Archief 745
Inventaris 745-375
Pagina 388
Dossier 10
Jaar 1942
Stadsarchief

Typoscript (doorslag of origineel) op papier met handgeschreven aantekeningen.

5 januari 1943.

Origineel

Typoscript (doorslag of origineel) op papier met handgeschreven aantekeningen. 5 januari 1943. (Rode inkt, handgeschreven bovenin): Verzonden 5/1 Imp 2 x
(Rode inkt, handgeschreven linksboven): 42
(Typoscript linksboven): 30/85/2
(Typoscript rechtsboven): SV
(Typoscript rechts): 5 Januari 1943

(Typoscript rechts, geadresseerde):
Mevr. J. Kerkmeester-Kinsbergen
Montelbaanstraat 1
Amsterdam
wijk 1

(Typoscript links): Waterlooplein

(Typoscript midden):
te goed Vrijstelling betaling
marktgeld: Waterlooplein f.1.20

(Typoscript onderaan, met opvullingstekens):
xx xx Waterlooplein xx
xx
-- Dit document is een officieel bericht betreffende een financiële verrekening ("te goed") van f. 1,20 wegens een vrijstelling van marktgeld. De geadresseerde, Mevr. J. Kerkmeester-Kinsbergen, had blijkbaar recht op teruggave of kwijtschelding van dit bedrag voor haar activiteiten op de markt van het Waterlooplein.

De rode inkt bovenaan ("Verzonden 5/1") bevestigt dat het document op de dag van datering is verzonden. "Imp 2 x" duidt waarschijnlijk op het feit dat er twee exemplaren (impressies) van dit document zijn vervaardigd. De aanduiding "wijk 1" verwijst naar de oude administratieve indeling van Amsterdam; wijk 1 omvatte een groot deel van de oude binnenstad en de Jodenbuurt.

Hoewel het gaat om een zeer klein bedrag, is de administratieve precisie kenmerkend voor de gemeentelijke bureaucratie, die zelfs tijdens de oorlogsjaren onverstoorbaar doorging met de reguliere boekhouding. De historische context van dit document is aangrijpend. Het is gedateerd in januari 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De geadresseerde, Jansje Kerkmeester-Kinsbergen (geboren in 1883), was een Joodse vrouw die met haar gezin in de Montelbaanstraat woonde, in het hart van de toenmalige Jodenbuurt.

Het Waterlooplein was de centrale marktplaats van deze buurt. Ten tijde van dit document waren de anti-Joodse maatregelen van de bezetter op hun strengst. Joodse marktkooplieden waren al eerder beperkt in hun vrijheden en mochten vanaf 1941 alleen nog op speciaal aangewezen markten staan.

De "vrijstelling" van marktgeld op dit document is wrang: het is zeer waarschijnlijk dat mevrouw Kerkmeester-Kinsbergen haar nering op de markt niet meer kon of mocht uitoefenen wegens de voortschrijdende Jodenvervolging of aanstaande deportatie. De archieven bevestigen dit tragische lot: Jansje Kerkmeester-Kinsbergen werd kort na de datum van dit document weggevoerd en op 19 februari 1943, slechts zes weken na dit bericht, vermoord in vernietigingskamp Auschwitz. Dit document is een van de laatste administratieve sporen van haar leven in Amsterdam. J. Kerkmeester Gemeente Amsterdam Marktwezen

Samenvatting

Dit document is een officieel bericht betreffende een financiële verrekening ("te goed") van f. 1,20 wegens een vrijstelling van marktgeld. De geadresseerde, Mevr. J. Kerkmeester-Kinsbergen, had blijkbaar recht op teruggave of kwijtschelding van dit bedrag voor haar activiteiten op de markt van het Waterlooplein.

De rode inkt bovenaan ("Verzonden 5/1") bevestigt dat het document op de dag van datering is verzonden. "Imp 2 x" duidt waarschijnlijk op het feit dat er twee exemplaren (impressies) van dit document zijn vervaardigd. De aanduiding "wijk 1" verwijst naar de oude administratieve indeling van Amsterdam; wijk 1 omvatte een groot deel van de oude binnenstad en de Jodenbuurt.

Hoewel het gaat om een zeer klein bedrag, is de administratieve precisie kenmerkend voor de gemeentelijke bureaucratie, die zelfs tijdens de oorlogsjaren onverstoorbaar doorging met de reguliere boekhouding.

Historische Context

De historische context van dit document is aangrijpend. Het is gedateerd in januari 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De geadresseerde, Jansje Kerkmeester-Kinsbergen (geboren in 1883), was een Joodse vrouw die met haar gezin in de Montelbaanstraat woonde, in het hart van de toenmalige Jodenbuurt.

Het Waterlooplein was de centrale marktplaats van deze buurt. Ten tijde van dit document waren de anti-Joodse maatregelen van de bezetter op hun strengst. Joodse marktkooplieden waren al eerder beperkt in hun vrijheden en mochten vanaf 1941 alleen nog op speciaal aangewezen markten staan.

De "vrijstelling" van marktgeld op dit document is wrang: het is zeer waarschijnlijk dat mevrouw Kerkmeester-Kinsbergen haar nering op de markt niet meer kon of mocht uitoefenen wegens de voortschrijdende Jodenvervolging of aanstaande deportatie. De archieven bevestigen dit tragische lot: Jansje Kerkmeester-Kinsbergen werd kort na de datum van dit document weggevoerd en op 19 februari 1943, slechts zes weken na dit bericht, vermoord in vernietigingskamp Auschwitz. Dit document is een van de laatste administratieve sporen van haar leven in Amsterdam.

Genoemde Personen 1

Locaties

Centrale Markt Waterlooplein

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Kruidenier (Droog): Rijst Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Hart Vleeswaren: Vlees

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Gemeente Amsterdam Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 14

Gerelateerde Documenten 6