Archiefdocument
Origineel
Betreft feiten gepleegd in maart 1942 (tijdens de Duitse bezetting). ✓ Gerechtelijk schrijven No. 6292.
Dossier No.: 12278. Dit document is een officiële tuchtbeschikking gericht tegen Johannes Jagtman, een groenten- en fruithandelaar uit Amsterdam. De kern van de zaak is de overtreding van prijsvoorschriften die tijdens de Tweede Wereldoorlog van kracht waren.
Er worden drie specifieke overtredingen genoemd:
1. 3 maart 1942: Verkoop van zandaardappelen voor 10 cent per kilo, terwijl de maximumprijs 8 cent was (een overschrijding van 25%).
2. 5 maart 1942: In zijn filiaal in de Scheldestraat werden Goudreinetten (appels) verkocht voor 1,20 gulden per kilo, terwijl slechts 61 cent was toegestaan. Dit is een enorme prijsstijging van bijna 100%.
3. 10 maart 1942: Verkoop van rode kool voor 10 cent per pond (1/2 kg), waar 7 cent de limiet was.
Het document toont de nauwgezette controle op prijzen door de Inspecteur voor de Prijsbeheersching, ondersteund door processen-verbaal van de Amsterdamse politie. De tekst bevat veel administratieve correcties (doorhalingen en toevoegingen), wat wijst op het gebruik van een standaardformulier dat voor de specifieke casus werd aangepast.
--- Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) heerste er grote schaarste aan goederen, waaronder basisvoedsel zoals groenten en fruit. Om inflatie en woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan, stelde de overheid (onder toezicht van de bezetter) het 'Prijsbeheerschingsbesluit' in.
De 'Inspectie voor de Prijsbeheersching' had de taak om toe te zien op het naleven van de vastgestelde maximumprijzen. Handelaren die meer vroegen dan de wettelijk vastgestelde prijs, konden rekenen op tuchtrechtelijke sancties. Dit systeem was cruciaal om het distributiesysteem (de bonkaarten) enigszins betaalbaar te houden voor de bevolking, hoewel het de zwarte handel nooit volledig kon uitbannen. De genoemde prijzen in de beschikking (in guldens) geven een direct inkijkje in de dagelijkse economische realiteit van maart 1942. De boete of straf die op deze overtredingen volgde, staat waarschijnlijk op de (niet getoonde) volgende pagina van dit document. L. Sijbring Politie
Samenvatting
Dit document is een officiële tuchtbeschikking gericht tegen Johannes Jagtman, een groenten- en fruithandelaar uit Amsterdam. De kern van de zaak is de overtreding van prijsvoorschriften die tijdens de Tweede Wereldoorlog van kracht waren.
Er worden drie specifieke overtredingen genoemd:
1. 3 maart 1942: Verkoop van zandaardappelen voor 10 cent per kilo, terwijl de maximumprijs 8 cent was (een overschrijding van 25%).
2. 5 maart 1942: In zijn filiaal in de Scheldestraat werden Goudreinetten (appels) verkocht voor 1,20 gulden per kilo, terwijl slechts 61 cent was toegestaan. Dit is een enorme prijsstijging van bijna 100%.
3. 10 maart 1942: Verkoop van rode kool voor 10 cent per pond (1/2 kg), waar 7 cent de limiet was.
Het document toont de nauwgezette controle op prijzen door de Inspecteur voor de Prijsbeheersching, ondersteund door processen-verbaal van de Amsterdamse politie. De tekst bevat veel administratieve correcties (doorhalingen en toevoegingen), wat wijst op het gebruik van een standaardformulier dat voor de specifieke casus werd aangepast.
Historische Context
Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) heerste er grote schaarste aan goederen, waaronder basisvoedsel zoals groenten en fruit. Om inflatie en woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan, stelde de overheid (onder toezicht van de bezetter) het 'Prijsbeheerschingsbesluit' in.
De 'Inspectie voor de Prijsbeheersching' had de taak om toe te zien op het naleven van de vastgestelde maximumprijzen. Handelaren die meer vroegen dan de wettelijk vastgestelde prijs, konden rekenen op tuchtrechtelijke sancties. Dit systeem was cruciaal om het distributiesysteem (de bonkaarten) enigszins betaalbaar te houden voor de bevolking, hoewel het de zwarte handel nooit volledig kon uitbannen. De genoemde prijzen in de beschikking (in guldens) geven een direct inkijkje in de dagelijkse economische realiteit van maart 1942. De boete of straf die op deze overtredingen volgde, staat waarschijnlijk op de (niet getoonde) volgende pagina van dit document.