Handgeschreven brief (klaagschrift). 29 juni 1944 (gebaseerd op handgeschreven datum "29/6 '44"). [Stempel: No 20/50/1] [Stempel: M. 1944] [Handgeschreven: A'dam 29/6 '44] 170.
[Handgeschreven: 30/6]
[Handgeschreven: m. Su]

Zeer Geachte Heer,

Gaarne wilde ik deze letteren onder
u aandacht brengen. Het komt n.m.
zeer dikwijls voor zoo ook weer deze
morgen dat steeds een zelfde Mevr. n.n.
eene Mevr Bakker in de voorste rij staat
en dat altijd die rij er in loot, het is
zoo opvallend, dat iedereen al weet welke
rij er in loot voor er geloot is. En als
het publiek wat zegt of vraagt om
ook de andere lootjes te mogen zien wor-
den zij op een onheusche manier afge-
blaft door de marktmeester en door de
politie verspreid. Aangezien er op deze
markt het is in de Lekstraat toch altijd
een zeer net publiek komt begrijpt u dat
het zeer het ongenoegen opwekt. En daar * Inhoud: De schrijver klaagt over vermeende corruptie of vriendjespolitiek bij de loting op de markt in de Lekstraat te Amsterdam. Specifiek wordt "Mevr. Bakker" genoemd, die altijd in de winnende rij zou staan. Wanneer het publiek om transparantie vraagt (het inzien van de lootjes), treden de marktmeester en de politie hardhandig op.
* Toon: De brief is formeel ("Zeer Geachte Heer") maar duidelijk verontwaardigd. De schrijver beroept zich op de status van de buurt ("zeer net publiek") om de klacht kracht bij te zetten.
* Interventies: De rode onderstrepingen bij "Mevr Bakker", "voorste rij" en "rij er in loot" duiden erop dat een ambtenaar of onderzoeker de kern van de beschuldiging heeft gemarkeerd voor verdere afhandeling.
* Taalgebruik: Typisch midden-20e-eeuws Nederlands ("deze letteren", "n.m." voor nagenoeg, "onheusche manier"). Dit document stamt uit juni 1944, een periode van extreme schaarste tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze tijd waren markten en distributiepunten van levensbelang, maar ook plekken van grote spanning. Omdat er veel minder goederen waren dan gegadigden, werd er vaak gewerkt met een lotingsysteem voor de volgorde van verkoop.

De Lekstraat ligt in de Rivierenbuurt in Amsterdam-Zuid. Beschuldigingen van corruptie tegen marktmeesters en distributie-ambtenaren kwamen in deze oorlogsjaren veelvuldig voor, omdat favoritisme letterlijk het verschil kon maken tussen honger en verzadiging. Het feit dat de politie werd ingezet om ontevreden burgers te verspreiden, illustreert de explosieve sfeer aan de vooravond van de Hongerwinter. Politie