Bestelbon voor distributiegoederen (groenten).
Origineel
Bestelbon voor distributiegoederen (groenten). [Linksboven:]
XXX
Gemeentelijke Distributie van Groenten
Bestelbon A № 095956
GEZINSKAART No. .................................................
Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen
afgifte van dezen bon en van de desbetreffende
strook der gezinskaart. De groenten kunnen op
de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald
aan distributieplaats ................................................... .
Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.
Deze bon is slechts geldig in de week
volgende op die waarin besteld is.
Datum bestelling .........................................................
[Rechterkolom:]
.......... pond roode kool
.......... ,, savoye kool
.......... ,, uien
.......... ,, wortelen
.......... ,, koolrapen
.......... ,, bieten (rauw)
.......... ,, zuurkool
Totaal ........... pond à 3 cent per kg = f ......................
Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.
(Handteekening) * Functioneel doel: Dit document diende als een officieel bestelformulier voor burgers om via het gemeentelijke distributiesysteem groenten aan te schaffen. Het waarborgde een eerlijke verdeling van schaarse middelen.
* Administratieve koppeling: De bon is gekoppeld aan een "Gezinskaart", wat aangeeft dat de toewijzing afhankelijk was van de gezinssamenstelling.
* Assortiment: De lijst bevat voornamelijk houdbare wintergroenten (kolen, uien, wortelen, koolrapen, bieten en zuurkool), wat typerend is voor de voedselvoorziening in tijden van schaarste.
* Prijsstelling: Er wordt een prijs van "3 cent per kg" vermeld. Dit wijst op strikt gereguleerde prijzen om inflatie en woekerprijzen tegen te gaan.
* Taalkundige details: De spelling ("dezen bon", "der gezinskaart", "roode kool", "handteekening") hanteert de spelling-De Vries en Te Winkel, die officieel werd gebruikt voor de hervorming van 1947. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) kwam bijna de gehele voedselvoorziening onder centraal overheidsbeheer te staan (de Rijksdistributiedienst). Omdat veel producten naar Duitsland werden afgevoerd of door stagnatie in de handel schaars werden, konden goederen alleen nog "op de bon" verkregen worden.
Gemeenten speelden een cruciale rol in de lokale uitvoering van deze distributie. Burgers moesten hun bestellingen vooraf doorgeven en konden deze op gezette tijden afhalen bij specifieke distributiepunten. Het verlies van een bon betekende in die tijd vaak dat men die week geen toegang had tot de betreffende voedingsmiddelen, vandaar de expliciete waarschuwing: "Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed." De afgebeelde bon is een tastbaar overblijfsel van de bureaucratische controle over het dagelijks leven tijdens de oorlogsjaren.