Handgeschreven brief (verzoekschrift). 17 februari 1942 (afgeleid van de stempel "1942 17/2"). E. Polak, Kerkstraat 417 II, Amsterdam C. Onbekend, geadresseerd als "Weledele heer" (vermoedelijk de Marktinspectie of een gemeentelijke afdeling in Amsterdam). [Stempel:] № 30/8/1 M. 1942 17/2
[Handgeschreven rechtsboven:] v.w. Insp.

Weledele heer,

naar aanleiding van uw kaart, dat ik een
vaste plaats op het Waterlooplein gekregen
heb, heb ik mijn zoon, die al jaren voor mij op
het de buiten markten heeft gestaan, naar den
marktmeester aldaar gestuurd. Hij heeft
altijd voor mij op de markten gestaan
omdat ik vrijwel invalide ben, wat ingesloten
doktersattest bewijst. Hem is daar medegedeeld
dat den marktmeester daar niet over beslissen
kan, maar dat ik mij daarvoor tot u moest
melden. Zoodoende vraag ik u beleefd of mijn
zoon de plaats mag innemen daar hij daarvoor
bij mij in dienst is.

Hopend op een gunstig
antwoord verblijf ik
Hoogachtend
E. Polak.
Kerkstraat 417 II
A’dam. C. * Inhoud: De afzender, E. Polak, heeft een bericht ("kaart") ontvangen waarin staat dat hem een vaste staanplaats op de markt op het Waterlooplein is toegewezen. Vanwege zijn invaliditeit vraagt hij toestemming om zijn zoon de kraam te laten bemannen. Hij geeft aan dat zijn zoon dit werk al jaren voor hem doet op de "buitenmarkten".
* Stijl en taal: De brief is geschreven in een beleefde, ietwat formele toon die gebruikelijk was voor correspondentie met de overheid in die tijd (gebruik van "Weledele heer", de genitief "naar den marktmeester", en de afsluiting "verblijf ik").
* Fysieke staat: Het document is geschreven op gelinieerd papier dat uit een ringband lijkt te komen (gezien de perforaties aan de bovenzijde). Het handschrift is een duidelijk en verzorgd 20e-eeuws cursief. De datum van de brief, 17 februari 1942, is cruciaal voor de historische context. Nederland was op dat moment bezet door nazi-Duitsland. De naam "Polak" en de locatie "Waterlooplein" (het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt) suggereren sterk dat de afzender van Joodse afkomst was.

In 1941 en 1942 voerden de bezettingsautoriteiten steeds strengere beperkende maatregelen in voor Joodse burgers. Vanaf september 1941 werden Joodse marktkooplieden verbannen van de reguliere markten en gedwongen om op speciaal aangewezen "Joodse markten" te staan, waarvan het Waterlooplein er één was. De brief toont de bureaucratische realiteit van die tijd: zelfs voor een praktische regeling vanwege fysieke invaliditeit moest een officiële aanvraag worden ingediend bij de instanties. Het document is een treffend voorbeeld van hoe de dagelijkse strijd om een inkomen doorliep onder het regime van de bezetter. E. Polak