N. Bakker
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 44
N. Bakker uit Hilversum was een visverkoper die in 1941 een vaste stand had op de Albert Cuypstraat. Hij verzoekte herhaaldelijk (1941-1943) om toewijzingen voor vis (zoetwater- en zeevis) van de Visschery-Centrale, maar werd afgewezen omdat hij volgens de commissie nooit eerder in zoetwatervis had gehandeld en omdat hij een gemeentelijk pensioen ontving zonder 'vaste verstrekking'.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Getypte brief (doorslag op gelinieerd papier).
De brief is een formele, bureaucratische afwijzing van een verzoek. De ontvanger, de heer N. Bakker uit Hilversum, had op 3 november 1941 per brief blijkbaar gevraagd om een toewijzing of levering van vis. De afzender wijst dit verzoek resoluut af en beroept zich daarbij op een verordening van de "Nederlandsche Visschery-Centrale". Opvallend is de onderstreping van het woord "uitsluitend", wat de onverbiddelijkheid van het besluit onderstreept: de beschikbare visvoorraad is gereserveerd voor Amsterdam en Hilversum komt niet in aanmerking. De brief is kort en zakelijk van toon, zonder verdere toelichting of excuses voor de afwijzing.
Getypte brief (doorslag of kopie).
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek van de heer Bakker uit Hilversum. Hij had blijkbaar gevraagd om een toewijzing of levering van vis. * **Kernboodschap:** De "Nederlandsche Visschery-Centrale" heeft bepaald dat de specifieke partij vis waar het om gaat, alleen voor de inwoners van Amsterdam is gereserveerd. De term "uitsluitend" is onderstreept om de onverbiddelijkheid van dit besluit te benadrukken. * **Toon:** Bureaucratisch, kortaf en definitief. Er wordt geen ruimte gelaten voor verdere correspondentie of bezwaar. * **Spelling:** Gebruik van de oude spelling (bijv. "Nederlandsche", "Visschery", "Amsterdamsche").
Getypte lijst met namen en bedragen/waarden.
* **Structuur:** De lijst is hiërarchisch opgebouwd op basis van aflopende waarden. De horizontale lijnen lijken classificaties aan te geven, gemarkeerd met de breuken 3/4, 1/2 en 1/4. * **Inhoud:** Het betreft een administratieve lijst, mogelijk van salarissen, uitkeringen, belastingaanslagen of aandelenposities. De aanwezigheid van namen als "Juda Groenteman" en "J. Cohen" in combinatie met de sobere, bureaucratische stijl, doet denken aan administratie uit de oorlogsperiode of direct daarna. * **Opvallende details:** * Bij de naam D. Bout staat een correctie of typfout in het getal ("131 $^m$ 77"), waar waarschijnlijk een komma had moeten staan. * De afkorting "Hzn." staat voor "Hendrikszoon" (of een andere voornaam beginnend met H), een gebruikelijke Nederlandse aanduiding om onderscheid te maken tussen familieleden met dezelfde initialen. * Het ronde stempel op de achtergrond bevat de tekst "JA... NOOR...", wat mogelijk verwijst naar een bedrijfsnaam of een instantie.
Handgeschreven verzoekschrift
In deze brief verzoekt N. Bakker uit Hilversum om opnieuw te worden opgenomen in de officiële regeling voor de verkoop van rivier- en zeevis. De schrijver voert aan dat hij een zeer ervaren vishandelaar is (50 jaar ervaring), maar dat hij de handel twee jaar heeft moeten staken wegens ziekte. De noodzaak van het verzoek wordt onderstreept door de penibele financiële situatie van het gezin: Bakker heeft de zorg voor vijf minderjarige kinderen en een inkomen van slechts 15 gulden per week. Zonder de vergunning om weer te mogen handelen, dreigt hij "broodeloos" te worden. Ondanks de smeekbede en de persoonlijke omstandigheden, wijst de notatie "afwijzen" in de kantlijn erop dat de commissie het verzoek negatief heeft beoordeeld.
Doorslag (doorschrijfkopie) van een getypte brief.
