E. Heer

Handgeschreven brief (sollicitatiebrief).

* **Taalgebruik:** De brief is geschreven in een formele, enigszins nederige toon, kenmerkend voor sollicitatiebrieven uit die tijd. Er wordt gebruikgemaakt van de oude spelling (bijv. "zoo", "noodig", "geteekende"). * **Kernboodschap:** De schrijver, J. Eijkelboom, is werkloos en biedt zijn diensten aan bij de gemeente. Hij speculeert dat er door de mobilisatie ("de toestand") tekorten aan personeel zullen ontstaan omdat veel mannen worden opgeroepen voor militaire dienst. * **Status:** Hij benadrukt dat hij "militievrij" is, wat betekent dat hij zelf niet in dienst hoeft en dus direct beschikbaar is voor civiel werk. * **Resultaat:** De handgeschreven notitie aan de rechterkant lijkt te duiden op een afwijzing ("nu afwijzen" of "afgewezen").

Handgeschreven brief / verzoekschrift.

In deze brief verzoekt de heer (of mevrouw) S. Bartels om uitstel voor het bezetten van zijn/haar vaste standplaatsen op de Nieuwmarkt en in de Westerstraat in Amsterdam voor de maanden augustus en september 1941. De reden die hiervoor wordt opgegeven is een "gebrek aan zomergoederen". De brief is opgesteld in een formele, beleefde toon ("Wel. E. Heer", "Beleefd verzoek ik u"). Het handschrift is duidelijk en de taal is conform de toenmalige spelling. De archiefnotitie bovenaan suggereert dat de brief op 31 juli 1941 door het bureau van het Marktwezen is verwerkt.

Handgeschreven verzoekschrift voor een marktvergunning.

Het document is een formeel verzoek van S. Postma (geboren in 1912) aan een gemeentelijke instantie in Amsterdam om een tijdelijke marktvergunning te verkrijgen voor de Albert Cuypmarkt. Opvallend is dat de vergunning niet voor de aanvrager zelf is, maar voor een derde persoon: J. Slinger (geboren in 1893). Er zijn twee administratieve lagen zichtbaar: 1. **Het verzoek:** Geschreven door Postma op 14 oktober. Hij refereert aan "Voorkeurskaart 767", wat wijst op een bestaand systeem van anciënniteit of voorrang bij het toewijzen van kraampjes. 2. **De goedkeuring:** Onderaan heeft een ambtenaar op 10 november ("10./11.") genoteerd dat er geen bezwaren zijn tegen het inwilligen van het verzoek. De afkorting "vk. 767 ae." in de kantlijn is waarschijnlijk een administratieve verwerking van de voorkeurskaart.

Handgeschreven verzoekschrift/brief.

Het document is een formeel verzoek van een burger om een vaste standplaats op de markt in de Beethovenstraat in Amsterdam. De brief is geschreven in een duidelijk, geoefend handschrift met blauwe inkt. De toon is uiterst beleefd ("beleefd willen verzoeken", "in afwachting"). Opvallend zijn de bureaucratische sporen op het document: * De stempel **M. 1942** duidt waarschijnlijk op de administratie van het Marktwezen in het jaar 1942. * De aantekening **"geen gevolg gegeven"** onderaan geeft aan dat het verzoek is afgewezen of niet in behandeling is genomen. * De afhandelingsdatum is **13/6 '42**, slechts vier dagen na het schrijven van de brief, wat wijst op een snelle administratieve verwerking.

Handgeschreven verzoekschrift.

In deze brief verzoekt Job Koning, een 52-jarige visventer uit Volendam, de lokale Verdeelingscommissie om een verhoging van zijn quotum ("dubbele toewijzing") voor de handel in zoetwatervis. Hij voert twee belangrijke argumenten aan: 1. Zijn anciënniteit: hij is een van de oudste actieve visventers in het dorp. 2. Gelijkheid: hij stelt dat al zijn collega-visventers deze verhoogde toewijzing al hebben ontvangen. Uit de handgeschreven notities bovenaan het document blijkt dat het verzoek uiteindelijk is afgewezen ("afwijzen"). De afhandeling hiervan heeft enige tijd geduurd, getuige de datum "April 1943".

