Dienstbrief
Origineel
Dienstbrief 13 october 1941. Centrale Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening, Afdeeling Centrale Voedselvoorziening (Amsterdam). De Heer Directeur van het Marktwezen (Amsterdam). [Rechtsboven:] Z/3
[Briefhoofd:]
Centrale Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening
Afdeeling Centrale Voedselvoorziening
Jan van Galenstraat 14, Amsterdam (West)
[Links van het midden:]
[Logo: Rijkswapen]
Telefoonnrs. 80520, 84024, 86946
[Paars stempel:] No 8A/101/3 M. 1941 14/10
Verzoeke bij beantwoording het nummer
van dezen brief en de Afd. te vermelden.
Nr: 10774/179.22/CDL
[Rechts van het midden:]
Aan: den Heer Directeur van
het Marktwezen,
Jan van Galenstraat 14,
A m s t e r d a m.
Datum: 13 October 1941.
[Handgeschreven aantekeningen, o.a.:] in dossier, M. Dijk, H. Buseman, Jonkman
In antwoord op Uw schrijven d.d. 7 October j.l. No. 8A/101/2M heb ik de eer U mede te deelen, dat naar mijn meening het controleerende personeel bij Uwen dienst niet voor de verstrekking van bonloos voedsel in aanmerking komt. Het valt m.i. te vergelijken met het personeel bij de Politie, dat nadrukkelijk uitgesloten is door het Rijksbureau voor Voedselvoorziening in Oorlogstijd.
- Werklieden, dienstdoende in het koelhuis, zouden er m.i. wèl onder vallen, doch het is mij niet bekend, of in het koelhuis minstens 25 werklieden te werk gesteld zijn. Dit is het minimum aantal werklieden, dat in een fabriek of werkplaats werkzaam moet zijn, wil de onderneming voor voedselverstrekking in aanmerking komen.
De Directeur,
[Handtekening]
[Linksonder:] Stadsdrukkerij Amsterdam 17973-9-41-1500
[Rechtsonder, handgeschreven:] 8A In deze brief reageert de directeur van de Centrale Voedselvoorziening op een verzoek van de directeur van het Marktwezen. De kern van de zaak is de vraag of bepaald personeel in aanmerking komt voor 'bonloos voedsel' (maaltijden waarvoor geen distributiebonnen hoefden te worden ingeleverd).
De directeur stelt twee criteria vast op basis van de geldende regelgeving:
1. Aard van de werkzaamheden: Controlerend personeel (inspecteurs) wordt gelijkgesteld aan de politie en is expliciet uitgesloten van deze extra verstrekking.
2. Aantal werknemers: Handarbeiders ('werklieden') in het koelhuis zouden wel in aanmerking kunnen komen, mits er sprake is van een groep van minimaal 25 personen werkzaam op die specifieke locatie.
De toon is formeel-ambtelijk en strikt vasthoudend aan de voorschriften van het Rijksbureau voor Voedselvoorziening in Oorlogstijd (RBVO). Het document dateert uit oktober 1941, ruim een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Vanwege toenemende tekorten was bijna de gehele voedselvoorziening onderworpen aan een streng distributiesysteem met bonnen.
Er bestonden echter uitzonderingsregels voor zwaar lichamelijk werk of specifieke diensten, waarbij extra voeding (vaak via centrale keukens of bedrijfskantines) kon worden verstrekt om de inzetbaarheid van arbeiders te garanderen. De bureaucratische strijd om wie wel of niet onder deze gunstige regelingen viel, was groot.
Opvallend is de locatie: beide diensten zijn gevestigd aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam, de locatie van de Centrale Markthallen. Dit was het logistieke hart van de voedseldistributie voor de stad Amsterdam tijdens de oorlogsjaren. De brief illustreert hoe gedetailleerd en strikt de regels rondom voedselvoorziening werden toegepast, zelfs tussen overheidsdiensten die letterlijk elkaars buren waren.