Abraham Vuisje

Officiële brief/kennisgeving van de gemeente.

De brief is een formele aanzegging van een voorwaardelijke straf aan een marktkoopman, de heer A. Vuisje. De aanleiding is een overtreding van de hygiënevoorschriften: op zaterdag 18 februari 1939 had hij zijn standplaats op de Ten Katemarkt "in verontreinigden toestand" achtergelaten. Op basis van het toenmalige Marktreglement (artikel 39, lid 1) wordt hem een schorsing van twee dagen opgelegd. Deze straf is echter voorwaardelijk met een proeftijd van één jaar. De toon van de brief is strikt ambtelijk en juridisch geformuleerd, wat duidt op een strakke handhaving van de gemeentelijke regels op de markten in die tijd.

Getypte ambtelijke brief.

* **Kern van de brief:** De brief is een officiële berisping en het opleggen van een voorwaardelijke sanctie aan een marktkoopman, de heer A. Vuisje. * **Aanleiding:** Op zaterdag 18 februari 1939 is geconstateerd dat de heer Vuisje zijn marktplaats op de Ten Katemarkt in Amsterdam "verontreinigd" (vuil) heeft achtergelaten. * **Juridische grondslag:** Er wordt expliciet verwezen naar Artikel 39 lid 1 van het "Reglement op de Markten". Dit duidt op een strakke gemeentelijke regulering van de handel. * **Sanctie:** Een voorwaardelijke schorsing van twee dagen. Dit betekent dat de heer Vuisje zijn werk mag blijven doen, mits hij binnen een proeftijd van één jaar geen nieuwe overtredingen begaat. Gebeurt dit wel, dan moet hij alsnog twee dagen verplicht wegblijven, naast de straf voor het nieuwe vergrijp. * **Toon:** De taal is formeel-ambtelijk ("dato dezes", "laakbare handeling", "onverminderd de straf"), passend bij de overheidstaken van die tijd.

Officiële brief/oproep.

Deze brief is een formele sommatie van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen. De strekking is disciplinair: de heer Vuisje wordt erop gewezen dat hij zijn marktplaats op de Ten Katemarkt niet regelmatig bezet, ondanks een eerdere waarschuwing. Volgens de geldende reglementen (artikel 11) is dit een grond voor intrekking van de marktvergunning. De brief is echter nog geen definitief besluit; het is een uitnodiging (of feitelijk een bevel) voor een hoorgesprek bij de Inspecteur om de zaak te bespreken voordat de directeur een definitief besluit neemt over de intrekking. Het taalgebruik is ambtelijk en dwingend ("behoort... te worden ingetrokken", "roep ik U op").

Document

Dit document is een officiële oproep van de Amsterdamse marktinspectie aan een koopman, de heer A. Vuisje. De reden voor de oproep is het "niet geregeld bezetten" van zijn vaste standplaats (nummer 358) op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West. In het Amsterdamse marktsysteem was (en is) men verplicht om een toegewezen plaats ook daadwerkelijk te gebruiken. Als een koopman te vaak afwezig was zonder geldige reden, liep hij het risico zijn vergunning te verliezen. De afspraak die op 24 november 1939 om 9:00 uur is gemaakt, staat genoteerd bij de aantekeningen van de inspecteur: de heer Vuisje heeft toegezegd zijn plaats voortaan minimaal twee keer per week in te nemen. De kaart is ondertekend door een inspecteur genaamd 'de Man'. ---

Officiële brief/kennisgeving van een sanctie.

* **Inhoud:** De brief informeert de heer A. Vuisje over een disciplinaire maatregel. Hij heeft zijn marktplaats aan de Ten Katemarkt op zaterdag 16 maart 1940 vervuild achtergelaten. * **Sanctie:** Als gevolg hiervan wordt hem, conform het Marktenreglement (artikel 39 lid 1), het recht ontzegd om op zaterdag 30 maart 1940 een standplaats in te nemen op de Amsterdamse markten. * **Toon:** De taal is formeel, ambtelijk en direct. Er wordt strikt verwezen naar de geldende regelgeving. * **Locaties:** De overtreding vond plaats op de Ten Katestraat (Amsterdam-West), terwijl de geadresseerde op het Waterlooplein (Amsterdam-Centrum) woonde. Beide locaties zijn historisch verbonden met de Amsterdamse marktcultuur.

Doorslag van een getypte brief (officieel bericht).

