Archief 745
Inventaris 745-346
Pagina 265
Dossier 25
Jaar 1941
Stadsarchief

Getypte lijst met handgeschreven kanttekeningen en vinkjes.

Van: Directeur van het Marktwezen.

Origineel

Getypte lijst met handgeschreven kanttekeningen en vinkjes. Directeur van het Marktwezen. No. 389 L.M. 1941 3/6 No. 373 S.Z. 1941 1/6

Behoort bij brief No. 17/2/8 M. d.d. 30 Mei 1941 aan den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Directeur van het Marktwezen.

LIJST VAN KOOPLIEDEN, DIE INGEVOLGE ARTIKEL 11c VAN HET REGLEMENT OP DE MARKTEN HUN PLAATS OP DE MARKTEN VERLIEZEN.

Naam Geb.datum Stamboek-nummer Markt Datum ingang steun Bijzonderheden
J. Waagenaar ✓ 17-10-77 174175 Alb. Cuypstraat 13-10-40 Heeft geen handel. P.D. 18
J.W.v. Beeren x 21-1-17 190138 Ten Katestraat 31-8-40 Aan oproeping geen gevolg gegeven.
G.H. Tap < 1-2-03 95069 Ten Katestraat 9-1-41 idem
J.C. Serrarens x 2-5-10 139005 Mosplein 21-12-40 idem
H. Schouten x 26-3-05 67118 Westerstraat 4-1-41 idem
W.C. Schep x 31-10-11 17928 Lindengracht 9-1-41 idem
G.C. Borgman x 7-10-81 132916 Nic. Beets-Hasebroekstraat 16-11-40 idem P.D. 35
A. Bouwmeester x 14-11-01 80374 Lindengracht en Westerstraat 21-10-40 idem
J.W. Dijkstal x + 18-8-80 ~~193655~~ 20497 Lindengracht 31-12-40 idem Onbekend 14/1-41 S.Z.
S. Goedel x 19-11-80 41160 Dapperstraat 5-5-40 idem P.D. 36
E. Gokkes x + 8-2-99 Onbekend Dapperstraat 6-12-40 idem
D.A. Overmars < 25-10-14 178432 Westerstraat en Ten Katestraat 4-1-41 idem 11/6 - Amb 95
C.v. Kampen < 26-5-10 196421 Ten Katestraat 27-1-41 idem
W.C. Roosloot x 21-2-01 93134 Uilenburg en Waterlooplein 15-9-40 Is reeds meerdere malen voor handelsgeld afgewezen. Blijft dus in steun.
H.H. Passchier < 1-7-13 160080 Dapperstraat 7-12-40 Blijft in steun. 35 Amb
C. Heilbron x 21-4-01 84684 Dapperstraat 7-12-40 Kan voorloopplaats niet innemen. Geen handel. 34 Amb
J. Druyff x + 19-2-87 Onbekend Westerstraat en Waterlooplein 21-2-41 Is ernstig ziek. Echtgenoote kan haar man niet alleen laten en dus de plaats niet innemen. De eerste maanden geen herstel mogelijk.
L. Buytekant x 22-1-75 143914 Zwanenburgwal 6-12-40 Is nog steeds ziek. 1/2. - 7/1-41
* Redenen voor intrekking:
* Geen handel/geen gevolg aan oproeping: De grootste groep (aangeduid met "idem") reageerde niet op oproepen van de gemeente, wat werd geïnterpreteerd als het hebben gestaakt van de handel.
* Financiële nood: Meerdere personen (Roosloot, Passchier) worden genoemd als blijvend in de "steun".
* Ziekte: Bij Druyff en Buytekant is ernstige ziekte de reden dat zij hun plaats niet kunnen bezetten.
* Administratieve tekens: Er staan handgeschreven kruisjes (x) en vinkjes (✓ of <) voor de namen. Opvallend zijn de plustekens (+) voor de namen van J.W. Dijkstal, E. Gokkes en J. Druyff. In de administratie van de bezettingsjaren werden dergelijke tekens vaak gebruikt om Joodse burgers te markeren. Dit document dateert van mei 1941, een jaar na de start van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode nam de druk op de Joodse bevolking in Amsterdam snel toe.

Hoewel de officiële reden voor intrekking van de marktvergunningen hier "Artikel 11c" is (gebrek aan handel of afhankelijkheid van steun), werd dit artikel door de bezetter en de collaborerende administratie vaak gebruikt als instrument om Joodse kooplieden stelselmatig uit het economische leven te weren. Kooplieden die door eerdere beperkende maatregelen hun handel niet meer konden uitoefenen, raakten hun vergunning vervolgens kwijt wegens "inactiviteit".