* **Inhoud:** Het document is een formele afwijzingsbrief gericht aan de heer N. Bakker uit Hilversum. De geadresseerde had op 16 april 1942 een verzoek ingediend voor een "toewijzing van zoetwatervisch". Een commissie van de Visscherijcentrale heeft dit verzoek onderzocht en geoordeeld dat hij hier niet voor in aanmerking komt. De brief geeft geen specifieke reden voor de afwijzing, enkel dat het besluit van de commissie negatief is. * **Vorm en Stijl:** De taal is ambtelijk en kortaf. Het gebruik van archaïsche spelling (zoals "Visscherijcentrale" en "zoetwatervisch") is conform de schrijfwijze van die tijd. Het referentienummer "46A/77/6 M." duidt op een strakke administratieve organisatie. De handgeschreven notitie "Verzonden 24/4" is een administratieve aantekening die bevestigt dat de brief de dag na opstelling daadwerkelijk is gepost.
Doorslag van een officiële brief (zakelijke correspondentie).
Deze brief is een formeel afwijzingsbesluit. De heer N. Bakker uit Hilversum had blijkbaar een verzoek ingediend voor de toewijzing van vis. De aanvraag is getoetst door een speciale commissie binnen de "Visscherijcentrale" en negatief beoordeeld. De toon is zakelijk en kortaf, typerend voor de bureaucratische communicatie uit die periode. Het document is een doorslag (carbon copy) op dun papier, bedoeld voor het eigen archief van de instantie, zoals blijkt uit de stempel/aantekening "Verzonden".
Officiële brief/kennisgeving van de gemeente Amsterdam.
* **Inhoud:** De brief is een afwijzing van een verzoek van de heer N. Bakker. De reden voor afwijzing is dat uit onderzoek van een commissie van de "Visschery-Centrale" is gebleken dat de heer Bakker nooit eerder in zoetwatervis heeft gehandeld. Blijkbaar was een historisch handelsverleden in dit product een vereiste voor het verzoek (vermoedelijk een vergunningsaanvraag). * **Taalgebruik:** Formeel en ambtelijk ("dezen brief", "nimmer", "derhalve geen gevolg worden gegeven"). Er wordt gebruik gemaakt van de oude spelling (bijv. "visschery", "zoetwatervisch"). * **Visuele staat:** Het document vertoont sterke "bleed-through" of is getypt op zeer dun papier (doorslagpapier), waardoor de tekst van een ander document (gedateerd 29 juni 1942) in spiegelbeeld zichtbaar is.
Handgeschreven administratieve distributielijst.
* **Inhoud:** Het document betreft de administratie van de toewijzing van bokkingen (gerookte haring) aan handelaren en instellingen. De aantallen zijn aanzienlijk (meestal in eenheden van 3000), wat duidt op groothandel of distributiepunten. * **Administratieve tekens:** * De letter **'v'** achter de getallen fungeert waarschijnlijk als afvinkteken voor levering. * De letter **'x'** bij bepaalde namen (zoals de Wed. Benjamin en het Ziekenhuis) suggereert een uitzondering of een specifieke status van de levering. * **Jaartallen:** Bij de familie Braam staan jaartallen (1888, 1912, 1916). Dit was een gebruikelijke manier om verschillende generaties of naamgenoten in het handelsregister uit elkaar te houden. * **Opvallende namen:** Er staan diverse bekende Amsterdamse namen op de lijst, zoals **'Dikker & Thijs'** (het befaamde restaurant/traiteur) en de vermelding van een **'Ziekenhuis'**, wat de prioriteit in voedseldistributie aangeeft. * **Handschrift:** Het betreft een zeer geoefend, cursorief administratief handschrift. De cijfers zijn duidelijk en gestructureerd genoteerd voor een sluitende boekhouding.
Handgeschreven ambtelijke notitie / besluitvorming.
Dit document bevat korte, zakelijke verslagen van besluiten over handelsvergunningen of toewijzingen (mogelijk rantsoenering of distributierechten). Er worden drie specifieke gevallen behandeld: 1. **N. Bakker:** Wordt afgewezen omdat deze persoon al een gemeentelijk pensioen ontvangt en geen "v.v." (vermoedelijk 'vaste verstrekking' of vergunning) heeft. 2. **L.J. Rustenburg:** Hier is sprake van een belangenconflict. Rustenburg handelt in zowel fruit als vis, wat hem in de ogen van de beoordelaar "niet bona fide" (onbetrouwbaar of niet-raszuiver als vishandelaar) maakt. Er wordt een voorstel besproken om toewijzingen te verhogen (40-80-120 pond), maar omdat Volendam protesteert — uit angst dat echte handelaren dan tekortkomen — wordt het voorstel afgewezen. Rustenburg mag alleen doorgaan met zoetwatervis (Z.W.) en garnalen. 3. **Jansje Coller Willemsen:** Wordt afgewezen omdat zij sinds 1939 niet meer op de "V.M." (mogelijk 'Visch Markt' of een specifiek register/model) geregistreerd staat.
