M. de Man
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 23
M. de Man was actief als inspecteur op de Nieuwmarkt en Zwanenburgwal. In 1943 verkocht hij groente en fruit (stand 1-10-'43). Er zijn geen specifieke lotgevallen zoals arrestaties of arisering gevonden in de beschikbare archiefdata voor deze persoon.
Handel
Bron-evidence
Deze gebeurtenissen staan op documenten die aan deze persoon gekoppeld zijn, maar zijn nog niet als hard persoonsfeit bevestigd.
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 9 dezer verleen ik U hierbij, gedurende den tijd, dat Uw echtgenoot gemobiliseerd is, toestemming zich des Maandags op Uw plaats op de markt Albert Cuypstraat te laten vervangen door Uw zwager A. Snoek
Archiefdocumenten
Handgeschreven ambtelijke notitie/dossierstuk (waarschijnlijk politie of economische controledienst).
Het document betreft een officiële berisping van een persoon genaamd W. Locher. De kern van de waarschuwing is dat bij een volgende "flinke binnenlandsche verkoop" (waarschijnlijk handel buiten de vastgestelde quota of regels om), zijn toewijzing zal worden ingetrokken. De doorhaling in de tekst wijst op een correctie tijdens het schrijven om de formulering directer te maken. Er zijn drie verschillende stadia van afhandeling zichtbaar: 1. **21 oktober:** De initiële waarschuwing door een inspecteur. 2. **24 oktober:** Een dwingende instructie van een hogere ambtenaar of collega om Locher onder toezicht te houden. 3. **25 oktober:** Een melding van een "nader rapport", wat wijst op een voortdurend onderzoek of een nieuwe bevinding kort na de waarschuwing.
Officiële waarschuwingsbrief (doorslag/kopie).
* **Kernboodschap:** De brief is een formele berisping aan het adres van koopman J. Onrust vanwege twee overtredingen op de Albert Cuypmarkt op 21 oktober 1939. * **Overtredingen:** 1. Het gebruikmaken van een assistent zonder de vereiste officiële toestemming. 2. Het vervuild achterlaten van de toegewezen marktplaats. * **Juridische grondslag:** De directeur beroept zich op artikel 23 van het 'Reglement op de Markten', dat marktkooplieden verplicht hun standplaats schoon ("volkomen rein") achter te laten. * **Toon:** De toon is streng en gezaghebbend ("Ik waarschuw U", "Ik maan U aan"), passend bij een officiële handhavingsactie van een gemeentelijke dienst. * **Administratieve sporen:** De aantekening "2 ex. M. de Man" suggereert dat er twee exemplaren van deze brief zijn vervaardigd of verzonden door of voor een zekere M. de Man, waarschijnlijk een administratief medewerker.
Getypte brief (kopie of doorslag).
* **Inhoud:** De brief is een formele reactie op een eerdere, niet-ondertekende klachtbrief van de firma Boas van 15 december 1939. De directeur bevestigt de ontvangst en het noteren van de klacht. Hij adviseert de firma om bij herhaling direct contact op te nemen met het aanwezige marktpersoneel. * **Toon:** De toon is ambtelijk en zakelijk. Het feit dat de oorspronkelijke brief niet ondertekend was, wordt expliciet benoemd, maar staat een afhandeling niet in de weg. * **Kernbegrippen:** "niet onderteekenden brief", "klacht", "marktpersoneel". * **Visuele aspecten:** De handgeschreven toevoeging "extra" suggereert een speciale status of spoedbehandeling van het document binnen de administratie.
Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag).
Dit document is een formele kennisgeving van de directeur van een niet nader genoemde organisatie aan een zekere Mejuffrouw M.E. Jansen. De brief dient als schriftelijke bevestiging van een eerdere mondelinge mededeling betreffende een strafvermindering. In een eerdere brief van 1 november (verwezen als "d.d. 1 dezer") was blijkbaar een zwaardere straf opgelegd. In dit schrijven wordt deze straf gereduceerd tot een periode van één week, specifiek van maandag 13 november tot en met zondag 19 november 1939. De zakelijke toon en het gebruik van referentienummers duiden op een hiërarchische setting, zoals een fabriek, een groot kantoor of een onderwijsinstelling. De handgeschreven notitie "20 ex." suggereert dat er twintig kopieën van dit besluit zijn gemaakt, wellicht voor interne administratie of personeelsdossiers. De afkorting "vP/HG" linksboven zijn waarschijnlijk de initialen van de opsteller en de typist(e).
Doorslag van een officiële brief/besluit van een Amsterdamse gemeentelijke instantie (vermoedelijk de Marktdienst).
* **Afzender:** De Directeur (van de betreffende gemeentelijke dienst, waarschijnlijk Marktkwezen). * **Ontvanger:** Mevrouw H. Snoek, een marktkoopvrouw woonachtig in Amsterdam-Oost. * **Kernboodschap:** Mevrouw Snoek krijgt officiële toestemming om op maandagen haar standplaats op de Albert Cuypmarkt te laten bemannen door haar zwager, A. Snoek. * **Aanleiding:** De echtgenoot van Mevr. Snoek is "gemobiliseerd", waardoor zij hulp nodig heeft bij het drijven van haar nering op de markt. Het betreft een tijdelijke regeling zolang de mobilisatie voortduurt.
