Archief 745
Inventaris 745-378
Pagina 170
Dossier 108
Jaar 1942
Stadsarchief

Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam.

5 juni 1942 (betreft besluit over ingang per 1 juni 1942).

Origineel

Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam. 5 juni 1942 (betreft besluit over ingang per 1 juni 1942). [Gedrukt/stempel bovenaan:] № 503 L.M. 1942 [handgeschreven:] duplicaat

No.503 L.M.1942. Ontbinding pakhuis- en plaats- huren Joodsche grossiers.

[Handgeschreven in linker marge:]
Luidens:
37/36/17 42
37/47 17 42
37/48 17 42

E x t r a c t
uit het Boek der Besluiten
van den Burgemeester van Amsterdam,
Vrijdag 5 Juni 1942.

Op voorstel van den Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen wordt het volgende besluit genomen:
De Burgemeester van Amsterdam;
Gezien het rapport van den Directeur van het Marktwezen d.d. 30 Mei 1942, No.37/52/1 M (No.503 L.M.);

B e s l u i t :

de ter zake van objecten op de Centrale Markt gesloten huurcontracten met de volgende Joodsche grossiers, gerekend te zijn ingegaan 1 Juni 1942, als ontbonden te beschouwen:

[Lijst in twee kolommen, namen voorafgegaan door handgeschreven kruisjes (+), toevoegingen tussen tekst en kolommen zijn handgeschreven]

  • Gebr. Meentz E + A. Cosman plaats H 28
  • L. Meentz E 5 + W. Cosman plaats alg. 10
  • H. Meentz plaats H 47 + B. Moffie H 12
  • S. Blik plaats H 27 + Gebr. Roodenburg H 10
  • A. van Velzen E 6 + N. de Rooy Wal nr 2
  • N. Walg 70) + fa. S. Schelvis & Zn. E 8
  • M. Walg & Zn. plaats H 45 + J. Posener pl. huur 3
  • H. Krant & Zn. plaats H 11/12 + S. Hagenaar pl. huur 45

Afschrift van dit besluit zal worden gegeven aan de afdeelingen Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen (3 stuks) en Financiën.
01.
Voor eensluidend extract,
de Gemeentesecretaris,

[Stempel onderaan:] № 37/52/5 M. 1942 [handgeschreven:] 23/6

[Handgeschreven onderaan:]
genoteerd in contractenboek } 1/7 - 42
genoteerd in debiteurenboek }
[Gevolgd door een onleesbare paraaf/handtekening] Dit document is een administratieve neerslag van de anti-Joodse maatregelen in bezet Nederland. Het is een formeel besluit van de burgemeester van Amsterdam (destijds de pro-Duitse Edward Voûte) om per direct de huurcontracten op te zeggen van zestien Joodse ondernemers die actief waren op de Centrale Markthallen (tegenwoordig het Food Center Amsterdam).

De tekst is zakelijk en bureaucratisch, wat de banaliteit van de uitsluiting benadrukt. Door de huur van de 'objecten' (pakhuizen en standplaatsen) op te zeggen, werd deze ondernemers de mogelijkheid ontnomen om hun beroep uit te oefenen. Dit was een cruciale stap in de economische liquidatie en 'arisering' van Joodse bedrijven. De handgeschreven kruisjes voor de namen en de aantekeningen over de inschrijving in het 'contractenboek' en 'debiteurenboek' laten zien dat de ambtelijke molen de besluiten effectief verwerkte. In juni 1942 bevond de vervolging van de Joodse bevolking in Nederland zich in een stroomversnelling. Sinds mei 1942 was de Jodenster verplicht. Dit specifieke document dateert van vlak voor de start van de grootschalige deportaties naar de vernietigingskampen (juli 1942).

De Centrale Markt was het logistieke hart van de Amsterdamse voedselvoorziening. Door Joodse grossiers hier te verwijderen, werd de Joodse gemeenschap niet alleen economisch geraakt, maar werd ook de grip van de bezetter en de meewerkende gemeente op de distributieketen versterkt. Veel van de op de lijst genoemde personen en hun families zouden kort na dit besluit worden gedeporteerd; namen zoals Cosman, Meentz en Walg komen veelvuldig voor in de archieven van de Holocaust.

Samenvatting

Dit document is een administratieve neerslag van de anti-Joodse maatregelen in bezet Nederland. Het is een formeel besluit van de burgemeester van Amsterdam (destijds de pro-Duitse Edward Voûte) om per direct de huurcontracten op te zeggen van zestien Joodse ondernemers die actief waren op de Centrale Markthallen (tegenwoordig het Food Center Amsterdam).

De tekst is zakelijk en bureaucratisch, wat de banaliteit van de uitsluiting benadrukt. Door de huur van de 'objecten' (pakhuizen en standplaatsen) op te zeggen, werd deze ondernemers de mogelijkheid ontnomen om hun beroep uit te oefenen. Dit was een cruciale stap in de economische liquidatie en 'arisering' van Joodse bedrijven. De handgeschreven kruisjes voor de namen en de aantekeningen over de inschrijving in het 'contractenboek' en 'debiteurenboek' laten zien dat de ambtelijke molen de besluiten effectief verwerkte.

Historische Context

In juni 1942 bevond de vervolging van de Joodse bevolking in Nederland zich in een stroomversnelling. Sinds mei 1942 was de Jodenster verplicht. Dit specifieke document dateert van vlak voor de start van de grootschalige deportaties naar de vernietigingskampen (juli 1942).

De Centrale Markt was het logistieke hart van de Amsterdamse voedselvoorziening. Door Joodse grossiers hier te verwijderen, werd de Joodse gemeenschap niet alleen economisch geraakt, maar werd ook de grip van de bezetter en de meewerkende gemeente op de distributieketen versterkt. Veel van de op de lijst genoemde personen en hun families zouden kort na dit besluit worden gedeporteerd; namen zoals Cosman, Meentz en Walg komen veelvuldig voor in de archieven van de Holocaust.

Kooplieden in dit dossier 78

Abraham Cosman plaatsgeld Mei.
A. van Velzen F.J. Beugel & Zn.
A. van Velzen Uilenburg N.Uilenburgerstr.
A. van Velzen huur Mei.
A. Wijnschenk Waterlooplein
B. Moffie 7 md = 583.33 —
B. Moffie J.H. ter Punt
B. Moffie Waterlooplein
B. Polak. Uilenburg Diezestr.10 / Tilanusstr.78
B. Thijn Uilenburg Wielingenstr.18 / Cillierstr.6
D. Appelboom huur Mei.
D. Appelboom Rapenburgerstr.185
E. Brasem Waterlooplein Waterlooplein 25 / Waterlooplein 25
E. Pach-Schellevis Uilenburg
Expediteurs(waaronder begrepen de overkruiers)
Gebr.Cosman Waterlooplein
G. Hagenaar Waterlooplein Vrolikstraat 56 / Retiefstraat 21
Gebr.Meents Uilenburg Amstellaan 57
C. Meentz 7 md 291.66 -
C. Meentz J.J. Griffioen
Gebr.Rodenburg Waterlooplein
H. Krant Waterlooplein Eemstr.60 / Eemstraat 9
H. Krant id.
H. Meents Waterlooplein Retiefstr.12 / Retiefstr.12
H. Meentz id.
H. Meentz 7 md 291.66
H. Meentz plaatsgeld:
H. de Rooy 7 md = 437.50 —
Alle 78 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6