Officieel extract uit het besluitenregister van de gemeente Amsterdam.
Origineel
Officieel extract uit het besluitenregister van de gemeente Amsterdam. 12 december 1944. [Links bovenaan, gestempeld/handgeschreven:] Nº 20/93/2 M. 1944 15/12 45
[Rechts bovenaan, handgeschreven:] Marktho.
No. 903 L.M.1944 [Rechts:] Aankoop suikerbieten.
E x t r a c t
uit het Boek der Besluiten
van den Burgemeester van Amsterdam
Dinsdag, 12 December 1944.
De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen deelt mede, dat door het Departement van Byzondere Economische Zaken aan het Gemeentebestuur suikerbieten zyn aangeboden tegen f.40 per 1000 K.G.; geleverd kunnen worden 200.000 à 300.000 K.G. Naar zyn meening is de aankoop van deze party in het belang te achten van de voedselvoorziening der Gemeente; de suikerbieten kunnen worden opgeslagen in het koelhuis van het Marktwezen. De Directeur van het Marktwezen kan belast worden met het toezicht en bewaren van deze party.
De Burgemeester kan zich met den aankoop van deze party vereenigen en besluit mitsdien:
I den Directeur van het Marktwezen te machtigen tot dien aankoop over te gaan en hem te belasten met het in ontvangst nemen en bewaren van de suikerbieten;
II dat te zyner tyd een besluit zal worden genomen tot regeling van de financieele gevolgen van den aankoop van deze party;
III te bepalen, dat afgifte van de suikerbieten alleen kan plaats hebben na toestemming van den Wethouder voor de Levensmiddelen.
Afschrift van dit besluit zal worden gegeven aan de afdeelingen Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen (6 stuks) en Financiën (2 stuks).
WvA.
Voor eensluidend extract,
de Gemeentesecretaris,
(get.) J. F. FRANKEN * Inhoud: Het document betreft een formeel besluit van de burgemeester van Amsterdam om tussen de 200 en 300 ton suikerbieten aan te kopen. De suikerbieten worden aangeboden door het Departement van Bijzondere Economische Zaken voor een prijs van 40 gulden per 1000 kilo. Het Marktwezen krijgt de opdracht de partij op te slaan en te beheren.
* Taalgebruik: Het betreft ambtelijk Nederlands uit de eerste helft van de 20e eeuw, herkenbaar aan spellingen als 'Byzondere', 'zyn', 'party' en 'financieele'.
* Bestuurlijke structuur: Opvallend is de specifieke portefeuille van de wethouder, die niet alleen over Levensmiddelen ging, maar ook over was- en badinrichtingen. Dit weerspiegelt de toenmalige gemeentelijke organisatie waarbij hygiëne en basisvoorzieningen nauw verbonden waren.
* Logistiek: De keuze voor het 'koelhuis van het Marktwezen' als opslaglocatie duidt op een centrale regie over de beperkte beschikbare opslagfaciliteiten in de stad. * Historische context: De datum van het besluit, 12 december 1944, valt midden in de Hongerwinter. In de bezette West-Nederlandse steden heerste een acute hongersnood door het wegvallen van transporten en voedselvoorraden.
* Voedselvoorziening: Suikerbieten waren oorspronkelijk bedoeld voor de suikerindustrie, maar werden tijdens de winter van '44-'45 een cruciaal (hoewel moeilijk verteerbaar) noodvoedsel voor de burgerbevolking. De overheid kocht deze partijen op om de distributie via gaarkeukens of bonkaarten te reguleren.
* Bestuur onder bezetting: In 1944 stond Amsterdam onder bestuur van een door de Duitse bezetter aangestelde burgemeester (Edward Voûte). Het 'Departement van Bijzondere Economische Zaken' was een crisisorgaan dat tijdens de bezetting de distributie en schaarste moest beheren. De noodzaak om dergelijke partijen suikerbieten aan te kopen illustreert de wanhoop van de stedelijke voedselvoorziening in die laatste oorlogsmaanden.