Officiële gemeentelijke bestelbon voor groentendistributie. (Linkerkolom)

X
X Gemeentelijke Distributie van Groenten
X

Bestelbon A № 096257

GEZINSKAART No. ................................................................

Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen
afgifte van dezen bon en van de desbetreffende
strook der gezinskaart. De groenten kunnen op
de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald
aan distributieplaats ...........................................................

Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.

Deze bon is slechts geldig in de week
volgende op die waarin besteld is.

Datum bestelling ..............................................................

(Rechterkolom)

.......... pond roode kool
.......... ,, savoye kool
.......... ,, uien
.......... ,, wortelen
.......... ,, koolrapen
.......... ,, bieten (rauw)
.......... ,, zuurkool

Totaal .......... pond à 3 cent per kg = f..........

Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.

(Handteekening) Het document is een ongebruikt exemplaar van een Amsterdamse distributiebon voor groenten. Het ontwerp is functioneel en zakelijk, gedrukt op goedkoop papier. De taal is formeel en licht archaïsch ("dezen bon", "handteekening").

Kernpunten:
* Controle: De bon is gekoppeld aan de 'gezinskaart', wat fraude moest voorkomen. Alleen op vertoon van beide bewijzen kon men groenten verkrijgen.
* Assortiment: De lijst vermeldt uitsluitend 'stevige' groenten (kolen, wortelen, uien, rapen, bieten). Dit zijn gewassen die goed bewaard konden worden en in Nederland op grote schaal werden geteeld voor de basisvoorziening.
* Prijsstelling: Er wordt gerekend in 'ponden' (500 gram), maar de prijs wordt vermeld per kilogram (3 cent). Dit duidt op een streng gereguleerde maximumprijs vanuit de overheid. Tijdens de Tweede Wereldoorlog heerste er in Nederland een grote schaarste aan voedsel en brandstof. Om een eerlijke verdeling te waarborgen, voerde de bezetter een strikt distributiesysteem in. Voor bijna alle basisbehoeften had men distributiebonnen nodig, die periodiek aan burgers werden verstrekt.

De Gemeentelijke Distributie van Groenten in Amsterdam was verantwoordelijk voor de lokale logistiek. Burgers moesten hun bestelling vooraf doorgeven en deze op een vastgesteld tijdstip en locatie ophalen. Deze bon illustreert de bureaucratisering van de honger: zelfs voor een eenvoudige kool of een paar uien moest men over de juiste papieren beschikken en rekening houden met strikte geldigheidstermijnen. Naarmate de oorlog vorderde, werden de rantsoenen kleiner en de wachtrijen bij de distributieplaatsen langer.