Bestelbon voor groentendistributie (Bestelbon A).
Origineel
Bestelbon voor groentendistributie (Bestelbon A). [Linkerzijde]
XXX Gemeentelijke Distributie van Groenten
Bestelbon A № 007586
GEZINSKAART No. ....................................................
Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen
afgifte van dezen bon en van de desbetreffende
strook der gezinskaart. De groenten kunnen op
de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald
aan distributieplaats ..................................................... .
Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.
Deze bon is slechts geldig in de week
volgende op die waarin besteld is.
Datum bestelling .........................................................
[Rechterzijde]
............ pond roode kool
............ ,, savoye kool
............ ,, uien
............ ,, wortelen
............ ,, koolrapen
............ ,, bieten (rauw)
............ ,, zuurkool
Totaal ............ pond à 3 cent per kg = f..............
Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.
(Handteekening) Dit document is een officiële distributiebon voor groenten, uitgegeven door een Nederlandse gemeente tijdens de bezettingsjaren.
* Functionaliteit: De bon diende als bestelformulier. Burgers moesten dit formulier inleveren samen met een strook uit hun 'gezinskaart' om recht te hebben op een bepaalde hoeveelheid groenten.
* Inhoud: Er wordt een lijst van winterharde basisgroenten vermeld: rode kool, savooiekool, uien, wortelen, koolrapen, bieten en zuurkool.
* Prijsstelling: Opvallend is de vermelde prijs van "3 cent per kg", wat wijst op door de overheid gereguleerde prijzen om woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan.
* Controle: Het document bevat strikte instructies over geldigheid (slechts één week na bestelling) en de koppeling aan de gezinskaart om fraude te voorkomen. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) ontstond er al snel een tekort aan voedsel en grondstoffen. Om een eerlijke verdeling te garanderen, voerde de bezetter een distributiesysteem in. De "Gemeentelijke Distributie van Groenten" was verantwoordelijk voor de lokale uitvoering hiervan. In tegenstelling tot luxe goederen, waren de groenten op deze lijst relatief 'eenvoudig' voedsel dat in Nederland zelf verbouwd kon worden, maar zelfs deze moesten op rantsoen vanwege de export naar Duitsland en logistieke problemen. De spelling ("dezen bon", "roode kool", "handteekening") is kenmerkend voor de schrijfwijze van voor de spellinghervorming van Marchant (1934/1947) die in officiële stukken vaak nog langer doorging.
Samenvatting
Dit document is een officiële distributiebon voor groenten, uitgegeven door een Nederlandse gemeente tijdens de bezettingsjaren.
* Functionaliteit: De bon diende als bestelformulier. Burgers moesten dit formulier inleveren samen met een strook uit hun 'gezinskaart' om recht te hebben op een bepaalde hoeveelheid groenten.
* Inhoud: Er wordt een lijst van winterharde basisgroenten vermeld: rode kool, savooiekool, uien, wortelen, koolrapen, bieten en zuurkool.
* Prijsstelling: Opvallend is de vermelde prijs van "3 cent per kg", wat wijst op door de overheid gereguleerde prijzen om woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan.
* Controle: Het document bevat strikte instructies over geldigheid (slechts één week na bestelling) en de koppeling aan de gezinskaart om fraude te voorkomen.
Historische Context
Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) ontstond er al snel een tekort aan voedsel en grondstoffen. Om een eerlijke verdeling te garanderen, voerde de bezetter een distributiesysteem in. De "Gemeentelijke Distributie van Groenten" was verantwoordelijk voor de lokale uitvoering hiervan. In tegenstelling tot luxe goederen, waren de groenten op deze lijst relatief 'eenvoudig' voedsel dat in Nederland zelf verbouwd kon worden, maar zelfs deze moesten op rantsoen vanwege de export naar Duitsland en logistieke problemen. De spelling ("dezen bon", "roode kool", "handteekening") is kenmerkend voor de schrijfwijze van voor de spellinghervorming van Marchant (1934/1947) die in officiële stukken vaak nog langer doorging.