Getypte brief (doorslag) met handgeschreven kanttekeningen.
Origineel
Getypte brief (doorslag) met handgeschreven kanttekeningen. 6 augustus 1942. De waarnemend ("wnd.") Directeur van de Centrale Markt te Amsterdam. Herrn A. Gombault, Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte für die Stadt Amsterdam (Museumplein 19, Amsterdam-Zuid). [Handgeschreven rechtsboven]: w. Müller
[Handgeschreven middenboven]: verzonden 6/8 (5.30 uur Nalehen)
Herrn A.Gombault,
Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte
für die Stadt Amsterdam,
Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid.
37/52/7 M. [tab] 6. August 1942.
Rückzahlung
Zutrittgelder
Centrale Markt.
" De Joodsche Raad voor Amsterdam " beantragt Rückzahlung der Zutritt-Gelder Centrale Markt an Juden, die diese Gelder bezahlt haben, aber deren Zutritt auf der Centrale Markt untersagt worden ist. Der Gesammt-Betrag stellt sich auf etwa ƒ 450,-.
Ich bitte Sie mir mitzuteilen ob diese Rückzahlung an " De Joodsche Raad " erlaubt ist.
Der Direktor,
wnd. * Kernboodschap: De waarnemend directeur van de Centrale Markt vraagt aan de Duitse autoriteiten of hij toegangsgelden mag terugbetalen aan de Joodse Raad.
* Aanleiding: Joden hadden betaald voor toegang tot de Centrale Markt (waarschijnlijk een jaarabonnement of vergunning), maar kregen vervolgens een verbod om de markt nog langer te betreden als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen.
* Bedrag: Het gaat om een totaalbedrag van circa 450 gulden.
* Bureaucratie: Het document toont de strikte bureaucratische controle tijdens de bezetting. Zelfs een relatief kleine administratieve handeling als een terugbetaling van reeds geïnde gelden aan Joodse burgers/instanties moest worden goedgekeurd door de "Wirtschaftsreferent" van de "Beauftragte" (de Duitse toezichthouder op het stadsbestuur van Amsterdam). Dit document dateert van augustus 1942, een cruciale fase in de Holocaust in Nederland. De grootschalige deportaties naar de vernietigingskampen waren net in juli 1942 begonnen. Tegelijkertijd werd de uitsluiting van Joden uit het openbare en economische leven voltooid.
De "Centrale Markt" aan de Jan van Galenstraat was het hart van de voedseldistributie in Amsterdam. Joodse handelaren die daar decennialang hun brood verdienden, werden systematisch geweerd. De "Joodsche Raad", die door de nazi's was ingesteld om de Joodse gemeenschap te besturen en Duitse bevelen door te geven, trad hier op als belangenbehartiger voor de financiële restitutie van de gedupeerde handelaren.
De genoemde ontvanger, Gombault, werkte onder Hans Böhmcker (de 'Beauftragte' voor Amsterdam), die direct rapporteerde aan Seyss-Inquart. Dit type correspondentie illustreert hoe de onteigening en uitsluiting van Joden tot in de kleinste details (zoals entreegelden) administratief werd afgehandeld. A. Gombault