Bestelbon voor groenten (distributiebewijs).
Origineel
Bestelbon voor groenten (distributiebewijs). XXX
Gemeentelijke Distributie van Groenten
Bestelbon A № 067491
GEZINSKAART No. .............................................................
Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen
afgifte van dezen bon en van de desbetreffende
strook der gezinskaart. De groenten kunnen op
de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald
aan distributieplaats ........................................................... .
Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.
Deze bon is slechts geldig in de week
volgende op die waarin besteld is.
Datum bestelling ............................................................
(Rechterkolom:)
.......... pond roode kool
.......... ,, savoye kool
.......... ,, uien
.......... ,, wortelen
.......... ,, koolrapen
.......... ,, bieten (rauw)
.......... ,, zuurkool
Totaal ............. pond à 3 cent per kg = f ............
Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.
(Handt... * Doel: Het document fungeert als een officieel bestelformulier binnen het distributiestelsel. Het stelt burgers in staat om een specifieke hoeveelheid groenten te reserveren die een week later kan worden opgehaald.
* Bureaucratie: De tekst benadrukt de strikte regels van het systeem: de bon is alleen geldig in combinatie met een strook van de "gezinskaart", er zijn vaste tijden en locaties ("distributieplaats") voor afgifte, en verloren bonnen worden niet vervangen.
* Producten: De lijst met groenten (rode kool, savooiekool, uien, wortelen, koolrapen, bieten en zuurkool) betreft typische, houdbare "wintergroenten" die tijdens de oorlogsjaren de basis vormden van het Nederlandse dieet.
* Economie: De prijsstelling van "3 cent per kg" getuigt van de door de overheid gecontroleerde prijzen tijdens de bezettingsperiode om inflatie en woekerprijzen tegen te gaan, hoewel de beschikbaarheid vaak het grotere probleem was.
* Herkomst: De drie 'X'-en linksboven duiden op de gemeente Amsterdam. Dit document stamt uit de Tweede Wereldoorlog (1940-1945), een periode waarin Nederland te kampen had met enorme schaarste aan voedsel en goederen. Om de beschikbare voorraden zo eerlijk mogelijk te verdelen, voerde de overheid (onder toezicht van de Duitse bezetter) een distributiestelsel in.
Burgers kregen een stamkaart en gezinskaarten met bonnen die recht gaven op bepaalde hoeveelheden voedsel, textiel of brandstof. Deze specifieke "Bestelbon A" laat zien dat zelfs voor basisproducten zoals kool en wortelen een complex systeem van bestellen en afhalen noodzakelijk was. De nadruk op het niet vergoeden van zoekgeraakte bonnen illustreert hoe kostbaar deze papieren bewijzen waren voor het dagelijks overleven. Naarmate de oorlog vorderde, zeker tijdens de Hongerwinter van 1944-1945, werden veel van deze groenten onverkrijgbaar, waardoor dergelijke bonnen hun feitelijke waarde verloren. Gemeente Amsterdam