Getypte ambtelijke brief/missive. 8 september 1939. Onbekend (mogelijk een afdelingshoofd van het Marktwezen; handgeschreven aantekening bovenaan: "Gr. v. Beeren."). De Wethouder voor de Levensmiddelen te [plaats van uitgifte, waarschijnlijk Amsterdam gezien de referentie naar de Centrale Markt]. [Handgeschreven, rechtsboven:] Gr. v. Beeren.
[Stempel/Typen, rechtsboven:] VP/G.

8A/86/4 M
1

8 September 1939

Vervanging van gemobiliseerd
personeel.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.

Naar aanleiding van Uw missive d.d. 1 dezer heb ik de eer U in bylage dezes een lyst te doen toekomen van de ambtenaren van het Marktwezen, die zyn gemobiliseerd. De daarop voorkomende marktopzichter en de beide contrôleurs behoeven voorloopig niet te worden vervangen: zy deden dienst op de Centrale Markt (de marktopzichter was tevens in algemeenen dienst werkzaam) en hun taak kan voorloopig door andere ambtenaren worden waargenomen; zou over eenigen tyd blyken, dat dit tot moeilykheden leidt dan zal ik U terzake nader rapporteeren.

De hoofdklerk Van Duinhoven en de bureel-ambtenaar De Vries zyn beiden werkzaam by de administratie op het hoofdkantoor. Hun werk wordt zooveel mogelyk waargenomen door andere administratieve ambtenaren, waarby met name een schryver, die tot nu toe als eerste typist optrad, thans met werk voor de boekhouding is belast. Deze werkwyse kan voorloopig worden toegepast, doch ook dienaangaande behoud ik my voor, U nadere voorstellen te doen, als zou blyken, dat de personeelsbezetting ten eenenmale ontoereikend wordt.

Alleen is het noodig, dat thans een typist wordt aangesteld, ter vervanging van den vorenbedoelden schryver, die by de boekhouding werkzaam is. Ik verzoek U mitsdien beleefd goed te vinden, dat ik, door bemiddeling van de Gemeente Arbeidsbeurs, een jeugdigen typist op arbeidscontract... * Inhoud: De brief bespreekt de personele gevolgen van de mobilisatie voor de afdeling Marktwezen. Verschillende functionarissen (een marktopzichter, twee controleurs, een hoofdklerk en een bureau-ambtenaar) zijn opgeroepen voor militaire dienst. De schrijver stelt voor om de meeste taken intern te herverdelen zonder directe vervanging, met uitzondering van één nieuwe aanstelling: een "jeugdigen typist" om het gat op te vullen dat is ontstaan door het doorschuiven van een andere klerk naar de boekhouding.
* Taalgebruik: Het document is opgesteld in formeel-ambtelijk Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling (bijv. "by", "lyst", "zooveel mogelyk"). De toon is eerbiedig ("heb ik de eer U", "verzoek U mitsdien beleefd").
* Administratieve proces: Het document illustreert hoe de gemeentelijke hiërarchie werkte; voor het aannemen van zelfs een tijdelijke kracht op arbeidscontract was toestemming van de wethouder nodig. Ook wordt de "Gemeente Arbeidsbeurs" genoemd als officieel wervingskanaal. * Historische context: De datum, 8 september 1939, is cruciaal. De Tweede Wereldoorlog was precies een week eerder uitgebroken met de Duitse inval in Polen (1 september 1939). Nederland had op 28 augustus de algemene mobilisatie afgekondigd. Dit document toont de directe praktische impact van deze wereldgebeurtenissen op het lokale bestuur: het apparaat raakte plotseling mankracht kwijt aan het leger en moest improviseren om vitale diensten, zoals de voedselvoorziening en marktcontrole, draaiende te houden.
* Maatschappelijke relevantie: Het document geeft inzicht in de vroege fase van de mobilisatieperiode in Nederland, waarin men nog hoopte de tekorten met interne verschuivingen en "jeugdige" (en dus goedkopere of nog niet dienstplichtige) krachten op te lossen.