Handgeschreven memo of inspectierapport, waarschijnlijk van een Amsterdamse overheidsinstantie (zoals de politie of economische controledienst).

Het document is een interne correspondentie over toezicht en handhaving tijdens de Duitse bezetting. De auteur ('R.') klaagt over de staat van het materieel (slechte fietsbanden, veel reparaties aan 'Simplex' fietsen) en de beperkte tijd voor controles. Er wordt melding gemaakt van straathandel: legitieme venters met vergunning versus 'clandestiene' venters die hun eigen wijken hebben geclaimd. Er is sprake van een onderzoek naar een anonieme briefschrijver, waarbij de naam 'Lupedo' valt (mogelijk een bekende familie of groep in het Amsterdamse milieu van die tijd). De lijst in het midden lijkt een rooster of een overzicht van uitgevoerde controles op specifieke locaties in Amsterdam in december 1942.

Briefkaart (G-200, 4 cent met opdruk Nederlandse Leeuw).

* **Administratieve verwerking:** De kaart is voorzien van diverse ambtelijke kenmerken. Het stempel "M. 1942" duidt op het archief van de Dienst Marktwezen van de gemeente Amsterdam. De aantekening "overgeschreven per 5-10-42 naar Jonkerstraat" wijst op een interne doorgeleiding naar een specifiek bureau of toezichthouder (mogelijk de marktopzichter in de Jonkerstraat, destijds gelegen in de Joodse buurt). * **Persoonsgegevens:** De afzendster, Hester da Silva Rosa-de Groot, behoorde tot de Portugees-Israëlitische gemeenschap. De naam "Th. Rosa" met de toevoeging "glasknijper" (een beroep in de diamantindustrie of glasbewerking) verwijst waarschijnlijk naar haar echtgenoot, Salomon (Thijs) da Silva Rosa. * **Historische context:** De kaart dateert uit september 1942, een periode waarin de anti-Joodse maatregelen in bezet Nederland in volle gang waren. De Joodse bevolking werd systematisch uit het economische leven geweerd; correspondentie met het Marktwezen had in deze periode vaak te maken met het intrekken van marktvergunningen of registraties van Joodse markthandelaren.

Handgeschreven brief met administratieve aantekeningen en stempels.

* **Inhoud:** De afzender, C. H. Leuven, verzoekt de directeur om een toewijzing voor de handel in mosselen. Hij motiveert dit verzoek door aan te geven dat hij van oudsher werkzaam is in de mossel- en vishandel. * **Besluitvorming:** Uit de handgeschreven notities blijkt dat het verzoek is afgewezen. De reden hiervoor is dat de aanvrager het voorgaande jaar geen mosselen heeft gehad en daarom volgens de op dat moment geldende regels geen recht heeft op een nieuwe toewijzing ("geen recht op mosselen", "vorig jaar geen mosselen gehad"). * **Terminologie:** De brief is geschreven in een formele, ietwat onderdanige stijl die gebruikelijk was in correspondentie met overheidsinstanties ("Wel. E. Heer", "U dienst wilgen dienaar"). * **Procesgang:** Het document toont de ambtelijke weg: binnengekomen op 25 september, formeel gestempeld op 12 oktober, beoordeeld op 23 oktober en uiteindelijk op 28 oktober afgehandeld en geretourneerd aan de afdeling Marktwezen.

Handgeschreven verzoekbrief.

De brief is een kort, formeel en beleefd verzoek van een Amsterdamse burger (J. Koning) om een grotere toewijzing van visproducten (garnalen en zoetwatervis). De schrijver motiveert dit door aan te geven dat hij/zij met het huidige aanbod niet kan rondkomen voor het gezin. Het document is voorzien van een officieel registratienummer en een datumstempel uit oktober 1943. Ondanks de beleefde toon is het verzoek met een duidelijke pennentrek als "afgewezen" gemarkeerd door de behandelende instantie.

