Ambtelijk concept of afschrift van een schrijven. 11 september 1939 (gebaseerd op het handgeschreven kenmerk onderaan). Onbekend (geparafeerd met 'd.d.'). Mogelijk een afdelingshoofd binnen een overheidsinstelling. Namen in de kantlijn: Van Woude, Eisenbrand, Valstar. [Linksboven, rood:] 4/9 603 [doorgestreept]
[Linksboven, rood:] militaire zaak

[Rechtsboven, potlood:] a.e. Van Woude.

[Adressering:]
Den Heer ~~Administrateur~~
Hoofdcommies ~~Afdeeling~~ Militaire Zaken
~~Militie-zaak~~ [?]

[Inhoud:]
In bijlage dezes heb ik de eer U te doen toe-
komen een lijst (in duplo), houdende de namen
van ambtenaren van mijn dienst, die gemo-
biliseerd zijn. In verband met de uitbeta-
ling der salarissen op 15 september a.s. verzoek
ik U beleefd mij een exemplaar van bovenge-
noemden lijst te retourneeren, onder vermel-
ding van de militaire belooning, welke
wordt genoten.

[Rechtsonder:] d.d.

[Linksonder, in cirkel:]
Van Woude.
Eisenbrand
Valstar.

[Middenonder, rood stempel:] 8 A/1115/1
[Middenonder, inkt:] 11/9/39 [Paraaf] Dit document is een administratief verzoek betreffende de salarisadministratie van gemobiliseerde ambtenaren. De kern van de brief is de aanlevering van een lijst met namen van medewerkers die in militaire dienst zijn getreden vanwege de mobilisatie.

De afzender verzoekt om informatie over de "militaire belooning" (de soldij) die deze mannen ontvangen. Dit was noodzakelijk om de civiele salarisbetaling van 15 september correct te kunnen berekenen; vaak werd het militaire loon in mindering gebracht op het reguliere ambtenarensalaris, of werd er een aanvulling verstrekt.

Het document vertoont veel sporen van het administratieve proces: doorstalingen in de adressering suggereren een correctie van de juiste functionaris of afdeling. De namen in de linkerbenedenhoek (Van Woude, Eisenbrand, Valstar) betreffen waarschijnlijk de specifieke ambtenaren waarover informatie wordt gevraagd. De datum, 11 september 1939, is historisch zeer relevant. Duitsland was op 1 september Polen binnengevallen, wat het begin van de Tweede Wereldoorlog markeerde. Nederland had op 28 augustus 1939 de algemene mobilisatie afgekondigd om de neutraliteit te handhaven.

Dit document is een direct gevolg van die mobilisatie. Tienduizenden Nederlandse mannen, waaronder veel ambtenaren, moesten plotseling hun burgerberoep verlaten voor militaire dienst. Dit zorgde voor een enorme administratieve last voor overheidsinstellingen, die in de eerste weken van september 1939 koortsachtig bezig waren om de rechtspositie en de uitbetaling van hun gemobiliseerde personeel te regelen. De "Afdeeling Militaire Zaken" fungeerde hierbij als schakel tussen de civiele overheid en het ministerie van Defensie.