G. Ligtermoet
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Officiële waarschuwingsbrief van een gemeentelijke instantie.
* **Doel van het document:** De brief dient als een formele laatste aanmaning voor de betaling van marktgeld (stageld). De ontvanger heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken. * **Inhoudelijke kern:** * De heer Dreuming moet voor 19 februari betalen. * Bij het uitblijven van betaling wordt zijn vaste standplaats op de Ten Katemarkt per 20 februari ingetrokken, conform het geldende reglement. * Er wordt een uitzonderingsclausule geboden: als er een dringende reden is (zoals ziekte of armoede/steun), kan intrekking voorkomen worden mits dit direct gemeld wordt. * **Toon:** De toon is ambtelijk, streng en dwingend ("met nadruk", "onherroepelijk"), maar biedt ook een menselijke ontsnappingsroute voor gevallen van overmacht. * **Juridische basis:** Er wordt specifiek verwezen naar "artikel 11 van het Reglement op de Markten".
Administratieve notitie / ambtelijk schrijven.
Dit document is een intern ambtelijk bericht betreffende de marktvergunning van een zekere heer Krommenberg. De kern van de zaak is dat de betrokkene op 30 december 1938 persoonlijk op het kantoor aan de Jan Galenstraat is verschenen om te verklaren dat hij geen vergunning meer wenst. Als gevolg hiervan wordt een strikte instructie gegeven: 1. De heer Krommenberg moet officieel op de hoogte worden gesteld van het feit dat hij vanaf dat moment geen kramen meer op de markt mag plaatsen. 2. Zijn kramen zullen actief geweerd worden. 3. Het marktpersoneel en de controleurs moeten een afschrift van dit besluit ontvangen om toezicht te kunnen houden op de naleving hiervan. Onderaan staat een praktische administratieve opmerking over de afrekeningen die retour moeten naar de boekhouding.
Document
De brief is een administratieve afhandeling van een betalingskwestie betreffende gemeentelijke belastingen of leges. De kernpunten zijn: 1. **Marktgeld**: De heer Roof moet voor het jaar 1939 in totaal ƒ 367,- aan marktgeld betalen voor zijn activiteiten op de Amsterdamse brandstoffenmarkten. 2. **Koppeling met Havengeld**: Het formulier voor het marktgeld dient tevens als bewijsstuk om bij de Havendienst een vermindering van het havengeld aan te vragen. Dit wijst op een onderlinge verrekening of kortingsregeling tussen verschillende gemeentelijke diensten. 3. **Betalingsregeling**: De directeur toont zich coulant door een afwijkende betalingsregeling toe te staan voor de reeds vervallen termijn van 1 januari. Deze mag in drie delen worden voldaan in de maanden februari en maart. 4. **Nauwkeurigheid**: Er wordt expliciet gecorrigeerd op een bedrag (ƒ 91,75 in plaats van ƒ 91,68), wat de nadruk legt op de administratieve precisie van die tijd.
Advertentiepagina uit een vakblad voor de tuinbouw.
* **Visuele opbouw:** De pagina is een typisch voorbeeld van een vroege 20e-eeuwse "advertentiepagina" uit een vakblad. Het is strak ingedeeld in vijf kolommen. De variatie in lettertypes (schreefloos voor koppen, schreefletters voor de broodtekst) en het gebruik van vetgedrukte kapitalen dient om op te vallen in de enorme informatiedichtheid. * **Taalgebruik:** Het Nederlands is formeel en zakelijk ("Beleefd aanbevelend", "H.H. Tuinders"). Er wordt veel gebruik gemaakt van vaktermen die specifiek zijn voor de tuinbouwsector van die tijd (bijv. "eenruiters", "klaveruiters", "rood- en savoie koolpl."). * **Inhoudelijke focus:** De advertenties weerspiegelen een bloeiende, gespecialiseerde sector. Er is een duidelijke focus op de vroege groenteteelt (onder glas) en de opkomende bloementeelt in Aalsmeer. Opvallend is de nadruk op ziektebestrijding (Derron, Natulé, Elitox), wat wijst op een toenemende wetenschappelijke benadering van de landbouw. * **Grafische elementen:** Enkele grotere advertenties gebruiken kleine illustraties (bijv. de sproeier van Abr. Kalkman of de pompen van J. Monster) om de technische aspecten van hun producten te benadrukken. ---
Zakelijke correspondentie / Vergunningsbrief (doorslag).
