Getypte statistische tabel / prijslijst.
Origineel
Getypte statistische tabel / prijslijst. Februari 1944 (gebaseerd op de code "5/2/1M", wat waarschijnlijk 5 februari 1944 betekent, voor de gegevens over januari). Hoogste en laagste winkelprijzen der verschillende soorten groenten,
fruit en aardappelen over J a n u a r i 1944. 5/2/1M. SV
winkelprijs
Artikel eenheid kwali- hoogste laagste
teit
Andijvie Kg 1 32 26
" " 2 12 12
Gekookte bieten " 1 19 18
" " 2 17 16
Rauwe bieten " 1 11 10
" " 2 10 8
Brusselsch lof " 1 39 38
" " 2 34 32
Boerenkool " 1 13 11
" " 2 13 11
Spruitkool " 1 43 41
" " 2 30 28
Groene kool stuk 1 18 12
" " 2 12 10
Roode kool Kg 1 12 12
" " 2 12 12
Savoie " " 1 12 11
" " 2 12 11
Witte " " 1 10 10
" " 2 10 10
Koolrapen " 1 7 7
" " 2 7 7
Kropsla krop 1 19 12
" " 2 11 9
Peterselie bos 1 14 12
" " 2 14 12
Prei " 1 20 18
" " 2 15 12
Radijs " 1 13 10
" " 2 13 10
Ramenas stuk 1 8 6
" " 2 6 4
Schorseneeren kg 1 29 27
" " 2 19 19
Selderie bos 1 13 10
" " 2 13 10
Spinazie kg 1 44 34
" " 2 29 20
Uien " 1 14 13
" " 2 13 13
Peen " 1 16 15
" " 2 10 10
Appelen " 1 96 91
" " 2 71 68
Druiven " 1 142 130
" " 2 122 116
Peren " 1 80 80
" " 2 66 66
Aardappelen I kg 1 8 8
(Zeeuwsche eigenheimers e.d.) " 2 8 8
Aardappelen III " 1 8 8
(zand- en veenaardappelen) " 2 8 8
Aardappelen IV " 1 8 8
(diverse kleisoorten) " 2 8 8 Dit document biedt een gedetailleerd overzicht van de consumentenprijzen voor groenten en fruit in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De prijzen zijn waarschijnlijk uitgedrukt in centen per kg, stuk, krop of bos.
- Prijsbeheersing: Het valt op dat bij veel producten de 'hoogste' en 'laagste' prijs zeer dicht bij elkaar liggen of zelfs identiek zijn (zoals bij witte kool en koolrapen). Dit wijst op strikte prijsvoorschriften.
- Aardappelen: De prijs van aardappelen is volledig gestandaardiseerd op 8 cent, ongeacht de kwaliteit of de grondsoort. Dit onderstreept de status van de aardappel als cruciaal volksvoedsel waarvoor de prijzen bevroren waren.
- Schaarste en Luxe: Producten zoals druiven (tot 142 cent) en appelen (tot 96 cent) zijn extreem duur vergeleken met basisgroenten zoals koolrapen (7 cent). Dit reflecteert de schaarste aan fruit midden in de winter tijdens de oorlogsjaren.
- Kwaliteitsverschil: Voor bijna elk product wordt onderscheid gemaakt tussen kwaliteit 1 en 2, waarbij de prijs voor de lagere kwaliteit aanzienlijk lager kan zijn (bijv. andijvie: 32 vs 12 cent). Het document dateert van januari/februari 1944. Nederland was op dat moment ruim drieënhalf jaar bezet door nazi-Duitsland. De economie stond volledig in het teken van de oorlogsvoering en distributie. Voor de meeste goederen op deze lijst waren distributiebonnen nodig.
Hoewel de beruchte 'Hongerwinter' pas eind 1944 zou beginnen, was de voedselsituatie in het begin van 1944 al precair door vorderingen van de bezetter en transportproblemen. Dergelijke prijslijsten werden door de overheid gepubliceerd om woekerprijzen op de officiële markt te voorkomen, al bestond er daarnaast een levendige 'zwarte markt' waar prijzen vele malen hoger lagen dan hier getabelleerd. De genoemde aardappelsoorten (Zeeuwse Eigenheimers) waren de standaard in de Nederlandse keuken van die tijd.