Ambtelijke rapportage / proces-verbaal van controle. 4 februari 1944 (met een kanttekening van 7 februari 1944). Den Heer Inspecteur Marktwezen

Op Vrijdag 4 Februari '44 heb ik de
toegemeten vischinhoud van de volgende koop-
lieden bij den verkoop aan de Dapperstraat
door H. J. Luiven nauwgezet gecontroleerd.

J. Pagel heeft 51 x 2 kg + ½ kg = 102½ kg kleine schar verkocht
W. Jansen heeft 52 x 2 kg = 104 kg Kl. schar verkocht

Blijkens het controlestrookje hebben genoemde
kooplieden 100½ kg kleine schar ontvangen en resp.
2 + 3½ kg meer verkocht dan ontvangen

Arnhem 4-2-'44
[Handtekening]

Linksonder in de marge:
door contr 7-2-'44
Dettmers Dit document is een rapportage van een marktinspecteur aan de Inspecteur van het Marktwezen. De kern van de rapportage is een geconstateerde onregelmatigheid bij de verkoop van vis (kleine schar).

Twee kooplieden, J. Pagel en W. Jansen, zijn gecontroleerd bij hun verkooppunt in de Dapperstraat. Uit de berekeningen van de inspecteur blijkt dat zij meer vis hebben verkocht dan zij volgens hun officiële "controlestrookje" hadden ontvangen:
* J. Pagel: Ontvangen 100½ kg, verkocht 102½ kg (verschil van 2 kg).
* W. Jansen: Ontvangen 100½ kg, verkocht 104 kg (verschil van 3½ kg).

De inspecteur concludeert dat er respectievelijk 2 en 3,5 kg "meer verkocht dan ontvangen" is. Dit duidt op fraude, zwarte handel of het achterhouden van voorraad buiten de officiële administratie om. Het document dateert uit februari 1944, midden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Dit was een periode van extreme schaarste, strenge distributie en rantsoenering. Alle levensmiddelen, inclusief vis, stonden onder strikt toezicht van het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd.

De controle op markten was streng om de zwarte markt tegen te gaan. Dat er in dit document sprake is van een overschot aan verkochte waar ten opzichte van de ontvangen hoeveelheid, was in die tijd een ernstig vergrijp. Het suggereert dat de kooplieden extra voorraad hadden bemachtigd buiten de officiële kanalen om, of dat er gesjoemeld werd met de gewichten.

Opmerkelijk is de vermelding van de Dapperstraat (een bekende marktstraat in Amsterdam) in een document dat gedagtekend is in Arnhem. Dit kan erop wijzen dat de betreffende inspecteur of de dienst een regionaal overstijgende bevoegdheid had, of dat het een rapportage betreft van een inspectiebezoek aan de hoofdstad.