30 november 1942. De Commissaris van Politie (namens de Hoofdcommissaris), H. Holsbergen. Den Heer Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. [Handgeschreven rechtsboven:] 406
[Handgeschreven initiaal rechtsboven:] h

HOOFDBUREAU VAN POLITIE
[Vignet met drie blokjes]

Dict. Bo/M.
Lr. S. No. 5141/1942
Doss. B.I.

Amsterdam-C., 30 November 1942.
Verzoeke bij beantwoording datum, letter en nummer van dit schrijven aan te halen.

[Groot paars administratief stempel:]
Nº 72/3/9 M. 1942 ½

Ik heb de eer UEdelGestreng te berichten, dat door het Politiepersoneel in de maand October 18 processen-verbaal werden opgemaakt terzake overtreding van de Verordening op het venten.

Coll.: [handgeschreven:] ho

[Blauw stempel:]
DE HOOFDCOMMISSARIS VAN POLITIE,
namens dezen
De Commissaris van Politie
toegevoegd voor de Administratie

[Handgeschreven handtekening:] H. Holsbergen
[Getypte naam:] H. Holsbergen

[Handgeschreven aantekening rechtsonder:]
Gezien
4-12-’42
[Onleesbare paraaf]

AAN
den Heer* Directeur van het
Marktwezen
te
A M S T E R D A M

[Linksonder:] M 72 - 10000-8-42 K 9665
[Handgeschreven rechtsonder:] 72 Dit document is een ambtelijke kennisgeving van het Amsterdamse Hoofdbureau van Politie aan de Directeur van het Marktwezen. Het betreft een statistische rapportage: in de maand oktober 1942 zijn er door de politie 18 processen-verbaal opgemaakt voor het overtreden van de regels rondom straathandel (het 'venten').

Het document weerspiegelt de strakke administratieve controle op de handel in de stad. De brief is ondertekend door H. Holsbergen (Herbert Holsbergen), die destijds als commissaris belast was met de administratie bij de Amsterdamse politie. Onderaan is een 'Gezien'-stempel met datum (4 december 1942) geplaatst, wat duidt op de ontvangst en verwerking bij de afdeling Marktwezen. De datum van het document, november 1942, plaatst de correspondentie midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de controle op straathandel en markten uiterst streng. Dit had te maken met de schaarste aan goederen, de distributiebonnen en de bestrijding van de zwarte handel.

Daarnaast was de "Verordening op het venten" een instrument dat ook werd ingezet in de context van de Jodenvervolging; in de jaren voorafgaand aan 1942 waren er talloze specifieke beperkingen opgelegd aan Joodse straatverkopers, die uiteindelijk geheel uit het straatbeeld werden geweerd. Hoewel dit document spreekt over algemene overtredingen, vond deze handhaving plaats in een klimaat van totale regulering van de publieke ruimte door de bezetter en de gelijkgeschakelde politieorganisatie. De Directeur van het Marktwezen werkte nauw samen met de politie om de economische orde in de stad te handhaven volgens de toen geldende (bezettings)wetgeving.