Typschrift (waarschijnlijk een doorslag/kopie van een ambtelijke brief of memorandum). 11 oktober [jaar onvolledig, vermoedelijk eind jaren '20 of jaren '30]. 1                                                             11 October                    9.
48/17/2                                     den Heer Wethouder voor de
Amsterdam.                              Levensmiddelen,

een koelhuis in de haven bestemd is". Indien mijn Ambtgenoot
zich op de hoogte had gesteld van de samenstelling van den
kring van gebruikers van het koelhuis der Centrale Markt dan
zou hem zijn gebleken, dat deze gebruikers in belangrijke
mate de importeurs van buitenlandsch fruit zijn, dat wil zeg-
gen degenen, die de haven gebruiken en die overal elders
(bijvoorbeeld te Hoek van Holland) juist tot de specifieke
gebruikers van haven-koelhuizen behooren. Vooralsnog ontgaat
mij dan ook, wat mijn Ambtgenoot bedoelt met de "geheel andere
exploitatie-mogelijkheden", die het nieuw te bouwen koelhuis
zou hebben; trouwens ook de moeilijkheden, die zich, volgens
mijn Ambtgenoot, bij de exploitatie van het koelhuis op de
Centrale Markt voordoen, zijn mij niet bekend.
             Terwijl dus zijn meergenoemde rapport dienaangaande
weinig klaarheid brengt, verneem ik van andere zijde (namelijk
van den heer Ir. De Kruijff van het Bureau voor Werkloosheids-
bestrijding), dat het Nederlandsche Veem wel degelijk beoogt
om een soort doublure van het koelhuis der Centrale Markt te
maken en zich dus ook op het koelen van groente en fruit toe
te leggen. De kans, dat dit zal gebeuren is in elk geval zeer
groot, weshalve ik mij alsnog op de hoogte zou willen stellen
van de bedoelingen van de N.V. Nederlandsche Veem. Met name
zou ik willen onderzoeken of het niet mogelijk is, om met die
onderneming tot een overeenkomst te komen, waarbij zij bij-
voorbeeld op speciale condities van een deel van het koelhuis
der Centrale Markt gebruik mag maken, of waarbij zij zich
verbindt in het door haar te bouwen koelhuis geen groente en
fruit te zullen opslaan.
            Zelfs is niet onmogelijk, dat mij zou blijken, dat
de voornoemde N.V. in staat is, belangrijke nieuwe aanvoeren
van fruit op onze haven te doen richten, in welk geval ik mij,
in het Gemeentebelang, ook met een nieuw koelhuis voor den
opslag van fruit zou kunnen vereenigen, zelfs al zouden de
belangen van het koelhuis der Centrale Markt erdoor worden
geschaad. (met de belangen der N.V. Blaauwhoedenveem-Vriesse-
veem behoeft door de Gemeente vanzelfsprekend in dit verband
geen rekening te worden gehouden). * Kernboodschap: De schrijver (waarschijnlijk een collega-wethouder of hoge ambtenaar) uit kritiek op een rapport over de bouw van een nieuw koelhuis in de haven door de N.V. Nederlandsche Veem. Hij vreest dat dit koelhuis een directe concurrent zal worden van het koelhuis van de Amsterdamse Centrale Markt, aangezien beide zich richten op dezelfde doelgroep: fruitimporteurs.
* Argumentatie:
1. De gebruikers van de Centrale Markt zijn grotendeels havengebruikers; er is dus geen sprake van "geheel andere exploitatie-mogelijkheden" zoals de "Ambtgenoot" beweerde.
2. Informatie van het Bureau voor Werkloosheidsbestrijding bevestigt dat het Nederlandsche Veem wel degelijk groente en fruit wil gaan koelen.
3. De schrijver stelt een compromis voor: ofwel het Veem huurt ruimte bij de Centrale Markt, ofwel zij verbinden zich ertoe geen groente/fruit op te slaan in hun nieuwe gebouw.
4. Een uitzondering wordt gemaakt als de komst van het nieuwe koelhuis leidt tot significante extra aanvoer van fruit naar de Amsterdamse haven; in dat geval weegt het algemene "Gemeentebelang" zwaarder dan het rendement van de Centrale Markt.
* Opmerkelijk detail: De belangen van een private concurrent, de N.V. Blaauwhoedenveem-Vriesse-veem, worden expliciet door de schrijver terzijde geschoven; de gemeente hoeft hier geen rekening mee te houden. * Tijdsbeeld: Het document ademt de sfeer van de jaren '30 (de Grote Depressie). De vermelding van het "Bureau voor Werkloosheidsbestrijding" duidt op de actieve rol van de overheid bij werkgelegenheidsprojecten in die periode.
* Locatie: De Centrale Markt van Amsterdam (geopend in 1934 aan de Jan van Galenstraat) was een prestigieus gemeentelijk project om de voedselvoorziening en -distributie te centraliseren en te moderniseren.
* Economische spanning: Er is een duidelijke spanning zichtbaar tussen gemeentelijke exploitatie (het koelhuis van de Markt) en particulier initiatief in de haven (Nederlandsche Veem). De haven van Amsterdam was in die tijd een belangrijke doorvoerhaven voor koloniaal en overzees fruit.
* Spelling: Het gebruik van de 'oude' spelling (bijv. Nederlandsche, Ambtgenoot, aanvoeren) is typerend voor officiële correspondentie van vóór de spellinghervorming van Marchant (1934/1947). N.V. Blaauwhoedenveem N.V. Nederlandsche