Archief 745
Inventaris 745-312
Pagina 99
Dossier 55
Jaar 1940
Stadsarchief

Officiële ambtelijke brief van de Gemeente Amsterdam.

7 september 1940. Van: De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen. Aan: Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. Dossier: 152, 17/1/5

Origineel

Officiële ambtelijke brief van de Gemeente Amsterdam. 7 september 1940. De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen. Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. [Bovenaan gestempeld in paars:]
№ 17 / 1 / 18 M 1940 9/9

GEMEENTE AMSTERDAM

AFD. L.M.
No. 152 1939. [handgeschreven in potlood/inkt:] Div. W
BIJLAGEN [handgeschreven in potlood/inkt:] in map

AMSTERDAM, 7 September 1940.

MEN WORDT VERZOCHT BIJ HET ANTWOORD NAUWKEURIG HET NUMMER VAN DIT SCHRIJVEN EN DE AFDEELING TE VERMELDEN.

Naar aanleiding van Uw schrijven van 22 Augustus j.l. No.17/1/5 M. deel ik U mede er geen bezwaar tegen te hebben, dat de door U genoemde marktplaatsen thans worden ingetrokken.

Omtrent den marktkoopman I.Stibbe verwacht ik echter nog nader advies van het Bureau voor Maatschappelijken Steun. Dientengevolge zal ik U mijn beslissing omtrent hem nog nader mededeelen.
M.

De Wethouder voor de Levensmiddelen,
Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen,

[Handtekening]

Aan den Heer Directeur van
het Marktwezen.

Model G.A. 5
25000-1-'40 Deze brief betreft de administratieve afhandeling van marktplaatsen in Amsterdam kort na het begin van de Duitse bezetting. De wethouder (verantwoordelijk voor onder andere Levensmiddelen) geeft toestemming voor het intrekken van bepaalde marktplaatsen.

Opvallend is de specifieke vermelding van de marktkoopman I. Stibbe. Zijn situatie wordt nog niet definitief beslist; er wordt gewacht op advies van het Bureau voor Maatschappelijken Steun (de toenmalige sociale dienst). Dit duidt erop dat er een onderzoek liep naar zijn persoonlijke of financiële omstandigheden in relatie tot zijn marktvergunning. De datum, 7 september 1940, plaatst dit document in de eerste maanden van de nationaalsocialistische bezetting van Nederland. In deze periode begonnen de bezetter en het meewerkende gemeentebestuur met het inventariseren en beperken van de economische bewegingsvrijheid van Joodse burgers.

Isaac Stibbe was een bekende Joodse marktkoopman in Amsterdam (o.a. op de markt aan het Waterlooplein). Dit document is een tastbaar bewijs van hoe de bureaucratische molen in die tijd draaide rondom individuele vergunningen. Hoewel er in september 1940 nog geen sprake was van een algeheel verbod voor Joodse handelaren, werd de druk opgevoerd via individuele toetsingen door sociale instanties. Niet lang na deze brief zouden de maatregelen tegen Joodse marktkooplieden drastisch worden verscherpt, wat uiteindelijk leidde tot hun volledige uitsluiting en deportatie. I. Stibbe L.M. Gemeente Amsterdam Marktwezen

Samenvatting

Deze brief betreft de administratieve afhandeling van marktplaatsen in Amsterdam kort na het begin van de Duitse bezetting. De wethouder (verantwoordelijk voor onder andere Levensmiddelen) geeft toestemming voor het intrekken van bepaalde marktplaatsen.

Opvallend is de specifieke vermelding van de marktkoopman I. Stibbe. Zijn situatie wordt nog niet definitief beslist; er wordt gewacht op advies van het Bureau voor Maatschappelijken Steun (de toenmalige sociale dienst). Dit duidt erop dat er een onderzoek liep naar zijn persoonlijke of financiële omstandigheden in relatie tot zijn marktvergunning.

Historische Context

De datum, 7 september 1940, plaatst dit document in de eerste maanden van de nationaalsocialistische bezetting van Nederland. In deze periode begonnen de bezetter en het meewerkende gemeentebestuur met het inventariseren en beperken van de economische bewegingsvrijheid van Joodse burgers.

Isaac Stibbe was een bekende Joodse marktkoopman in Amsterdam (o.a. op de markt aan het Waterlooplein). Dit document is een tastbaar bewijs van hoe de bureaucratische molen in die tijd draaide rondom individuele vergunningen. Hoewel er in september 1940 nog geen sprake was van een algeheel verbod voor Joodse handelaren, werd de druk opgevoerd via individuele toetsingen door sociale instanties. Niet lang na deze brief zouden de maatregelen tegen Joodse marktkooplieden drastisch worden verscherpt, wat uiteindelijk leidde tot hun volledige uitsluiting en deportatie.

Genoemde Personen 2

I. Stibbe L.M.

Locaties

Waterlooplein

Producten

A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Gemeente Amsterdam Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 100

A. Meyer Waterlooplein
A. Barmhartigheid Waterlooplein
A. Barmhartigheid Waterlooplein Is nog steeds in werkverschaf-fing. Kan op markt zijn brood niet verdienen.
A. Barmhartigheid Waterlooplein Is nog steeds in werkverschaffing. Kan op markt zijn brood niet verdienen.
A Boumeester Waterlooplein
A. Bouwmeester Uilenburg bezet thans reeds sedert 9 maanden zijn plaatsen niet en verzocht wederom uitstel
A. Bouwmeester meerdere Bezet thans reeds sedert 9 maanden zyn plaatsen niet en verzoekt wederom uitstel.
A. Eysden Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Eysden Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Hagenaar Waterlooplein
Aron Vogel meerdere Reeds voorgesteld d.d. 4-9-1939 no. 17/2/5 M. Rapport Dir. M.S. d.d. 2 October 1939 advies: plaats aanhouden; Vogel gaat bij eenige opleving weder staan; is echter nimmer verschenen.
Aron Vogel Waterlooplein 21/1 39
Abraham Prins Waterlooplein 27/2 39
B.F. Reinen Waterlooplein Idem. Advies: 4 maanden gevangenis; komt daarna weer op de markt; is echter niet verschenen.
J. Scherpenzeel Waterlooplein Is in werkverschaffing.
J. Scherpenzeel Waterlooplein Is in werkverschaffing.
B.J. van Straten meerdere Bezet thans reeds sedert 10 maanden zyn plaatsen niet en verzoekt wederom uitstel is 66 jaar en ziek.
B.J. van Straten meerdere bezet thans reeds sedert 10 maanden zijn plaatsen niet en verzocht wederom uitstel; is 66 jaar en ziek.
B. Kloos Uilenburg heeft geen kans thans op de markten zijn brood te verdienen.
B. Kloos Zwanenburgwal Ziet geen kans thans op de markten zyn brood te verdienen.
B. Kloos Zwanenburgwal Ziet geen kans thans op de markten zyn brood te verdienen.
Benjamin Schelvis Waterlooplein 15/1 40
C Bleekrode-Kinsbergen Waterlooplein
C. Prins Waterlooplein 18/1 40
M.C.A. Renes meerdere Is 68 jaar; wil in steun blyven.
C. Renes meerdere is 69 jaar; wil in steun blijven.
C.E. Molenaars Waterlooplein 21/12 39 sg
C. van Bambergen Waterlooplein
D.A. Overmars Waterlooplein 23/12 39
D.M. de Groot Waterlooplein
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 2