Ambtsbrief / Intern memorandum. 5 maart 1943. Waarschijnlijk een ambtenaar van de gemeente Amsterdam (gezien de context van de Centrale Markt en het Gemeentearchief). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier (Amsterdam). [Handgeschreven: Amulla / A.v.D.]
[Handgeschreven: Verzonden 5/3] VD/SV

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,

A l h i e r .

66/4/2 M. 5 Maart 1943.

Verhuring kantoren in de hal op de Centrale Markt.

Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d. 1 dezer om advies ontvangen stuk No. 140 L.M. 1942 heb ik de eer U het volgende te berichten:
Het Gemeente-archief verkreeg aanvankelijk (in 1940) de beschikking over vijf lokaliteiten gelegen op de tweede verdieping van de hal der Centrale Markt. De ingebruik geving geschiedde ingevolge Besluit Burgemeester en Wethouders gratis en overigens onder de conditie, dat indien zich de mogelijkheid van verhuren dezer lokaliteiten voor marktdoeleinden mocht voordoen, deze daarvoor zullen moeten worden ontruimd.
Daar inmiddels inderdaad vraagontstond naar gelegenheid tot het huren van kantoorruimten voor doeleinden, met de markt verband houdende, moesten successievelijk de in gebruik gegeven kantoorruimten worden ontruimd. De Universiteite-bibliotheek welke onder dezelfde voorwaarde, als het Gemeente-archief ruimte in gebruik had, heeft haar boekwerken elders ondergebracht. Het Gemeente-archief heeft in plaats van de 5 kantoorruimten op de 2e verdieping, 4 ruimten op de hoogste verdieping Oostzijde hal gekregen.
Door het vertrek der Joodsche sigarenmakers zijn inmiddels op de hoogste verdieping Westzijde hal [einde pagina] * Administratieve verschuivingen: Het document beschrijft de logistieke herindeling van de Centrale Markthal in Amsterdam tijdens de oorlogsjaren. Instellingen zoals het Gemeentearchief en de Universiteitsbibliotheek moesten hun tijdelijke ruimtes afstaan zodra er commerciële (marktgerelateerde) huurders kwamen.
* Taalgebruik: De tekst bevat typische ambtelijke spelling uit die tijd (bijv. "lokaliteiten", "ingebruik geving", "Universiteite-bibliotheek").
* Opmerkelijke passage: De laatste zin is historisch zeer significant: "Door het vertrek der Joodsche sigarenmakers...". Dit is een ambtelijk eufemisme voor de uitsluiting en deportatie van Joodse Amsterdammers. De ruimtes die zij in de Markthal gebruikten, kwamen "vrij" voor andere doeleinden als gevolg van de anti-Joodse maatregelen van de bezetter. Dit document stamt uit het voorjaar van 1943, een periode waarin de deportaties van Joodse burgers uit Amsterdam in volle gang waren. De Centrale Markt was een cruciaal logistiek punt voor de voedselvoorziening, maar ook een plek waar voor de oorlog veel Joodse handelaren en arbeiders werkzaam waren. De brief illustreert hoe de gemeentelijke bureaucratie simpelweg "doorschakelde" en de vrijgekomen ruimtes herverdeelde, waarbij de tragische oorzaak van het "vertrek" van de oorspronkelijke gebruikers puur als een administratief gegeven werd genoteerd.