Het betreft een formele strafoplegging aan de heer A. Vuisje wegens het overtreden van de reglementen van de Centrale Markt in Amsterdam. De overtreding bestond uit het onbevoegd optreden als grossier (groothandelaar) terwijl de betrokkene slechts als koper toegang had. Concreet had hij bonen verkocht aan een kleinhandelaar (H. Kluft) zonder de vereiste standplaats, wat ook een overtreding van de geldende prijsvoorschriften inhield. De straf behelst een toegangsverbod van veertien dagen (13 t/m 26 augustus 1941). Daarnaast wordt gedreigd met een permanente of langdurige uitsluiting, waarover de Regeringscommissaris van Amsterdam zal beslissen.

Ambtelijke brief/rapport (doorslag).

* **Overtreding:** De heer A. Vuisje heeft twee regels overtreden: hij handelde als groothandelaar (grossier) zonder vergunning/toegewezen plek door bonen te verkopen aan een winkelier, en hij lapte de vastgestelde maximumprijzen aan zijn laars. * **Strafmaatregel:** Er is sprake van een tweetraps-sanctie. De directeur van de markt heeft hem direct voor 14 dagen geschorst. Vanwege de ernst (prijsopdrijving in oorlogstijd) adviseert hij de wethouder om bij de Regeringscommissaris aan te dringen op een veel zwaardere straf: uitsluiting van de markt voor zes maanden. * **Taal en Spelling:** Het document hanteert de toen gangbare ambtelijke spelling (bijv. 'y' in plaats van 'ij' in woorden als *bylage*, *blykt*, *pryzen*). De toon is strikt formeel en hiërarchisch.

Officiële kennisgeving/besluit (doorslag of afschrift).

Het document is een formeel besluit van het Amsterdamse gemeentebestuur tijdens de bezettingsjaren. De toon is dwingend en bureaucratisch. De kern van de brief is een administratieve sanctie: de heer A. Vuisje krijgt een toegangsverbod voor de Centrale Markt voor de duur van twee maanden. De opgegeven reden is vaag: "het verstoren van den goeden gang van zaken". Opvallend zijn de namen van de ondertekenaars. Edward Voûte werd door de Duitse bezetter aangesteld als regeringscommissaris (en later burgemeester) van Amsterdam. De aanwezigheid van diverse stempels en handgeschreven parafen (zoals 'v. Die' en 'P. H. Broese') duidt op een zorgvuldige administratieve afhandeling binnen de gemeentelijke bureaucratie. De afkorting "vM" onder de hoofdtekst zijn waarschijnlijk de initialen van de typist of de behandelend ambtenaar.

Document

Dit document is een officieel uittreksel van een besluit genomen door de burgemeester van Amsterdam op 4 september 1941. Het besluit betreft een administratieve sanctie tegen een burger, **A. Vuisje**, wonende aan de Ben Viljoenstraat 15-III in Amsterdam. De kern van het besluit is de ontzegging van de toegang tot de **Centrale Markt** voor een periode van twee maanden (van 27 augustus tot 27 oktober 1941). De reden voor deze straf is de verstoring van de "goede gang van zaken" op de markt op 9 augustus 1941. De juridische basis voor de straf is artikel 35, tweede lid van het Reglement op de Centrale Markt. Het document is bestemd voor interne distributie binnen het gemeentelijk apparaat, specifiek voor de afdelingen Levensmiddelen en Sociale Zaken, wat de impact van dergelijke uitsluitingen op de dagelijkse overleving van burgers in die tijd onderstreept. ---

Doorslag van een officiële brief (besluit op bezwaarschrift).

* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek tot strafvermindering of herziening. De geadresseerde, de heer Vuisje, had blijkbaar gevraagd om een verkorting van een "termijn van uitsluiting". De burgemeester ziet geen reden om op een eerder genomen besluit terug te komen. * **Vorm:** Het betreft een doorslag op dun papier, waarschijnlijk bedoeld voor het archief (vandaar de "(get.)" aanduidingen bij de namen in plaats van originele handtekeningen). De afkorting "vM" linksonder de tekst zijn waarschijnlijk de initialen van de typist of de behandelend ambtenaar. "Markth." rechtsboven wijst mogelijk op de afdeling Markthallen of de Markt-inspectie. * **Toon:** De toon is uiterst kortaf, bureaucratisch en beslist, kenmerkend voor het bestuurlijk apparaat onder de bezetting.

Getypte lijst (doorslag of origineel op dun papier).