* **Inhoud:** Het document is een officiële toestemming van de gemeente Amsterdam aan een marktkoopman (W.L. Vrees) om hulp te krijgen bij zijn marktkraam. * **Voorwaarden:** Er wordt een scherp onderscheid gemaakt tussen 'bijstaan' en 'vervangen'. De vergunninghouder moet zelf aanwezig blijven; de zoon (W.S. Vrees, op dat moment 24 jaar oud) mag enkel helpen. * **Medische component:** De toestemming is voorwaardelijk. De heer Vrees moet een doktersverklaring overleggen om aan te tonen dat zijn gezondheid deze hulp noodzakelijk maakt. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke spelling (bijv. "hierby", "bystaan", "wenschelyk").
Officiële brief/oproeping.
* **Inhoud:** De brief is een formele oproep aan de heer L.A. Schotte om langs te komen voor een gesprek. Dit is een reactie op een brief die Schotte enkele dagen eerder (25 oktober) zelf had gestuurd. * **Locatie:** De afspraak vindt plaats in de "Centrale Hal, No.H.69". Gezien de context van Amsterdam in die tijd, verwijst dit zeer waarschijnlijk naar de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat. * **Functionaris:** De heer Schotte moet zich melden bij "bedrijfschef" J. Broerse. * **Tijdsgeest:** Het taalgebruik is formeel ("verzoeken zich te willen vervoegen", "des voormiddags"). De handgeschreven aantekening toont de administratieve verwerking: de brief is op de 28e opgesteld en op de 30e daadwerkelijk verzonden.
Document
* **Taalgebruik:** De brief hanteert de toenmalige spelling (bijv. "by", "bystaan", "Juli"). De toon is formeel en zakelijk. * **Juridische/Administratieve beperking:** De toestemming wordt verleend "tot wederopzegging", wat betekent dat de directie het recht behoudt de toestemming op elk moment in te trekken. Daarnaast wordt er een scherp onderscheid gemaakt tussen "bijstaan" en "vervangen". De heer Groen moet dus zelf aanwezig blijven op zijn marktplaats; mevrouw Renter-Abram mag hem enkel helpen. * **Handgeschreven toevoegingen:** De notitie "verzonden 22/7" bevestigt de administratieve afhandeling op de dag van datering. De naam rechtsboven is waarschijnlijk van de behandelend ambtenaar.
Getypte brief (doorslag van een officiële correspondentie).
* **Kernboodschap:** De brief is een formele mededeling aan een marktkoopman, de heer L. Toet. De directeur stemt er onder voorwaarde mee in om de eerder ingetrokken vergunning voor een marktplaats op de Albert Cuypmarkt te herstellen. * **Voorwaarde:** De heer Toet moet onmiddellijk de achterstallige betalingen van het marktgeld (sinds 25 augustus 1941) voldoen aan de desbetreffende ambtenaar op de markt. * **Toon:** De toon is ambtelijk en zakelijk. Het gebruik van "Wyk 14" verwijst naar de administratieve indeling van de stad Amsterdam in die periode. * **Administratieve verwerking:** De handgeschreven notities "Verzonden 18/10" en "In de kaart" wijzen op de interne workflow van de betreffende dienst: de brief werd een dag na datering verstuurd en de mutatie werd verwerkt in een kaartsysteem.
Brief (doorslag/kopie)
Deze brief is een zakelijke mededeling aan de heer H.D. Wilke uit Hilversum. Hij krijgt te horen dat hij een zogenaamde "voorkeurskaart" voor de Lindengracht-markt in Amsterdam heeft toegewezen gekregen. Opvallend is de nadruk op het woord "**persoonlijk**" (onderstreept en in vettere letters/met meer druk getypt). De heer Wilke moet hiervoor naar het hoofdkantoor aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam komen, waar de Centrale Markthallen gevestigd waren. Een voorkeurskaart gaf een marktkoopman het recht op een vaste staanplaats op een bepaalde markt. Dat de kaart persoonlijk moet worden afgehaald, duidt op een verscherpte controle op de identiteit van de vergunninghouder.
