Dagrapport of inspectieverslag van een controleur. 22 en 23 november 1944 (ondertekend op 27 november 1944). Tevens aldaar in „West” op verschillende plaatsen
kooplieden aangetroffen, die bij ons naderen wegreden.
Vermoedelijk omdat deze personen door voor ons uit
rijdend publiek gewaarschuwd waren.

Woensdag 22 November controle Centrum en Dapper-
straat met verdere omgeving. Aldaar vele personen
verdreven, die daar herhaaldelijk voornemens waren,
sigarettenvloei, en andere te verkoopen. In Centrum
niets bijzonders aangetroffen.

Donderdag 23 Nov: Controle Centrum en Dapperstr.
in de Dapperstraat alles rustig, geen heb-je-
weer. In Centrum verschillende schepen gecontro-
leerd, en eenige doorzocht. Niets bijzonders aan-
getroffen. Tevens adresonderzoek gedaan. Geen appelen
of groenten verkoop langs de straten aangetroffen.

27 Nov: 44
De Controleur
[handtekening: P. de Vries]
[handtekening: J. Bakker]

[In rood:]
Gezien
27-11-44
de Haer

[Onderaan in oranje/rood:]
1-12-44
[paraaf] * Inhoud: Het document betreft een verslag van handhavingsactiviteiten tegen illegale straathandel. De controleurs rapporteren over hun rondes in Amsterdam-West, het Centrum en de Dapperstraat.
* Observaties: De ambtenaren merken op dat kooplieden in West tijdig vluchten omdat ze worden gewaarschuwd door voorbijgangers ("voor ons uit rijdend publiek"). In de Dapperstraat wordt "geen heb-je-weer" (een volksuitdrukking voor drukte of handel) geconstateerd. Er is specifiek gezocht naar de verkoop van schaarse goederen zoals sigarettenvloei, appels en groenten. Ook zijn er schepen in het centrum gecontroleerd en doorzocht.
* Handschrift en Staat: Het handschrift is een vlot, leesbaar ambtelijk cursief uit het midden van de 20e eeuw. Het document is geschreven op gelinieerd papier dat waarschijnlijk deel uitmaakte van een groter register (gezien de kolommen bovenaan voor "Naam", "Geb. datum", etc., die hier niet voor dat doel zijn gebruikt). * Historische periode: November 1944 markeert het begin van de Hongerwinter in het bezette westen van Nederland. Door de spoorwegstaking en de Duitse blokkades was er een nijpend tekort aan voedsel en brandstof.
* Zwarte handel: Vanwege de extreme schaarste bloeide de zwarte handel op straat. De controleurs in dit document waren waarschijnlijk werkzaam voor de Crisis-Controle-Dienst (CCD) of een gemeentelijke inspectiedienst die toezicht hield op de distributieregels en prijsbeheersing.
* Maatschappelijke spanning: De opmerking dat het publiek de kooplieden waarschuwde voor de komst van de controleurs, illustreert de solidariteit onder de bevolking tegenover de controlerende instanties van het bezettingsbestuur of de collaborerende overheid in die tijd. De zoektocht naar schepen wijst op het controleren van mogelijke smokkelroutes via de Amsterdamse grachten. J. Bakker P. de Vries