Document
* **Vraagstelling:** De schrijver, Nicolaas Bakker, verzoekt om een officiële toewijzing (vergunning/allocatie) om zowel zoetwater- als zeevis te mogen verkopen. * **Argumentatie:** Bakker voert aan dat hij een ervaren handelaar is die al meer dan 30 jaar inkoopt op de visafslag. Hij bewijst zijn status als erkend verkoper in de jaren direct voor en aan het begin van de oorlog (1939-1941). * **Rechtvaardiging hiaat:** Hij verklaart een onderbreking van 8 maanden in zijn werkzaamheden door een langdurige ziekte. Hij voegt een doktersverklaring toe om te bewijzen dat hij nu weer hersteld is en zijn beroep moet hervatten om in zijn levensonderhoud te voorzien. * **Referenties:** Hij noemt een "Heer Jongbloed" als getuige voor zijn jarenlange ervaring op de afslag. * **Toestand document:** Het handschrift is een duidelijk leesbaar 'schoolschrift'. Er is een kleine schrijf-herhaling ("moet moet") in de tekst te zien.
Dienstverslag of dagrapport uit een logboek.
* **Inhoud:** Het document betreft de dagelijkse werkzaamheden van een controleur (waarschijnlijk van de Prijsbeheersing of de CCD - Crisis Controle Dienst). Er wordt toezicht gehouden op de verkoop van schaarse goederen en de naleving van voorschriften in winkels. * **Sleutelbegrippen:** * *Verkoop spruitjes:* In december 1944 was voedsel extreem schaars. De gereguleerde verkoop van spruitjes was een belangrijke gebeurtenis waar toezicht bij nodig was om orde en eerlijke distributie te handhaven. * *Accoord:* Dit geeft aan dat de betreffende winkelier zich bij controle hield aan de (prijs)voorschriften. * **Personen en Locaties:** Het document noemt specifieke Amsterdamse middenstanders in de buurt van de Albert Cuypmarkt en Amsterdam-Zuid. * **Handschrift:** Een duidelijk, zakelijk handschrift, typerend voor administratieve verslaglegging uit die tijd.
Archieflijst-vermeldingen
Getypte lijst met namen en bedragen/waarden.
| N. Bakker | 153,01 | ) |
Koopliedenlijsten
Onbekend
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE B. Bakker - ca 18 jaar sinds Mei '41 werkzaam bij Ned-Veilig. wilde met een manschap te gaan vechten. [doorgehaald woord] Bakker liep door met de wapens. Bakker wist niet met wie hij was. Heeft dit niet gerapporteerd aan de Veilig.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Brief (handgeschreven) * **Datum:** 1 februari 1939 (genoteerd als 1-2. 39.) * **Afzender:** J.F. Bakker, 2e Jan Steenstraat 81 II, Amsterdam. * **Ontvanger:** De Directeur (vermoedelijk van een marktwezen of gemeentelijke instantie). * **Taal:** Nederlands. * **Onderwerp:** Beklag over financiële schade en reputatieschade naar aanleiding van een i...
# DOCUMENT INFO * **Datum:** 4 november 1942 * **Locatie:** Nieuwer-Amstel (tegenwoordig Amstelveen) * **Afzender:** J.W. Bakker (vermoedelijke naam op basis van signatuur), M. van Plerelaan 10, Nieuwer-Amstel. * **Ontvanger:** Waarschijnlijk de directie van de Centrale Markt (C.M.) te Amsterdam. * **Kenmerken:** Handgeschreven brief met diverse ambtelijke aantekeningen in rood potlood ...
# DOCUMENT INFO * **Afzender:** A. P. Bakker, Vischhandelaar. * **Locatie afzender:** Koogerstraat 42, Den Burg (Texel). * **Geadresseerde:** Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14 (West). * **Datum:** 10 juli 1941. * **Kenmerk (in paars):** № 46A / 29/3 M. 1941. * **Onderwerp:** Reclamatie over niet-geretourneerde viskistjes.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Zakelijke brief op officieel briefpapier. * **Afzender:** Gebr. Bakker, Zaadselectiebedrijf - Samenzüchterei, Noordscharwoude. * **Ontvanger:** Directie Marktwezen, Jan v. Galenstraat 14, Amsterdam (W.). * **Datum:** 8 mei 1940. * **Kenmerken:** Getypte tekst met handgeschreven correcties, handtekening en administratieve stempels. * **Referentienum...