Dit document is een administratieve lijst van de gemeente Amsterdam, waarschijnlijk afkomstig van de Dienst der Markten of een gerelateerde afdeling. De lijst bevat persoonsgegevens van marktkooplieden of bezoekers die een vergunning kregen voor specifieke markten in 1942. Opvallend is de concentratie van adressen in de Transvaalbuurt (zoals de Joubertstraat, Retiefstraat, en Ben Viljoenstraat) en de Oosterparkbuurt. Veel van de genoemde namen zijn van Joodse origine. De markten die het meest genoemd worden — de Gaaspstraat, de Joubertstraat en delen van de Albert Cuypstraat — waren in 1942 aangewezen als zogeheten "Joodse markten". De data in de laatste kolom (grotendeels april 1942) komen exact overeen met het moment waarop de Duitse bezetter de segregatie op markten strikt begon af te dwingen. Per 1 november 1941 was het Joden al verboden op niet-Joodse markten te staan of te kopen; begin 1942 werd dit administratief volledig vastgelegd.

Register of administratieve lijst (mogelijk bevolkingsregister, distributielijst of een naoorlogse inventarisatie).

* **Administratieve opzet:** De kolommen aan de linkerzijde bevatten waarschijnlijk dossiernummers of verwijzingen naar andere registers. De eerste kolom (1 t/m 13) lijkt een categorisering aan te duiden, de tweede kolom een volgnummer binnen die categorie. * **Demografie:** Een opvallend groot deel van de namen (o.a. Cohen, Fransman, Groenteman, Worms, Hakker) is joods van origine. Gecombineerd met de concentratie adressen in de Transvaalbuurt wijst dit sterk op een document gerelateerd aan de Amsterdamse joodse gemeenschap. * **Correcties:** Enkele namen zijn doorgehaald (Aalvel) of voorzien van een groot kruis, wat kan duiden op een wijziging in status (verhuizing, overlijden of administratieve afhandeling). * **Staat van het document:** Het handschrift is uniform, wat suggereert dat het register door één of enkele klerken is bijgehouden.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Doorslag van een getypte brief (ambtelijk schrijven). * **Datum:** 12 augustus 1941. * **Afzender:** De Directeur van de Centrale Markt Amsterdam. * **Ontvanger:** Den Heer A. Vuisje, Ben Viljoenstraat 15 III, Amsterdam-Oost. * **Kenmerk:** 77/41/2 M. * **Handgeschreven notities:** Rechtsboven ("W. Broese"), middenboven ("Verzonden p/o" of "n/o"), ...

# DOCUMENT INFO | Kenmerk | Waarde | | :--- | :--- | | **Type document** | Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam | | **Datum document** | 4 september 1941 | | **Onderwerp** | Ontzegging toegang Centrale Markt voor A. Vuisje | | **Referentienummers** | № 77/41/7 M. 1241 (stempel); No. 53/18 L.M. 1941 | | **Personen** | A. Vuisje (betrokkene); J.F. Franken (Gemeentese...

het bepaalde in artikel 35 lid 1 van het Reglement op de Centrale Markt, gestraft met ontneming van het recht van toegang tot die markt voor den tyd van veertien dagen, namelyk van 13 tot en met 26 Augustus 1941. Het komt my gewenscht voor, dat Vuisje op krachtige wyze wordt duidelyk gemaakt, dat hy zich, vooral in de huidige tijdsomstandigheden, van practyken als bovenomschreven heeft te onthoud...

# TRANSCRIPTIE Vuisje is van hetzelfde feit reeds eerder voorwaardelijk gestraft. De voorwaardelijke straf kon echter niet worden opgelegd, daar de termijn waarbinnen ~~te~~ deze straf ^eventueel^ ten uitvoer zou worden gelegd verstreken is. Ik geef U echter in overweging a. Vuisje thans het recht te ontzeggen een plaats op een der markten in te nemen en wel op Zaterdag 30 Maart 1940. ~~Z.O.Z.~~ ...

het bepaalde in artikel 35 lid 1 van het Reglement op de Centrale Markt, gestraft met ontneming van het recht van toegang tot die markt voor den tijd van veertien dagen, namelyk van 13 tot en met 26 Augustus 1941. Het komt mij gewenscht voor, dat Vuisje op krachtige wijze wordt duidelyk gemaakt, dat hy zich, vooral in de huidige tijdsomstandigheden, van practyken als bovenomschreven heeft te onth...