Dienstbrief / Ambtelijke correspondentie. 22 januari 1941 (verzonden op 23 januari 1941). De Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markt). Den Heer Administrateur van de Afdeeling Financiën, Raadhuis, Alhier (Amsterdam). Verzonden 23/1 [handgeschreven]

HG.

den Heer Administrateur van de
Afdeeling Financiën,
Raadhuis,
A l h i e r .

8A/15/2 M.
22 Januari 1941.

Naar aanleiding van Uw brief d.d. 21 Januari jl. No.9/23.4.
Fin.1941 heb ik de eer U te berichten, dat op 1 Juli 1940 bij het
bedrijf der Centrale Markt 5 arbeiders werkzaam waren, wier loon
over een jaar berekend, minder bedroeg dan ƒ 2500,-.

De Directeur, Deze brief is een zakelijke mededeling van de directeur van de Centrale Markt aan de afdeling Financiën van de gemeente (waarschijnlijk Amsterdam, gezien de term 'Centrale Markt' en 'Raadhuis, Alhier'). De kern van de boodschap is een opgave van personeelsgegevens voor statistische of administratieve doeleinden.

De directeur rapporteert dat er op de peildatum van 1 juli 1940 vijf arbeiders in dienst waren met een jaarinkomen van minder dan 2500 gulden. Dit bedrag van 2500 gulden was in die tijd een belangrijke grens voor sociale verzekeringen en belastingen (zoals de grens voor de verplichte ziekenfondsverzekering). De formele toon ("heb ik de eer U te berichten") is kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie uit die periode. Het document dateert van januari 1941, ruim een half jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Hoewel de brief op het eerste gezicht puur administratief lijkt, past het in de bredere context van de bezettingstijd waarin de administratieve controle op de bevolking en de economie werd aangescherpt.

De Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam) was een cruciaal onderdeel van de voedselvoorziening. Tijdens de bezetting stond de administratie van dergelijke instellingen onder nauwlettend toezicht van zowel de Nederlandse gemeentelijke instanties als de bezetter. Het verzamelen van gegevens over personeelsaantallen en loonniveaus was essentieel voor het beheer van de arbeidsmarkt en de sociale voorzieningen onder de nieuwe, strenger gecontroleerde economische verhoudingen van de oorlogstijd. Kort na deze datum, in februari 1941, zouden de spanningen in Amsterdam escaleren met de Februaristaking, mede als reactie op de verslechterende arbeidsomstandigheden en de Jodenvervolging.