Ambtsbericht / Inspectierapportage. 24 mei 1944. A. L. Keijper (Inspecteur/Controleur). De Heer Inspecteur van de afdeling Marktwezen. [Rechtsboven:]
24 – 5 – 44

[Midden boven:]
Surinameplein

[Marginale aantekening linksboven, diagonaal:]
Duidelijker
rapporteren.
Is 8 kg ingewogen?
26-5-44
de Boer

[Hoofdtekst:]
Den Heer Inspecteur
afd: Marktwezen

Ondergeteekende verklaard dat hij op den 24 mei 44
den volgende vischkooplieden op hun aanvoer
heeft gecontroleerd n.m.
P. Schouten aanvoer 107 kg, waarvan ik
99 personen heb geturfd

P. Tol 15 [gevolgd door accolade] aanvoer 198 kg, waarvan ik
Th. Tol. bliek [gevolgd door accolade] 189 personen heb geturfd

[Handtekening rechtsonder:]
A. L. Keijper

[Marginale aantekening linksonder, diagonaal:]
doss controle
5-6-44
de Boer * Inhoud: Het document is een kort verslag van een viscontrole op het Surinameplein in Amsterdam. De controleur, A.L. Keijper, rapporteert de hoeveelheid aangevoerde vis en het aantal klanten ("personen") dat hij heeft "geturfd" (geteld) bij drie verschillende handelaren.
* Rekenkundige discrepantie: Bij handelaar P. Schouten wordt 107 kg vis gemeld voor 99 personen. Dit laat een verschil van 8 kg over (ervan uitgaande dat men 1 kg per persoon rekende of dat er een vaste rantsoenhoeveelheid was). Dit verklaart de kritische kanttekening van de overste ('de Boer') linksboven: "Is 8 kg ingewogen?". De controleur wordt gemaand om "duidelijker te rapporteren".
* Product: Er wordt specifiek melding gemaakt van "bliek" (een kleine witvis, nauw verwant aan de brasem) bij Th. Tol.
* Taalgebruik: Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "vischkooplieden", "ondergeteekende", "verklaard" met een d waar nu een t zou staan). * Tijdperk: Het document stamt uit mei 1944, de late bezettingstijd in Nederland. Voedselvoorziening was op dat moment een kritieke zaak en stond onder strikt toezicht van de overheid (en de bezetter).
* Rantsoenering: Tijdens de Tweede Wereldoorlog was vis een schaars goed. De afdeling Marktwezen hield nauwgezet toezicht op de aanvoer en de distributie om zwarte handel te voorkomen. Handelaren moesten precies kunnen verantwoorden hoeveel voorraad zij hadden en hoeveel klanten zij hadden bediend op basis van de geldende distributiebonnen.
* Surinameplein: Dit plein in Amsterdam-West was (en is) een locatie waar markthandel plaatsvond. De rapportage geeft een inkijkje in de dagelijkse bureaucratische controle op de voedselketen in een stad die aan de vooravond van de Hongerwinter stond. A.L. Keijper L. Keijper P. Schouten P. Tol Marktwezen