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

* **Inhoud:** De schrijfster, Roosje Roozendaal-Koopman, verzoekt de directeur van het Marktwezen om toestemming voor haar dochter Harriëte (19 jaar) om haar te helpen bij haar marktkraam op het Waterlooplein (plaats nummer 72). * **Aanleiding:** De kraam was voorheen in handen van haar echtgenoot, Mozes Roozendaal. De brief vermeldt expliciet de reden van zijn afwezigheid: hij verblijft sinds 3 november 1942 in een "werkkamp". * **Toon:** De brief is geschreven in een zeer formele en onderdanige stijl, passend bij de bureaucratische omgangsvormen van die tijd en de precaire positie van de afzender. * **Taalgebruik:** Typisch administratief Nederlands uit de vroege 20e eeuw (bijv. "Uwe welwillendheid te willen verleenen").

Handgeschreven bericht/kaart.

* **Inhoud:** De schrijver, G. Dam, informeert de geadresseerde ("Wel Edel Heer") dat hij/zij is gestopt met de verkoop op de markt. Tevens spreekt de schrijver zijn/haar dankbaarheid uit. * **Taalgebruik:** Het document bevat enkele archaïsche en niet-standaard vormen, zoals "ik heeft" (in plaats van "ik heb") en "het marktverkoop" (in plaats van de marktverkoop). Dit wijst op een schrijver die met de nodige eerbied, maar in een eenvoudige stijl een officiële mededeling doet. * **Handschrift:** Het is geschreven in een duidelijk, geoefend cursief handschrift dat kenmerkend is voor de eerste helft van de 20e eeuw.

Handgeschreven verzoekschrift / klachtbrief.

In deze brief beklaagt visverkoper C. Jongewaard zich over een gemiste toewijzing van zeevis op de Amsterdamse markt op 30 januari 1943. Hij was wel op het terrein aanwezig, maar miste het afroepen van zijn naam in de hal. De brief geeft een inkijkje in de dagelijkse beslommeringen van een kleine zelfstandige tijdens de oorlog: * **Logistiek:** De schrijver moet pendelen tussen de Jan Evertsenstraat (aanvoer zoetwatervis), zijn huis in Sloterdijk en de vismarkt. * **Gezondheid:** Hij voert zijn ouderdom en een chronische maagaandoening aan als redenen waarom hij strikt op tijd naar huis moet voor zijn dieet, wat zijn schema extra onder druk zet. * **Samenwerking:** Hij noemt collega-handelaren (Van Kampen, Keyzer) en een afspraak met een "Heer Ham" om elkaars vis te mogen aannemen, wat de informele regelingen tussen handelaren binnen een rigide systeem aantoont.

# TRANSCRIPTIE No. 25/6 L.M. 1943 29/10 RP. AAn den E.A.Heeren BURGEMEESTER EN WETHOUDERS van de GEMEENTE AMSTERDAM. E.A.Heeren!

# TRANSCRIPTIE <u>A F S C H R I F T.</u> No. 644 L.M. 1942 3/7 No. 2c/46/1 M.1942 9/7 Amsterdam, 7 Juli 1942 Den Edelachtbaren Heer E.J. Voûte Burgemeester van Amsterdam Te Amsterdam Edelachtbare Heer

Grb.1015. H/e. 28 April 1942. den Heer Wethouder P.W.

# TRANSCRIPTIE Wel. Ed Heer: naar ^(in antw.) aanleiding Uwer briefkaart betreffende [vlek] 't niet bezoeken der markt Albert Cuypstr: moet ik U mijn verontschuldigingen aanbieden dat ik UEd. dat niet eerder bericht heeft maar was ik zoo vrij van markt te veranderen en kom ik zoodoende niet meer in de Albert Cuypstr: Hopende UEd daar goede nota van wilt nemen teeken ik Hoogachtend ...

# TRANSCRIPTIE [Stempel:] № 26/41/ M. 1939 2/8 Den Wel. Ed Heer. Inspecteur v. het Markt- Wezen! Mijnheer! Eerst heden Dinsdagavond, ontving ik Uw briefkaart. Aangezien ik op het moment niet in Amsterdam, maar in den Haag voor zaken ben, is het mij onmogelijk op het vastgestelde uur bij Uw Ed. Heer te aanwezig te zijn. Zaterdag a.s. ben ik weer in A.dam. Mocht U mij bericht willen zenden, wann...