Medische verklaring op briefpapier van de arts.
Het document is een kort medisch attest van de Amsterdamse arts David Moffie. De inhoud is beknopt: de patiënt, de heer Broekman, krijgt het dwingende advies om "rust te houden" vanwege medische redenen. De aanwezigheid van het stempel "GEZIEN DE INSPECTEUR" en de specifieke nummering ("No. 104/4/1") wijzen erop dat dit briefje werd gebruikt in een officiële context, waarschijnlijk om vrijstelling te krijgen van werk of deportatie tijdens de Duitse bezetting. De adresvermelding "Joubertstr: 124" verwijst naar de Joubertstraat in de Transvaalbuurt, een wijk waar in 1943 veel Joodse Amsterdammers woonden. De datum, maart 1943, valt midden in de periode van grootschalige razzia's en deportaties vanuit Amsterdam.
Brief (doorslag)
Deze brief is een officiële reactie op een verzoek van de heer C.J. Oud uit Amsterdam. De heer Oud heeft blijkbaar gevraagd om toestemming voor het transport van vis. De directeur verleent hem een tijdelijke vergunning van maximaal drie maanden om zijn toegewezen vis van de visafslag naar zijn verkoopplek (marktplaats) te laten vervoeren. Er worden twee belangrijke voorwaarden gesteld: 1. Het transport moet worden uitgevoerd door een specifieke dienst: "transportdienst Van Beek". 2. De heer Oud moet de vis persoonlijk op de markt verkopen; hij mag dit blijkbaar niet aan anderen overlaten. De brief is een doorslag (carbonkopie) voor het archief, wat blijkt uit de typemachine-letter en de handgeschreven administratieve aantekeningen bovenaan over de verzenddatum.
Officieel schrijven/verslag (pagina 4 van een omvangrijker stuk).
Dit document betreft een ambtelijke besluitvorming over het toekennen van een handelsvergunning (erkenning) aan een weduwe om de vishandel van haar overleden echtgenoot voort te zetten. Uit de tekst vallen enkele zaken op: * **Strikte voorwaarden:** Hoewel de erkenning als visverkoopster wordt goedgekeurd, stelt de instantie harde eisen. Mevrouw Looyen moet persoonlijk op de markt verschijnen en de vis verkopen. Dit was waarschijnlijk bedoeld om 'stroman-constructies' of handel op de zwarte markt te voorkomen. * **Controle:** Er wordt expliciet verwezen naar de noodzaak voor "goede controle". Zij moet terug naar de "oorspronkelijke plaats van haar man" in de Albert Cuypstraat. * **Uitzondering voor de zoon:** Er wordt een kleine handreiking gedaan door een zoon toe te staan te helpen bij het transport, mits hij officieel wordt overgeboekt naar die markt. * **Precedentwerking:** De zaak Sterkenburg wordt genoemd als een soortgelijk geval dat nog onderzocht moet worden, wat duidt op een gestandaardiseerde werkwijze van de Gemeentelijke Adviseur.
Handgeschreven concept-brief of interne notitie.
De tekst betreft een ambtelijk concept voor een schrijven aan Mevrouw Dijkhof. De auteur bevestigt de ontvangst van haar brief van 9 maart, die aan hem is doorgeleid voor afhandeling. De kern van de boodschap is een verwijzing: Mevrouw Dijkhof moet zich met haar verzoek richten tot het "P.V.K. Kanton centr. Markt". Het document bevat diverse doorhalingen, wat typerend is voor een kladversie waarbij de schrijver de formulering tijdens het schrijven aanpast. Opvallend is de toevoeging dat er schijnbaar een nieuwe regeling in voorbereiding is voor "inrichtingen als de Uwe", wat suggereert dat de geadresseerde een instelling (zoals een tehuis, internaat of school) vertegenwoordigt.
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE M^r de Gaer
M. de Haan.
# TRANSCRIPTIE <u>Haarlemmermeer</u> A. v.d. Assem Ruigehoek 26 Nieuw Vennep
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]
# TRANSCRIPTIE afz. H. Waninge. G. Naefflaan 6. Lochem.