Handgeschreven memo of correspondentiekaart.
Origineel
Handgeschreven memo of correspondentiekaart. 26 oktober 1942 (met een besluit gedateerd op 30 oktober 1942). Waarschijnlijk een marktmeester of vertegenwoordiger, getekend "J. Herz". Den Heer Inspecteur (van het Marktwezen). Waterlooplein 26 Oct: 42
Den Heer
Inspecteur
Hierbij zou ik U in overweging
willen geven, het verzoek van
Mej: R. v. Leer toe te staan t/m
14 Nov: a:s.
J. Herz
m. twee maanden uitstel
onder doorbetaling marktgeld
30/69/2 30-10-42
Dittmar * Inhoud: Het document betreft een verzoek om uitstel van aanwezigheid op de markt voor een zekere Mejuffrouw R. van Leer. De afzender, J. Herz, adviseert de Inspecteur van het Marktwezen om dit verzoek in te willigen tot en met 14 november aanstaande.
* Besluitvorming: Onderaan is in een ander handschrift een besluit genoteerd. Er wordt "m. [met] twee maanden uitstel" verleend, echter "onder doorbetaling marktgeld". Dit betekent dat de marktkoopvrouw haar standplaats mag behouden tijdens haar afwezigheid, mits de verschuldigde marktgeldtarieven worden doorbetaald.
* Personen: De naam "Dittmar" onderaan verwijst vermoedelijk naar een ambtenaar bij de Dienst van het Marktwezen in Amsterdam. De namen J. Herz en R. van Leer duiden mogelijk op Joodse marktkooplieden of functionarissen. * Historische periode: Dit document stamt uit oktober 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Het Waterlooplein was van oudsher een centrale plek voor de Joodse markt in Amsterdam.
* Betekenis: In deze periode stonden Joodse marktkooplieden onder enorme druk door anti-Joodse maatregelen. Ze mochten hun beroep alleen nog uitoefenen op specifiek aangewezen markten. In oktober 1942 waren de deportaties naar de concentratie- en vernietigingskampen al in volle gang. Een verzoek om "uitstel" of afwezigheid kan duiden op ziekte, maar in deze context ook op een poging om aan de autoriteiten te ontsnappen of het regelen van zaken in een tijd van grote onzekerheid.
* Archivische waarde: Dergelijke korte memo's bieden een inkijkje in de voortdurende bureaucratie van het dagelijks leven op de markt, zelfs in tijden van extreme vervolging. Het illustreert hoe administratieve processen (zoals het doorbetalen van marktgeld) simpelweg doorgingen terwijl de gemeenschap die ze bedienden werd weggevoerd. J. Herz R. van Leer Marktwezen