Register of overzichtslijst van afgegeven transportvergunningen (geleidebiljetten).
Origineel
Register of overzichtslijst van afgegeven transportvergunningen (geleidebiljetten). Afgegeven Geleidebiljetten Gem. Vischmarkt
van 16 Oct t/m 23 Oct 43.
| Datum | No geleide biljet | Aan wie afgegeven | Waarheen | Hoeveelheid. |
|---|---|---|---|---|
| 19 Oct | 127 | Wagenaar | Weesperplein enz. | 26 KG. snoek |
| 19 " | 128 | B. Steur | Wittenburgergr. | 5 KG. kab |
| 19 " | 129 | id | Ambonplein | 5 KG. kab |
| 19 " | 130 | J Schilder | Hobbemakade 52 | 10 KG. kab |
| 19 " | 131 | id | Keizersgracht 218 | 10 KG. kab |
| 19 " | 132 | id | Amsteldijk 36. | 5 KG. kab. |
| 20 " | 133 | Bosman | Nieuwmarkt 8 | 160 KG. schol schar |
| 21 " | 134 | C Buiter | Velserweg 37 | 75 KG gez bliek |
| 21 " | 135 | Bosman | Nieuwmarkt 8 | 143 KG. schol schar |
| 22 " | 136 | Wagenaar | Weesperplein enz. | 50 KG brasem |
| 22 " | 137 | J Keijzer | Keizersgracht 19 | 10 KG. blei |
| 22 " | 138 | Bosman | Nieuwmarkt 8 | 120 KG. schol schar |
| 23 " | 139 | C Buiter | Velserweg 37 | 75 KG. gez bliek |
| 23 " | 140 | Bosman | Nieuwmarkt 8 | 229 KG. schar wijt. |
(Handtekening, mogelijk: A.W. Stam)
No. 46A/241/18 M. 1943 27/10 (Blauwe stempel met handgeschreven toevoeging)
--- * Administratieve functie: Het document dient om de legale stroom van vis vanuit de centrale markt naar verschillende handelaren en locaties in de stad te registeren en te controleren. De opeenvolgende nummers van de geleidebiljetten (127 t/m 140) wijzen op een strikte administratie.
* Producten: Er wordt een variëteit aan vissoorten genoemd: snoek, "kab" (waarschijnlijk kabeljauw), schol, schar, "gez bliek" (gezouten bliek), brasem, blei en wijting.
* Distributiepatroon: Er is een duidelijk verschil tussen kleinschalige leveringen (bijv. J. Schilder met 5-10 kg naar verschillende adressen) en grootschalige partijen (bijv. Bosman op de Nieuwmarkt met hoeveelheden tot 229 kg). Dit suggereert een hiërarchie van kleine detailhandelaren versus grotere marktkramen of grossiers.
* Geografie: De genoemde locaties (Weesperplein, Wittenburgergracht, Ambonplein, Keizersgracht, Nieuwmarkt) situeren dit document onomstotelijk in Amsterdam. * Tweede Wereldoorlog: Het document dateert uit oktober 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was er sprake van schaarste en een streng distributiesysteem voor voedsel.
* Voedselvoorziening: De "geleidebiljetten" waren cruciaal in de strijd tegen de zwarte handel. Zonder dergelijke papieren kon vis tijdens transport door de bezetter of de crisis-controledienst in beslag worden genomen. De overheid probeerde zo de controle te behouden over de beperkte hoeveelheden eiwitrijk voedsel die nog beschikbaar waren voor de burgerbevolking.
* Terminologie: "Kab" is een gangbare afkorting voor kabeljauw. "Bliek" is een verzamelnaam voor kleine witvis. De aanwezigheid van zoetwatervis (snoek, brasem) naast zeevis toont aan dat zowel de visserij op het IJsselmeer/binnenwateren als de (beperkte) zeevisserij de markt bevoorraden. A.W. Stam B. Steur J. Schilder