15 december 1944 De Directeur van het Marktwezen Amsterdam. Hoofd van de Afdeeling Assurantiezaken, Raadhuis, Amsterdam. [Briefhoofd]
MARKTWEZEN AMSTERDAM
vD/HB.
TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 3/17/1M.
BIJLAGE 1.
ONDERWERP :

AMSTERDAM (W.) 15 December 1944.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer Hoofd van de
Afdeeling Assurantiezaken,
[Handgeschreven:] Wettelijke Aansprakelijkheid Raadhuis, Verhaals- en Verzekeringszaken
A l h i e r .
==========

Heden ontving ik bericht van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten te Den Haag, dat op partijen paling, welke naar dit Bedrijfschap waren doorgezonden, verschillende manco's waren geconstateerd.

De betreffende partijen waren voor rekening van het Bedrijfschap door mij verzekerd; men verzoekt mij thans de betreffende transportondernemingen te Amsterdam aansprakelijk te willen stellen; indien mogelijk verzoek ik U de behandeling hiervan op U te willen nemen.

Het betreft de volgende partijen:

18 October 1944 verzonden met Reederij Van der Schuyt, Pr. Hendrikkade: 113 kistjes à 18 pond = 2.034 pond x f.2,30 = f. 4.678,20.

Bij aankomst te Den Haag mankeeren: 81 pond uit diverse kistjes.
[In de marge handgeschreven:] De schade bedraagt 81 x f 2.30 = f 186.30
Een en ander is tevens geconstateerd door een contrôleur van Van der Schuyt te Den Haag.

De partij was verzekerd voor f. 4.761,-.
Op het origineele beurtvaartadres zijn de assurantiezegels geplakt. Dit adres bevindt zich in Den Haag.

19 October 1944 verzonden met Reederij Boelhouwer en Kruyswijk, Rokin o.a.: 70 groote kisten à 100 pond paling; 99 kleine kistjes = totaal 1920 pond.

Bij aankomst te Den Haag mankeerden:
4 kisten van 100 pond en uit aanwezige kisten was ontvreemd: 204 pond, in totaal 604 pond en wel:
276 pond à f. 3,08 = f. 850,08
328 " " f. 2,30 = f. 754,40
[Handgeschreven berekening:] 1604,48
[Handgeschreven toevoeging:] Statiegeld 4 kisten à f 12.50 f 50,-- / f 1654.48

De partij was verzekerd voor f 20.018,68; polis-nota gaat hierbij.

De Directeur,
[Signatuur]

A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-9-'39-526.

--- * Inhoud: De brief betreft een officiële melding van diefstal of vermissing ("manco's") van grote hoeveelheden paling tijdens transport van Amsterdam naar Den Haag in oktober 1944. De directeur van het Marktwezen verzoekt de verzekeringsafdeling van de gemeente om de transportbedrijven (Reederij Van der Schuyt en Reederij Boelhouwer en Kruyswijk) aansprakelijk te stellen.
* Manco's:
* Zending 1: 81 pond paling vermist (schade f 186,30).
* Zending 2: 4 volledige kisten (400 pond) plus 204 pond uit andere kisten ontvreemd. Inclusief statiegeld voor de kisten wordt de schade hier berekend op f 1654,48.
* Bureaucreatie: Opvallend is de gedetailleerde administratieve afhandeling (verzekeringszegels, polis-nota's, exacte gewichten en prijzen per pond) midden in een crisistijd.

--- * Hongerwinter: De brief is gedateerd 15 december 1944, midden in de beruchte Hongerwinter. Voedsel was extreem schaars en kostbaar. De ontvreemding van honderden ponden vis was in die tijd niet alleen een aanzienlijk financieel verlies, maar ook een groot verlies aan vitale voedselvoorraden.
* Transport: Het transport vond plaats via de "beurtvaart" (geregelde scheepsverbindingen), wat destijds een cruciale logistieke ader was tussen Amsterdam en andere steden, zeker omdat het wegvervoer door brandstoftekort en vorderingen door de bezetter nagenoeg stil lag.
* Diefstal: Gezien de enorme schaarste was diefstal uit voedseltransporten aan de orde van de dag, zowel door hongerige burgers als door mensen die in de lucratieve zwarte handel zaten. De term "ontvreemd" duidt hier expliciet op diefstal.