De markten die genoemd worden (zoals de Waterloopleinmarkt, de Dapperstraat en de Albert Cuyp) waren historisch gezien locaties met een aanzienlijk aantal Joodse standplaatshouders. De vermelding van de "Uilenburg" markt is eveneens typerend voor de Amsterdamse Joodse buurt. Dit document is een direct bewijs van de bureaucratische afwikkeling van het verlies van middelen van bestaan voor deze burgers.

Samenvatting

  • Juridische grondslag: De intrekkingen gebeuren op basis van "Artikel 11c van het Reglement op de Markten". Dit artikel gaf de gemeente de bevoegdheid om marktplaatsen in te trekken als de vergunninghouder niet meer daadwerkelijk handel dreef of afhankelijk was geworden van de armenzorg (steun).
  • Redenen voor intrekking:
    • Geen handel/geen gevolg aan oproeping: De grootste groep (aangeduid met "idem") reageerde niet op oproepen van de gemeente, wat werd geïnterpreteerd als het hebben gestaakt van de handel.
    • Financiële nood: Meerdere personen (Roosloot, Passchier) worden genoemd als blijvend in de "steun".
    • Ziekte: Bij Druyff en Buytekant is ernstige ziekte de reden dat zij hun plaats niet kunnen bezetten.
  • Administratieve tekens: Er staan handgeschreven kruisjes (x) en vinkjes (✓ of <) voor de namen. Opvallend zijn de plustekens (+) voor de namen van J.W. Dijkstal, E. Gokkes en J. Druyff. In de administratie van de bezettingsjaren werden dergelijke tekens vaak gebruikt om Joodse burgers te markeren.

Historische Context

Dit document dateert van mei 1941, een jaar na de start van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode nam de druk op de Joodse bevolking in Amsterdam snel toe.

Hoewel de officiële reden voor intrekking van de marktvergunningen hier "Artikel 11c" is (gebrek aan handel of afhankelijkheid van steun), werd dit artikel door de bezetter en de collaborerende administratie vaak gebruikt als instrument om Joodse kooplieden stelselmatig uit het economische leven te weren. Kooplieden die door eerdere beperkende maatregelen hun handel niet meer konden uitoefenen, raakten hun vergunning vervolgens kwijt wegens "inactiviteit".

De markten die genoemd worden (zoals de Waterloopleinmarkt, de Dapperstraat en de Albert Cuyp) waren historisch gezien locaties met een aanzienlijk aantal Joodse standplaatshouders. De vermelding van de "Uilenburg" markt is eveneens typerend voor de Amsterdamse Joodse buurt. Dit document is een direct bewijs van de bureaucratische afwikkeling van het verlies van middelen van bestaan voor deze burgers.

Kooplieden in dit dossier 78

A. Bouwmeester Uilenburg idem
A. Bouwmeester Uilenburg idem
A. Hagenaar Zwanenburgwal ziet geen kans momenteel zijn brood op de markt te verdienen
Aäron van Praag Uilenburg blijft voorloopig in steun
Bijdrage voor het luchtbeschermingsongevallenfonds
C. Heilbron meerdere Kan voorloopig plaats niet innemen. Geen handel.
C. Heilbron meerdere Kan voorloopplaats niet innemen. Geen handel. *34 Amb*
C.H. Roelofs Uilenburg idem
C. van Kampen Uilenburg idem
v. Kampen Uilenburg idem
D.A. Overmars Waterlooplein idem
D.A. Overmars Waterlooplein idem *11/6 - Amb 95*
E. Gokkes Uilenburg idem
E. Gokkes Uilenburg idem
E. Korthoef Uilenburg idem
G.A. Mol Uilenburg idem
G.C. Borgman Nieuwmarkt idem
G.C. Borgman Nieuwmarkt idem *P.D. 35*
G.H. Tap Uilenburg idem
G.H. Tap Uilenburg idem
G.S. Tonglet Waterlooplein idem
H.H. Passchier meerdere Blijft in steun.
H.H. Passchier meerdere Blijft in steun. *35 Amb*
H. Schouten Waterlooplein idem
H. Schouten Waterlooplein idem
B.H. Bluhm Uilenburg idem
I.B.H. Bluhm *onb* Uilenburg idem *25/1-68. Wanth. b. 78 I*
J.C. Serrarens Uilenburg idem
J.C. Serrarens Uilenburg idem
Alle 78 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 1