Officieel politierapport / onderzoeksverslag.
Origineel
Officieel politierapport / onderzoeksverslag. R A P P O R T .
Naar aanleiding van een rapport No 46 c/ 15/ 1 M 1944 is door mij rapporteur een nader onderzoek ingesteld.
Uit het onderzoek is mij het volgende gebleken:
Op Zaterdag 13 Mei 1944 is door twee ambtenaren van Politie(afd Ecenomische dienst) genaamd P de Lange en H.J.Kiers een partij schol (soort 2) welke bij een karrenverhuurder,recht tegenover de vischafslag aan de de Ruyterkade te Amsterdam inbeslag genomen. Deze visch bevond zich in drie kisten en één mand en behoorde,wat later is gebleken van de kleinhandelaar P.Schilder uit Volendam. Deze visch was bestemd om op de dagmarkt de Ten Katestraat aan het publiek te worden verkocht. De ambtenaren verklaarde als volgt:
"Wij waren met controle belast op de naleving van het 17e uitvoeringsbesluit van het visscherijbesluit 1941.
Bij een karrenverhuurder tegenover de vischhal aan de de Ruyterkade troffen wij een partij visch aan,bestaande uit drie kisten en één mand.Niemand wist van wien deze visch was.Wij hebben nog eenigen tijd staan wachten en toen er niemand kwam om de visch te halen hebben wij ze inbeslag genomen en oplast van onze chef later afgeleverd aan het Juliana van Stolberg ziekenhuis alhier. In totaal is er 73½ Kilogram schol aan voornoemde inrichting afgeleverd.
Later is ons gebleken dat deze visch (schol 2) hoorde van de vischhandelaar P.Schilder uit Volendam.Wij hebben een proces verbaal tegen Schilder opgemaakt (overtreding artikel 5-6. van het 17e uitvoeringsbesluit van het visscherijbesluit 1941".
Daarna hoorde ik de ambtenaren van het Marktwezen C.G. de Vries en Kuiper,deze verklaarde als volgt:"Wij waren belast met contrôle op de hulpmarkt het Surinameplein te Amsterdam W.Het eerst verscheen de kleinhandelaar C.Schilder,(zoon van P.Schilder )met zijn visch. Volgens de gegevens was zijn toewijzing in orde,40 kg schol en 40 kg wijting.Schilder vroeg ons het eerst geholpen te mogen worden omdat hij de visch van zijn Vader (P.Schilder) welke hij,bij de karrenverhuurder op de de Ruyterkade had neergezet,voor hem moest halen en naar de dagmarkt de ten Katestraat moest brengen."
Daarna hoorde ik rapporteur de Marktopzichter den Heer Wolf,deze verklaarde als volgt:"Op Zaterdag 13 Mei 1944 kwam de mij bekende kleinhandelaar in visch,P.Schilder naar mij toe,en deelde mij mede, dat zijn toewijzing visch(100 Kg schol 2)later zou komen,omdat hij zelf niet met een kar of driewieler mag rijden.Zooals mij bekend is heeft Schilder kort geleden een nierbloeding gehad en nu zou zijn zoon nadat hij zijn visch op het Surinameplein had afgeleverd de visch voor zijn vader in de ten Katestraat bezorgen.Toen de visch niet verscheen,vroeg ik aan Schilder waar de visch bleef, en deelde hij mij later mede,dat hij vernomen had,dat de visch door twee ambtenaren van de Ecenomische dienst inbeslag genomen waren."
Daarna hoorde ik rapporteur,de kleinhandelaar in visch,genaamd C Schilder,hij verklaarde als volgt:" Op Zaterdag 13 Mei 1944 had ik,zoowel mijn Vader ieder een toewijzing voor visch.Aangezien ik met mijn visch naar het Surinameplein moest,en de visch van mijn vader naar de Ten Katerstraat,heb ik eerst de visch van mijn vader zoolang bij de karrenverhuurder neergezet,en ben daarna met mijn toe-toewijzing maar het Surinameplein gegaan.Ik kon onmogelijk alles tegelijk op mijn driewieler mede nemen.Toen ik later bij de karrenverhuurder kwam,om de visch van mijn vader te halen,vernam ik,dat deze visch door twee ambtenaren van de Ecenomische dienst inbeslag genomen was.Ik heb hier onverwijld mijn vader in kennis gesteld en deze heeft het aan den Heer Wolf medegedeeld." * Situatie: Een partij van 73,5 kg schol werd door de Economische Dienst in beslag genomen omdat deze onbeheerd werd aangetroffen bij een karrenverhuurder aan de De Ruyterkade. De vis is vervolgens direct weggegeven aan een ziekenhuis.
* Conflict: Er blijkt sprake van een misverstand. De eigenaar (P. Schilder) kon de vis zelf niet vervoeren wegens medische redenen (nierbloeding). Zijn zoon (C. Schilder) probeerde twee toewijzingen vis tegelijkertijd te distribueren naar verschillende markten (Surinameplein en Ten Katestraat), maar kon niet alles in één keer vervoeren op zijn driewieler. Terwijl hij de eerste lading wegbracht, zag de politie de achtergebleven vis aan voor illegale of onbeheerde waar.
* Taalgebruik: Het document bevat enkele typische typefouten uit die tijd, zoals "Ecenomische" (i.p.v. Economische), dubbele lidwoorden ("de de Ruyterkade") en een herhaling bij een regeleinde ("toe-toewijzing"). Dit document stamt uit mei 1944, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. De voedselvoorziening was strikt gereguleerd via een distributiesysteem. De Economische Dienst (onderdeel van de politie, vaak gerelateerd aan de Crisis Controle Dienst) hield streng toezicht op de handel in levensmiddelen om zwartmarkthandel te voorkomen.
Visserijproducten waren schaars en gebonden aan strenge "toewijzingen". Het feit dat de inbeslaggenomen vis direct aan het Juliana van Stolberg ziekenhuis werd geschonken, was destijds een gebruikelijke procedure voor bederfelijke waar die in beslag werd genomen. Het rapport toont de bureaucratische en logistieke moeilijkheden waar kleine ondernemers (zoals de Volendamse visboeren) mee kampten onder het regime van de bezetter.