Ambtelijke adviesnota / Conceptbrief. 21 oktober 1942. (Marge-aantekeningen linksboven:)
Adres Sophia-
Vereeniging i.a.
uitgangshekken
C.M.
22/10/42
37/57/7

(Hoofdtekst:)
A.dam, 21/10 1942
W.h.M.

Onder terugzending van de met Uw kantbrief dd. 20 dezer ter advies ontvangen stukken No 704 L.M. 1942 heb ik de eer U te berichten, dat het uitgangspunt van de redeneering van adressante onjuist is. In tegenstelling met den gang van zaken vóór den oorlog, toen inderdaad de afvoer [van het merendeel] van de producten van de C.M. plaatsvond binnen enkele uren in den vroegen morgen, is thans het afvoeren van goederen — in speciaal van aardappelen, waar het hier om gaat — over den geheelen dag verdeeld. Het openstellen van het derde hek gedurende één uur per dag zou derhalve ten deze geen oplossing brengen. Bovendien handhaaf ik mijn standpunt, dat de omvang van [het gerezen] bezwaar gering is. Per dag worden ± 10.000 hl. aardappelen van de C.M. afgevoerd; hiervan wordt naar schatting 1/3 gedeelte per paard en wagen vervoerd; wanneer men per wagen een gemiddelde vracht van 35 hl. aanneemt, hetgeen aan den hoogen kant is, dan verlaten dus per dag gem. 100 [met paard en wagen] geladen met aardappelen de C.M. Wanneer nu in één geval moeilijkheden worden ondervonden (en meestal niet, doordat het uitgangshek door andere voertuigen is versperd, doch doordat het paard i.v.m. den zwaren vracht de helling bij het hek niet kan halen), dan acht ik deze moeilijkheden van geringen aard.

Ik geef u derhalve beleefd in overweging op het onderhavige adres afwijzend te beschikken.

(Linksonder:) L. te bevinden dat
(Rechtsonder:) D.B. [Initialen] In dit document adviseert een ambtenaar of beheerder van de Centrale Markt (C.M.) in Amsterdam om een verzoek van de Sophia-Vereeniging af te wijzen. De vereniging had blijkbaar geklaagd over de opstoppingen of de zware belasting voor paarden bij de uitgangshekken.

De kern van het argument is dat de distributie van aardappelen tijdens de bezettingsjaren (1942) niet langer beperkt is tot de vroege ochtend, maar de hele dag doorgaat. Het tijdelijk openstellen van een extra hek (het "derde hek") zou daarom geen effect hebben. De schrijver kwantificeert de overlast: er vertrekken dagelijks ongeveer 100 paard-en-wagens met aardappelen. Hij stelt dat de incidentele problemen waarbij paarden de helling bij het hek niet opkomen, niet opwegen tegen de organisatorische aanpassing. 1. Centrale Markt: Dit betreft de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam, destijds het zenuwcentrum voor de voedselvoorziening van de stad.
2. Oorlogstijd (1942): Tijdens de Duitse bezetting was de voedseldistributie strak gereguleerd. De verandering van vroege ochtendhandel naar spreiding over de hele dag was waarschijnlijk een gevolg van distributiebonnen, schaarste en transportbeperkingen.
3. Dierenwelzijn: De "Sophia-Vereeniging" (vandaag de dag de Koningin Sophia-Vereeniging tot Bescherming van Dieren) maakte zich hard voor de werkomstandigheden van de trekpaarden. De hellingen bij de markthallen waren berucht; bij zware belading en gladheid of oponthoud hadden de dieren grote moeite om de wagens in beweging te krijgen.
4. Transport: De overgang van paard-en-wagen naar gemotoriseerd transport was door de oorlog en brandstofschaarste deels gestagneerd of zelfs teruggedraaid, waardoor het paard in 1942 nog steeds een cruciale rol speelde in de stad.