Handgeschreven brief (verklikkerbrief/denunciatie). 12 december 1942 (gebaseerd op het paarse stempel "M. 1942 12/12"). [Stempel linksboven:] Nº 37/151/1
[Stempel middenboven:] M. 1942 12/12
[In potlood linksboven:] 136350
[Aantekening rechtsboven, diagonaal:] vrij belangrijk

WelEdel Heer

Bij dezen wil ik u even attent
op maken, dat de steuntrekker D.H.
Vogtschmidt Kinkerstraat 224 I frauduleus
groenten van de markt weg haald,
daar hij geen vergunning heeft op de
markt te komen, en dat hij
dan de groenten voor woeker prijzen
weer verkoopt. 's morgens om half
zeven à zeven uur, is hij op de markt.
dat is ook een van den woekeraars
die de gemeenschap benadeeld, kan
zoo'n man ook niet geweerd van de
markt.

Dirk Hendrik
Vogtschmidt
geb: 19/10 - 1873.

[Aantekening linksonder:]
V Treffers
810

[Rechtsonder in potlood:] 37 * Inhoud: De anonieme schrijver (of een wiens naam niet direct onder de tekst staat) rapporteert Dirk Hendrik Vogtschmidt bij de autoriteiten. De beschuldiging luidt dat Vogtschmidt, terwijl hij een uitkering ("steun") ontvangt, illegaal groenten op de markt opkoopt zonder vergunning om deze vervolgens tegen woekerprijzen door te verkopen.
* Toon: De brief heeft een verontwaardigde en moraliserende toon. Er wordt expliciet verwezen naar het "benadelen van de gemeenschap", een term die in de nationaalsocialistische retoriek veelvuldig werd gebruikt om 'asociaal' gedrag te bestempelen.
* Taalgebruik: Het Nederlands bevat enkele spelfouten die kenmerkend zijn voor de tijd of het opleidingsniveau van de schrijver (bijv. "weg haald" in plaats van "weghaalt", "benadeeld" in plaats van "benadeelt").
* Details: De brief is zeer specifiek: de volledige naam, het adres (Kinkerstraat 224 I, Amsterdam), de geboortedatum van de verdachte en de exacte tijdstippen waarop hij op de markt aanwezig is worden vermeld. Dit wijst erop dat de aangever de persoon in kwestie goed kende of nauwlettend in de gaten hield. Dit document is een typisch voorbeeld van een denunciatiebrief uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Tijdens de oorlogsjaren ontstond er door schaarste en distributie een levendige zwarte handel. De bezetter en collaborerende instanties moedigden burgers aan om "woekeraars" en illegale handelaren aan te geven.

Dergelijke brieven werden vaak gestuurd naar de Prijsbeheersing of de politie. Hoewel de schrijver spreekt over het belang van de "gemeenschap", waren persoonlijke wraakgevoelens, jaloezie of antisemitisme vaak de werkelijke drijfveer achter dergelijke aangeven. De aantekening "vrij belangrijk" rechtsboven suggereert dat de opsporingsdiensten de informatie serieus namen en mogelijk een onderzoek hebben ingesteld naar de genoemde heer Vogtschmidt. D.H. Politie