Getypte ambtelijke brief op blanco papier met handgeschreven aantekeningen.
* **Inhoud:** De brief is een formeel verzoek om baggerwerkzaamheden te verrichten bij de brandstoffenmarkt aan de Nieuwe Teertuinen in Amsterdam. De markt lag ter hoogte van de 1e en 2e Breeuwerstraat. * **Doel:** Door de ophoping van slib was het waarschijnlijk noodzakelijk om de waterweg te verdiepen, zodat schepen die brandstoffen (zoals kolen of turf) aanvoerden, de kades konden blijven bereiken. * **Stijl:** Het taalgebruik is uiterst formeel en hoffelijk ("Hiermede heb ik de eer U beleefd te verzoeken"), wat kenmerkend is voor de ambtelijke correspondentie uit die periode. * **Locatie:** De genoemde locaties (Nieuwe Teertuinen, Breeuwerstraat) bevinden zich op de Westelijke Eilanden in Amsterdam, een gebied dat historisch verbonden is met opslag en handel. De Stadsreiniging was destijds gevestigd aan de Kwakerstraat.
Ambtelijke notitie/bijblad van de marktadministratie (Model No. 14).
Dit document betreft een administratieve afhandeling van een verzoek van een marktkoopman, J.C. Hage. Door de verplaatsing van de markt van de Zwanenburgwal naar de Nieuwmarkt is Hage zijn specifiek ingerichte stal kwijtgeraakt. Er is sprake van een intern ambtelijk conflict: 1. **J. Renz (waarschijnlijk een marktmeester of lagere inspecteur)** adviseert positief. Hij voert aan dat Hage voor een klein bedrag (15 gulden) een passende stal met zeil kan overnemen van een zekere Abrahams. Dit zou Hage helpen omdat hij zijn stal specifiek voor zijn handel had ingericht. 2. **De hogere ambtenaar (schrijver van de hoofdtekst)** adviseert echter negatief ("moet worden afgewezen"). De redenen zijn strikt beleidsmatig: men is bang voor precedentwerking ("meerdere verzoeken zouden volgen") en men stelt dat materiaal momenteel goedkoop genoeg is voor een standaardoplossing. Uiteindelijk wordt het advies van Renz terzijde geschoven, wat blijkt uit de afsluitende opmerking: "Met het rapport van den heer Renz kan ik mij dan ook niet vereenigen."
Administratief bijblad/registerkaart betreffende ventvergunningen voor vishandel.
* **Administratieve controle:** Het document dient om de status van visventers uit Monnikendam en Marken te verifiëren. Er wordt gecontroleerd of zij in het bezit zijn van de juiste papieren (ventvergunningen en kaarten voor de Vischmarkt of Gemeentelijke Afslag) en of hun leges voor het jaar 1941-1942 zijn voldaan. * **Status per persoon:** * **Jacob van Altena:** Heeft een vergunning, maar staat niet geregistreerd bij de Gemeentelijke Afslag. * **Cornelis Zeeman & Piet de Waart:** Beiden volledig in orde met registratienummers voor de Vischmarkt (resp. 875 en 827). * **Dirk Zeeman & Piet Commandeur:** Onbekend bij de instanties; zij drijven mogelijk handel zonder de juiste registratie op de Vischmarkt. * **Terminologie:** * *Ventverg.*: Ventvergunning. * *a.s.v.*: Waarschijnlijk "als voren" of een verwijzing naar een specifiek besluit. * *ger. & gez. visch*: Gerookte en gezouten vis. * *zuur*: Ingelegde haring/vis.
Handgeschreven ambtelijke notitie / intern verslag.
Het document betreft een rapportage over een onderzoek naar aanleiding van een klacht of bewering van een zekere Rooseman. Rooseman claimde blijkbaar dat er sprake was van ongelijkwaardige behandeling bij een verdeling (waarschijnlijk van vis/garnalen), waarbij voor een afwezige (Lammers) goederen apart zouden zijn gehouden door ene Gerritsen, terwijl dit voor anderen niet gebeurde. Uit het onderzoek (gedateerd 21 mei 1942) blijkt de bewering van Rooseman onjuist te zijn. De reden voor de afwijkende gang van zaken was dat een tiental andere kooplieden zich netjes had afgemeld en iemand had gemachtigd om hun aandeel in ontvangst te nemen. Deze groep kreeg daarom voorrang bij de verdeling op de volgende dag. De zaak is door de directeur ("Dir.") afgedaan met een "ernstige waarschuwing" aan Rooseman, vermoedelijk wegens het doen van een valse beschuldiging. Het document is op 27 mei 1942 definitief gearchiveerd ("Opbergen").
Koopliedenlijsten
meerdere — standplaats " 1-10-'43 groente en fruit
Relevante Archieffragmenten
M. de Haan.
# TRANSCRIPTIE Den Heer. Directeur v/h. Marktwezen Jan van Galenstraat Amsterdam (W.)
# TRANSCRIPTIE M^r de Gaer
# TRANSCRIPTIE Den Heer Directeur v/h Marktwezen. Jan van Galenstraat. AMSTERDAM W. ===========
# TRANSCRIPTIE De Weledb Heer Directeur v. d. Marktwezen J v Galenstr. 14 A. dam.