Notities van een vergadering (notulen).
Origineel
Notities van een vergadering (notulen). 17 september 1943. [Handgeschreven tekst bovenaan:]
Ex-gezonden aan leden op:
W. L. B.
K. V. Neems
H. P.
A. Ridder [onzeker]
Notities van vergaderingen der Verdeelingscommissie voor visch.
No. 46a/299/1 M. 17 September 1943. vD/SV.
Aanwezig: Voorzitter de heer De Haer en Secretaris de heer Van Duinhoven en de leden de Heeren Lammers, Gootjes, Van Zanten, Sliphorst, Böhne, Frommé en Rienstra.
Onderwerp: Behandeling van verzoeken tot herziening van toewijzingen in verband met het feit, dat de halfjaarlijksche periode, waarvoor de verdeellijsten zijn vastgesteld, op 1 October 1943 expireert.
Verzoek van H. Koelewijn; vraagt alle soorten zee- en riviervisch. Heeft deze visch in de basisjaren niet verkocht volgens de Commissie. Nader onderzoek is gewenscht. Moet bewijzen overleggen.
C. Braan, Ferd. Bolstraat vraagt verhooging garnalentoewijzing van 3 op 4 kisten. Commissie unaniem van meening, dat Braan meer dan voldoende toewijzing heeft.
AFWIJZEN:
Jan Bergen: vraagt toewijzing fijne zeevisch. Commissie adviseert afwijzend Bergen heeft nimmer fijne zeevisch verkocht.
H.G. Boom vraagt nogmaals versche zeevisch. Legt verklaring over van Huis de Groot, dat deze 300 kg. per week heeft geleverd.
Commissie neemt deze verklaring niet als juist aan, daar de Groot nog nimmer versche visch heeft verhandeld.
Boom had een standplaats op het Kadijksplein voor den verkoop van haring.
Het winkeltje op de Hoogte Kadijk is eerst in 1941 geopend.
Het verzoek moet worden afgewezen.
I.H. Erich, Runstraat 16 vraagt ook toewijzing versche zee- en riviervisch. Heeft veel visch gebakken, hetgeen Hr. Sieburgh bevestigt. Leveranciers Hansen, Enkhuizen en Y. Goedhart.
Het is de Commissie geheel onbekend, dat Erich in versche visch heeft gehandeld. Moet gegevens van grossiers overleggen, waaruit moet blijken, dat hij versche visch heeft betrokken en welke hoeveelheden. Nader onderzoek.
C.B. Eygenraam winkel Willemsparkweg en winkel Paleisstraat. Eerstgenoemde zaak heeft 1 toewijzing grove zeevisch en laatstgenoemde 1/2 toewijzing fijn visch. Vraagt voor elke zaak 1 toewijzing grove zeevisch. Commissie adviseert afwijzend. Eygenraam kan hierop geen recht doen gelden, gelet op de basisjaren.
H. Hinse markt Ten Katestraat. gerookte visch.
Verzoekt voor versche en gez. bliek in aanmerking te mogen komen. Heeft deze in de jaren 1940 en 1941 veel verkocht.
Commissie adviseert afwijzend. Deze bliek wordt verdeeld onder de versche vischhandelaren. Hinse kan hierop geen enkel recht doen gelden.
H.K. Köhler winkel Javaplein. gerookte visch.
Vraagt toewijzing versche visch. Zou voor den oorlog reeds veel [tekst breekt af]
--- Dit document biedt een gedetailleerd inkijkje in de strikte distributiepolitiek tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Enkele opvallende punten:
- Bureaucratische Controle: De 'Verdeelingscommissie voor visch' beslist op bijna micro-niveau over de toewijzing van voorraden aan individuele vishandelaren. Elke gram vis was kostbaar en de staat controleerde wie wat mocht verkopen.
- Basisjaren als Criterium: Keer op keer wordt verwezen naar de "basisjaren" (vaak de periode vlak voor de oorlog of 1940). Als een handelaar in die jaren een bepaald type vis niet verkocht, kreeg hij nu ook geen vergunning. Dit systeem was bedoeld om de markt te bevriezen en speculatie of nieuwe toetreders te voorkomen.
- Strenge Bewijslast: De commissie is wantrouwig. Zelfs een schriftelijke verklaring van een leverancier (zoals in het geval van H.G. Boom) wordt terzijde geschoven als deze niet overeenkomt met de eigen gegevens van de commissie.
- Specialisatie: Er wordt een scherp onderscheid gemaakt tussen verschillende producten: fijne zeevisch, grove zeevisch, riviervisch, garnalen, gerookte visch en bliek. Een handelaar in gerookte visch kreeg niet zomaar toestemming om verse vis te gaan verkopen.
--- In september 1943 was de voedselschaarste in bezet Nederland aanzienlijk. De visserij op de Noordzee was door de oorlogsvoering en mijnenvelden grotendeels stilgelegd, waardoor de aanvoer van zeevis minimaal was.
De genoemde adressen (Runstraat, Willemsparkweg, Ten Katestraat, Javaplein) situeren dit document overduidelijk in Amsterdam. De commissie fungeerde als onderdeel van het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd. Het document illustreert de "distributie-oorlog": terwijl de bevolking honger leed, waren handelaren verwikkeld in een papieren strijd met commissies om hun nering voort te kunnen zetten. Het feit dat bijna alle verzoeken onder de kop "AFWIJZEN" vallen, toont aan hoe weinig ruimte er was voor uitbreiding van de handel in deze periode. A. Ridder C. Braan C.B. Eygenraam H. Hinse H. Koelewijn H.G. Boom I.H. Erich V. Neems Y. Goedhart Rijksbureau