Medische verklaring / doktersbriefje. 20 juli 1942. Dr. Ph. (Philip) Arons, arts te Amsterdam. [Gedrukte koptekst:]
Dr. Ph. ARONS
ARTS
PL. MIDDENLAAN 34
TEL. 50643
Postgiro 124870
Gemeente Giro A 829
Spreekuur op werkdagen
Particulieren van 12.30 – 1.30 uur
Ziekenfondsleden van 8.30 – 9.30 uur

[Handgeschreven invulling:]
AMSTERDAM, 20/7 1942
17

[Linkermarge, gedrukte afkortingen:]
A. Z. A.
A. O. Z.
B. Z.
E. M. M.
N. A. Z.
NED.
ROSS.
R. Z.
VICTOR.
Z. Z.

[Handgeschreven tekst middendeel:]
Mevr. L de Wilde -
Barend
R. Verhulstlaan 57 boven
is voorloopig niet
in staat eenig
werk te verrichten

[Rechtsonder, handtekening:]
Dr Arons

[Linksonder, handgeschreven:]
Bestemd voor
Marktwezen. Het document is een officiële verklaring van medische ongeschiktheid. Dr. Arons verklaart hiermee dat zijn patiënte, Mevrouw L. de Wilde-Barend, wegens gezondheidsredenen tijdelijk ("voorloopig") niet kan werken. De schrijfstijl hanteert de toen gebruikelijke spelling (zoals voorloopig en eenig).

De lijst met afkortingen aan de linkerzijde verwijst naar diverse Amsterdamse ziekenfondsen uit die periode (bijv. A.Z.A. voor de Amsterdamse Ziekenfondsen-Associatie). Onderaan is specifiek aangetekend dat het document bestemd is voor het "Marktwezen". Dit was de gemeentelijke instantie die verantwoordelijk was voor de marktvergunningen en het toezicht daarop. Het suggereert dat de patiënte of haar familie een kraam dreef of werkzaam was op een van de Amsterdamse markten en deze verklaring nodig had om haar afwezigheid of het behoud van een vergunning te rechtvaardigen. De historische context van dit document is zeer beladen. De datum, 20 juli 1942, valt in de periode van de Duitse bezetting van Nederland, precies de maand waarin de grootschalige deportaties van Joden vanuit Amsterdam begonnen.

Dr. Philip Arons (1893-1943) was een Joodse arts. Zijn praktijk aan de Plantage Middenlaan bevond zich in het hart van de Joodse buurt, schuin tegenover de Hollandsche Schouwburg, die door de nazi's als verzamelplaats voor deportatie werd gebruikt. Dr. Arons bleef zijn patiënten zo lang mogelijk bijstaan onder extreem moeilijke omstandigheden. Hij werd uiteindelijk zelf gedeporteerd en is in juli 1943 in het vernietigingskamp Sobibor vermoord.

Voor Joodse burgers waren dergelijke medische verklaringen in deze periode vaak een wanhopige poging om uitstel van tewerkstelling of deportatie te verkrijgen ("Sperre"), hoewel dit specifieke briefje zich richt tot een burgerlijke instantie (Marktwezen). De patiënte woonde aan de Reinier Verhulststraat (door de arts genoteerd als -laan) in de Staatsliedenbuurt, een wijk met een actieve marktcultuur. Dit document vormt een tastbaar bewijs van de dagelijkse bureaucratie en de zorgverlening die doorgingen terwijl de terreur van de Holocaust zich voltrok. L. de Wilde R. Verhulstlaan Marktwezen