
W. Fruithof Waterlooplein 709
W. Fruithof Waterlooplein 709
W. Fruithof Waterlooplein 715
A. Boots Waterlooplein
A. Boots Waterlooplein 50
A. Boots. Waterlooplein 20
A. Boots. Waterlooplein 20
A. Pouw Waterlooplein 20
A. Pouw Waterlooplein 20
Levie Locher Waterlooplein
Levie Locher Waterlooplein
A.H. Staats Waterlooplein 20
A.H. Staats Waterlooplein 20
A.H. Staats Waterlooplein 20
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 3