Archief 745
Inventaris 745-1406
Pagina 111
Dossier 5
Stadsarchief

Getypte statistische tabel met handgeschreven aantekening.

26 september 1941 (gebaseerd op handgeschreven tekst).

Origineel

Getypte statistische tabel met handgeschreven aantekening. 26 september 1941 (gebaseerd op handgeschreven tekst). | Markten | Aardapp.groente en fruit | | | | Visch- en Vleeschwaren | | | | Overige levensmiddelen | | | | Bloemen en planten | | | | Textiel, huish.galant. | | | | Tweedeh.goed, Diversen | | | | Totaal | | | |
| :--- | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: | :---: |
| | Jood | | Niet-Jood | | Jood | | Niet-Jood | | Jood | | Niet-Jood | | Jood | | Niet-Jood | | Jood | | Niet-Jood | | Jood | | Niet-Jood | | Jood | | Niet-Jood | |
| | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. | v.p. | l.p. |
| Lindengracht | 1 | | 58 | 2 | | 1 | 18 | 16 | 2 | 1 | 20 | 5 | 1 | | 3 | 5 | 5 | 45 | 9 | 42 | 2 | 2 | 15 | 20 | 22 | 51 | 29 | 163 | 52 |
| Albert Cuypstraat | 39 | 9 | 58 | 10 | 15 | 5 | 23 | 8 | 4 | 7 | 22 | 8 | 3 | | 10 | 7 | 9 | 90 | 10 | 24 | 4 | 15 | 25 | 11 | 29 | 166 | 66 | 145 | 68 |
| Dapperstraat | 12 | | 10 | 1 | 6 | | 17 | | 2 | 7 | 6 | 5 | 2 | | 4 | 10 | 1 | 19 | 9 | 11 | 1 | 19 | 17 | 7 | 9 | 60 | 37 | 61 | 17 |
| Nieuwmarkt | 3 | | 2 | | 2 | | 4 | | 2 | | | | | | | | 1 | 35 | 2 | 1 | 1 | 4 | 7 | 1 | 1 | 46 | 9 | 8 | 3 |
| Waterlooplein | 13 | | | | 2 | 3 | | 1 | 11 | | | 2 | | | | | | 33 | 9 | 1 | | 93 | 18 | 8 | 2 | 152 | 30 | 9 | 5 |
| Zwanenburgwal | | | | | 1 | | | | 2 | 1 | | 1 | | | | | | | | | | 16 | 1 | 4 | 2 | 19 | 2 | 4 | 2 |
| Ten Katestraat | 32 | | 17 | | 8 | 1 | 6 | 11 | 6 | | 4 | 3 | 2 | | 8 | 2 | 9 | 48 | 1 | 50 | 1 | 2 | 9 | | 10 | 98 | 19 | 79 | 34 |
| Westerstraat | 4 | | 28 | 8 | | | 1 | 1 | 1 | 3 | 12 | 3 | | | | | 3 | 186 | 17 | 34 | 5 | 1 | 18 | 1 | 22 | 192 | 38 | 76 | 42 |
| Sumatrastraat | 15 | 1 | 4 | 1 | | | 4 | 3 | | | 2 | | 1 | | 2 | 7 | 4 | | | | | | | | | 16 | 3 | 17 | 8 |
| Jan Evertsenstr. | 1 | | 9 | 1 | 1 | | | 1 | | | 2 | 3 | 1 | | 4 | 14 | 7 | | | | | | | | | 3 | 4 | 25 | 12 |
| Mosplein | 4 | | 5 | 2 | | | 4 | 2 | 4 | 2 | 11 | 3 | 2 | | 2 | 6 | 8 | 32 | | 13 | 1 | 8 | 1 | 1 | 7 | 50 | 5 | 40 | 23 |
| Bloemenmarkt | | | | | | | | | | | | | 7 | | 13 | | | | | | | | | | | 7 | | 13 | |
| Amstelveid | | | | | | | | 1 | | 4 | | 26 | | | | | 19 | | 2 | | | | 44 | | 35 | | 50 | | 81 |
| Noordermarkt | | | | 6 | | | 1 | | 5 | | | | 11 | | | 1 | | 6 | | | | | 22 | | 62 | | 24 | | 90 |
| Totaal | 124 | 10 | 191 | 31 | 35 | 11 | 77 | 49 | 34 | 25 | 79 | 69 | 19 | | 34 | 64 | 72 | 488 | 59 | 176 | 15 | 160 | 177 | 53 | 201 | 860 | 316 | 640 | 437 |


Handgeschreven tekst onderaan:

