Ambtelijke brief / intern memorandum. 21 oktober 1940. De Directeur (vermoedelijk van een Amsterdamse gemeentelijke dienst). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Amsterdam (Alhier). [Handgeschreven linksboven:] verzonden 22/10
[Handgeschreven rechtsboven:] G. de Haan [?]
[Getypt rechtsboven:] HG.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

20/31/10 M. 21 October 1940.

Ten vervolge op mijn brief d.d. 15 dezer (No.20/31/9
M.) heb ik de eer U beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen
dat het navolgende communiqué van Burgemeester en Wethouders deze
week in de pers wordt opgenomen:
"Burgemeester en Wethouders van Amsterdam brengen ter
openbare kennis van marktbezoekers en marktkooplieden, dat de
markten hier ter stede, in verband met de verduisteringsmaat-
regelen uiterlijk een half uur vóór zondsondergang door de markt-
kooplieden moeten zijn ontruimd.
Derhalve moeten de markten op Zaterdag 26 October a.s.
te 17.55 uur zijn ontruimd."

De Directeur, Dit document is een ambtelijke correspondentie binnen het bestuur van de gemeente Amsterdam, gericht aan de wethouder belast met de voedselvoorziening. De brief bevat een concepttekst voor een openbare bekendmaking (communiqué) namens het College van Burgemeester en Wethouders.

De kern van de boodschap is een aanscherping van de markttijden. Vanwege de geldende verduisteringsmaatregelen moeten de markten een half uur voor zonsondergang leeg zijn. Er wordt een concreet voorbeeld gegeven voor de komende zaterdag (26 oktober 1940), waarbij de deadline op 17:55 uur wordt gesteld. De toon is strikt formeel en bureaucratisch, kenmerkend voor de overheidstaal van die tijd. De datum van de brief, oktober 1940, plaatst het document in de eerste maanden van de Duitse bezetting van Nederland. De "verduisteringsmaatregelen" waarnaar verwezen wordt, waren door de bezetter opgelegd om te voorkomen dat geallieerde bommenwerpers zich 's nachts konden oriënteren op de lichten van de stad.

Deze maatregelen hadden een enorme impact op het dagelijks leven en de economie. Markten, die essentieel waren voor de voedselvoorziening in een tijd waarin schaarste begon op te treden, moesten hun uren aanpassen aan de natuurlijke lichtcyclus. Het document illustreert hoe het Nederlandse ambtelijk apparaat de Duitse verordeningen doorvertaalde naar praktische, lokale regels voor de bevolking. De betrokkenheid van de "Wethouder voor de Levensmiddelen" onderstreept het belang van de markt als distributiepunt voor voedsel tijdens de bezetting. G. de Haan Gemeente Amsterdam