Doorslag van een ambtelijke brief. 16 oktober 1940. De Directeur (vermoedelijk van een Amsterdamse gemeentelijke dienst, gezien de context). De Directie van de Nederlandsche Spoorwegen (NS), te Utrecht. [Handgeschreven, rechtsboven:] extra

VP/HG.

68/15/2 M.

16 October 1940.

de Directie van de
Nederlandsche Spoorwegen,
te
U T R E C H T .

Krachtens artikel 12 sub X van de tusschen U en de Gemeente Amsterdam gesloten overeenkomst betreffende de spoorwegverbinding naar de Westergasfabriek, de Centrale Markt en de Gemeentelijke Wasscherij, wordt Uwerzijds maande- lijks aan mijn dienst een opgaaf verstrekt van het aantal over de spoorverbinding naar de Centrale Markt vervoerde zendingen, welke bestemd waren voor of wel afkomstig waren van het marktterrein, alsmede van het gewicht, waarover de vracht is berekend, van die zendingen, voor welke de vracht is bepaald volgens het goederentarief. Ik zal het op hoogen prijs stellen, indien U bij de betreffende opgaaf, zoo moge- lijk, duidelijk wilt doen vermelden, welke artikelen werden vervoerd, alsmede de hoeveelheid, de plaats van herkomst en de bestemming (den ontvanger). Voor de ten deze door U te nemen moeite betuig ik U bij voorbaat mijn dank.

De Directeur, In deze brief verzoekt een directeur van een Amsterdamse gemeentedienst aan de directie van de NS om gedetailleerdere informatie te verstrekken in hun maandelijkse rapportages.

De basis voor de gegevensuitwisseling is een bestaande overeenkomst (artikel 12 sub X) tussen de gemeente en de NS over de exploitatie van spoorverbindingen naar belangrijke gemeentelijke locaties: de Westergasfabriek, de Centrale Markt en de Gemeentelijke Wasscherij.

Tot dan toe rapporteerde de NS blijkbaar alleen het aantal zendingen en het gewicht (ten behoeve van de vrachtberekening). De afzender vraagt nu specifiek om uitbreiding van deze gegevens met:
1. De aard van de goederen (welke artikelen).
2. De hoeveelheid.
3. De plaats van herkomst.
4. De specifieke bestemming/ontvanger. Het document is gedateerd op 16 oktober 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De Centrale Markt in Amsterdam was een cruciaal knooppunt voor de voedselvoorziening van de stad.

Tijdens de bezetting werd de controle op de distributie van goederen en voedsel (distributiestelsel) steeds strenger. Hoewel de brief is opgesteld in de gebruikelijke beleefde ambtelijke taal, past het verzoek om zeer gedetailleerde informatie over de goederenstromen (wie ontvangt wat, van waar en hoeveel) in de trend van toenemende centrale regie en toezicht op schaarse middelen en logistiek tijdens de oorlogsjaren. De handgeschreven notitie "extra" suggereert dat dit verzoek buiten de reguliere administratieve gang van zaken viel of met spoed behandeld moest worden. M. Bovenaan Gemeente Amsterdam