26/9 1941
gestuurd aan
Van Meurs * Administratieve segregatie: Het document is een treffend voorbeeld van de bureaucratische voorbereiding van de Holocaust in Nederland. Het categoriseert marktkooplieden op basis van etniciteit (Jood vs. Niet-Jood), wat direct voortvloeit uit de anti-Joodse verordeningen van de Duitse bezetter.
* Demografische spreiding: De cijfers bevestigen de sterke concentratie van Joodse ondernemers op specifieke markten, zoals de Albert Cuypmarkt (166 Joodse v.p.) en de markt op het Waterlooplein (152 Joodse v.p.).
* Specialisaties: De tabel toont aan dat Joodse marktkooplui in 1941 sterk vertegenwoordigd waren in de sectoren textiel, galanterieën en de handel in tweedehands goederen, met name op het Waterlooplein.
* Statistiek: Het totaal van 860 vaste en 316 losse plaatsen voor Joodse kooplieden tegenover 640 vaste en 437 losse plaatsen voor niet-Joodse kooplieden op deze specifieke markten toont de enorme economische impact die de uitsluiting van Joden op de Amsterdamse markten zou gaan hebben. Dit document is opgesteld in september 1941, een kritiek jaar tijdens de Duitse bezetting. Sinds begin 1941 waren Joden verplicht zich te registreren. Deze inventarisatie diende waarschijnlijk als basis voor de uiteindelijke verwijdering van Joden van de reguliere markten.

De handgeschreven aantekening "gestuurd aan Van Meurs" verwijst naar Jan van Meurs, de toenmalige directeur van de Dienst Marktwezen in Amsterdam. Van Meurs speelde een actieve en meewerkende rol bij het uitvoeren van anti-Joodse maatregelen op de Amsterdamse markten. Kort na de datum op dit document, in november 1941, werden Joodse kooplieden officieel verbannen van de algemene markten en werden er aparte "Jodenmarkten" ingesteld op plekken zoals het Waterlooplein en de Gaaspstraat, een proces van gettoïsering van de handel. Dit document was een essentieel administratief instrument om die uitsluiting en latere deportaties te faciliteren.

Samenvatting

  • Administratieve segregatie: Het document is een treffend voorbeeld van de bureaucratische voorbereiding van de Holocaust in Nederland. Het categoriseert marktkooplieden op basis van etniciteit (Jood vs. Niet-Jood), wat direct voortvloeit uit de anti-Joodse verordeningen van de Duitse bezetter.
  • Demografische spreiding: De cijfers bevestigen de sterke concentratie van Joodse ondernemers op specifieke markten, zoals de Albert Cuypmarkt (166 Joodse v.p.) en de markt op het Waterlooplein (152 Joodse v.p.).
  • Specialisaties: De tabel toont aan dat Joodse marktkooplui in 1941 sterk vertegenwoordigd waren in de sectoren textiel, galanterieën en de handel in tweedehands goederen, met name op het Waterlooplein.
  • Statistiek: Het totaal van 860 vaste en 316 losse plaatsen voor Joodse kooplieden tegenover 640 vaste en 437 losse plaatsen voor niet-Joodse kooplieden op deze specifieke markten toont de enorme economische impact die de uitsluiting van Joden op de Amsterdamse markten zou gaan hebben.

Historische Context

Dit document is opgesteld in september 1941, een kritiek jaar tijdens de Duitse bezetting. Sinds begin 1941 waren Joden verplicht zich te registreren. Deze inventarisatie diende waarschijnlijk als basis voor de uiteindelijke verwijdering van Joden van de reguliere markten.

De handgeschreven aantekening "gestuurd aan Van Meurs" verwijst naar Jan van Meurs, de toenmalige directeur van de Dienst Marktwezen in Amsterdam. Van Meurs speelde een actieve en meewerkende rol bij het uitvoeren van anti-Joodse maatregelen op de Amsterdamse markten. Kort na de datum op dit document, in november 1941, werden Joodse kooplieden officieel verbannen van de algemene markten en werden er aparte "Jodenmarkten" ingesteld op plekken zoals het Waterlooplein en de Gaaspstraat, een proces van gettoïsering van de handel. Dit document was een essentieel administratief instrument om die uitsluiting en latere deportaties te faciliteren.

Locaties

Amsterdam Nederland.

Kooplieden in dit dossier 100

E. Aalvel Uilenburg Inleggerij
M.S. Adviseerde Uilenburg 9
A. Baas Waterlooplein
A. Baas Waterlooplein
A.C. Boekelman Uilenburg ger. visch X
A.F. Challa Uilenburg groenten
H. Acohen Uilenburg T
J. Acohen Waterlooplein T
J. Acohen Waterlooplein T x
M. Acohen Waterlooplein T
D. Adami Waterlooplein
A. de Moel Uilenburg papierwaren
A. Dorregeest Uilenburg bloemen X
A. Duits Waterlooplein - ijs
A. Geboorte Waterlooplein snijbloemen
Adolf Frankenstein Waterlooplein 2e h.artikelen v
A. Goslau Waterlooplein
A. Heideman Uilenburg knoopen, gespen X *enz.*
A. Hirsch Waterlooplein rookart.
A. Hofboer Waterlooplein aardewerk v
A. Hollander Waterlooplein dames mode
A. Hoogstraal Zwanenburgwal zoolbeslag *sporadisch*
A. Isaac Waterlooplein
A.J.Sloot Waterlooplein sloten en sleutels
A. Engelen Waterlooplein 2e h.artikelen v
A. Kramer Uilenburg idem *of en toe*
A. Kruger Uilenburg groenten
A. Laarman-Soederhuyzen Waterlooplein gedr.kleeding v
A. Cuypstraat Uilenburg 68
A. Cuypstraat Waterlooplein 166 66 145 68
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6