Afschrift (kopie) van een officieel besluit van de Burgemeester van Amsterdam. 39/65/139
Afschrift
No. 223 L. M. 194 ^2

[Wapen van Amsterdam]

20/5 [handgeschreven]
MW [handgeschreven]
H Mu[...] [handgeschreven handtekening met rode streep]

DE BURGEMEESTER VAN AMSTERDAM,
heeft goedgevonden de aan Jetje Moffie-Zwaaf, geboren 12 Februari 1891, wonende Zwanenburgwal 14 A II, bij beschikking dd. 25 Januari 1940 no. 5/193 L.M. verleende vergunning tot het innemen van een vaste standplaats, ten verkoop van zuurwaren, op den openbaren weg, den rijweg van de Houtkoopersdwarsstraat, onmiddellijk tegen en evenwijdig aan het Zuid-Oostelijke voetpad, bij deze, gerekend te zijn ingegaan 13 Januari 1942, in te trekken.

GM

Amsterdam, 29 Mei 1942.
De Burgemeester voornoemd,

get. Voûte

De Gemeentesecretaris,

get. J.F. Franken Dit document is een administratief besluit waarmee de standplaatsvergunning van een Joodse onderneemster, Jetje Moffie-Zwaaf, wordt ingetrokken. Ze verkocht "zuurwaren" (zoals augurken en uien) in de Houtkoopersdwarsstraat, vlakbij de Zwanenburgwal in het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt.

Opvallend is de terugwerkende kracht: hoewel het besluit op 29 mei 1942 is getekend, wordt de vergunning geacht al per 13 januari 1942 te zijn vervallen. Dit is kenmerkend voor de bureaucratische afhandeling van de uitsluiting van Joden uit het economische leven tijdens de bezetting. De ondertekenaar, Edward Voûte, was de door de bezetter benoemde regeringscommissaris (burgemeester) van Amsterdam en lid van de NSB. Het document moet worden gezien in het licht van de Holocaust en de stapsgewijze ontrechting van de Joodse bevolking in Nederland. In 1941 en 1942 vaardigde de bezetter talloze verordeningen uit die Joden verboden om bepaalde beroepen uit te oefenen of handel te drijven. De intrekking van deze vergunning was een direct middel om Jetje Moffie-Zwaaf haar bron van inkomst te ontnemen.

De locatie, de Houtkoopersdwarsstraat, lag in een buurt die door de nazi's als 'Judenviertel' was aangewezen. Kort na het opstellen van dit document begon de massale deportatie van de Joodse bevolking uit Amsterdam naar de concentratie- en vernietigingskampen. Uit archieven (zoals het Joods Monument) blijkt dat Jetje Moffie-Zwaaf op 30 september 1942 in Auschwitz is vermoord. Dit schijnbaar 'gewone' administratieve document vormde dus een schakel in het proces dat leidde tot haar uiteindelijke deportatie en dood. J.F. Franken NSB