Dagrapport Dinsdag 6 juni 1944 MARKTWEZEN AMSTERDAM
CONTRÔLEUR: B.A. Engelen
DAGRAPPORT van Dins dag 6 Juni 1944

(Handgeschreven tekst in het hoofdveld:)

Heden morgen werd onder mijn controle aan de markt Albert Cuypstraat aangevoerd 2470 pond schol + 80 p zoetwatervisch. Daarvan heb ik 1180 personen geholpen aan schol en 30 personen aan zoetwatervisch. Voor de kooplieden is afgegaan 50 p schol. circa 60 pond schol is aan overgewicht gegeven daar de meeste personen 1 à 1 1/2 ons meer hebben gehad.

Tevens is er in de middaguren aangevoerd 5120 pond spiering welke wederom in de rij is verkocht. Toen is echter aan ieder persoon 4 pond spiering verstrekt. en is de laatste circa 100 pond vrij verkocht.

Het is echter bij de vischverkoop gebleken dat er personen zijn geweest welke 2x sommigen 3 maal en enkele zelfs 4 maal visch hebben gehad.

De visch welke bij controleur Dijkema (welke bij mij dienst deed) is aangevoerd wordt door hem persoonlijk in een rapport aangegeven.

(Rechtsonder schuin geschreven in groen/blauw potlood:)
doss. controle
9-6-'44
de Boer [onleesbaar] Het document is een officieel verslag van de werkzaamheden en de controle op de visverkoop aan de Albert Cuypmarkt tijdens de Duitse bezetting. De focus ligt op de distributie van grote hoeveelheden vis (schol, zoetwatervis en spiering).

Kernpunten uit het rapport:
* Kwanteit: Er werd in totaal 2550 pond vis in de ochtend en 5120 pond spiering in de middag aangevoerd.
* Distributie: De controleur houdt nauwkeurig bij hoeveel mensen zijn geholpen (1180 voor schol, 30 voor zoetwatervis).
* Rationering en controle: Er wordt melding gemaakt van 'overgewicht' (mensen kregen iets meer dan de bedoeling was) en het feit dat sommige mensen meerdere keren in de rij aansloten ("2x, 3 maal en enkele zelfs 4 maal") om meer vis te bemachtigen dan hun toegestane deel.
* Ambtenarij: De verdeling van taken tussen controleurs (Engelen en Dijkema) wordt benadrukt voor de administratieve verantwoording. De datum van dit rapport, 6 juni 1944, is historisch zeer significant: dit is de dag van de geallieerde landing in Normandië (D-Day). Terwijl in Frankrijk de bevrijding van West-Europa begon, ging in het bezette Amsterdam het dagelijks leven onder de krapte van de oorlog door.

Voedselvoorziening in 1944:
Tijdens de bezetting was voedsel schaars en strikt gerantsoeneerd. De Dienst Marktwezen had de taak om de handel op de markten in goede banen te leiden en fraude of zwarte handel te voorkomen. Vis was een belangrijke proteïnebron nu vlees nauwelijks nog verkrijgbaar was voor de gewone burger.

De observatie dat mensen drie tot vier keer in de rij gingen staan, getuigt van de groeiende voedselnood in de stad. Enkele maanden na dit rapport zou de Hongerwinter uitbreken, waarin de voedselsituatie in Amsterdam catastrofaal werd. De Albert Cuypmarkt was destijds, net als nu, een centraal punt voor de voedselvoorziening van de Amsterdamse bevolking, maar onder de strengste controle van de autoriteiten. B.A. Engelen Marktwezen