J. Bekker
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 55
J. Bekker was een marktkoopman actief op de Centrale Markt in Amsterdam, waar hij huurder was van een pakhuisruimte (sectie A.5) en mogelijk ook als souleur op de Vischmarkt. In 1941 werd hij betrokken bij een diefstalzaak waarbij zijn goederen (kisten) door een knecht van Pieter Roemer werden weggenomen; hij fungeerde als slachtoffer in het proces-verbaal. In 1942 vermeldt een document hem als 'Prov. voedsel commissaris', wat wijst op een functie in de voedseldistributie. De precieze aard van zijn handel (groente, fruit of ander) en de volledige omvang van zijn lotgevallen tijdens de oorlogsjaren zijn op basis van de huidige data onzeker.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Officiële brief/correspondentie.
De brief is een zakelijke mededeling van de Directie van het Marktwezen aan een huurder (J. Bekker) op de Centrale Markt in Amsterdam. De kern van de brief is drieledig: 1. **Formele overdracht:** Het toesturen van het officieel geregistreerde huurcontract voor een pakhuisruimte. 2. **Onderhoudsplicht:** De huurder wordt gewezen op zijn wettelijke plicht (conform het toenmalige Burgerlijk Wetboek) om klein onderhoud en reparaties aan zaken als ruiten en sloten zelf te bekostigen. 3. **Regulering van uitingen:** Er wordt nadrukkelijk herinnerd aan het verbod op het ongeautoriseerd plaatsen van reclameborden of aankondigingen op het gehuurde pand. De schrijfstijl is formeel-ambtelijk ("In bylage dezes", "heb ik de eer U", "te verstaan") en de spelling hanteert de 'y' waar we tegenwoordig 'ij' gebruiken (*bylage, Burgerlyk, zyn, myn*), wat typerend is voor de administratieve standaard van die tijd.
Document
Dit document betreft een formele ambtelijke handeling binnen de gemeente Amsterdam (afgeleid van de term "Centrale Markt" en de functietitels). De directeur van de betreffende dienst stuurt een huurcontract voor een pakhuisruimte (sectie A 5) op de Centrale Markt naar de wethouder voor Levensmiddelen. **Kernpunten:** * **Huurder**: J. Bekker. * **Object**: Pakhuisafdeling no. A 5 op de Centrale Markt. * **Procedure**: Het contract wordt in duplo (tweevoud) verzonden. De burgemeester moet het document ondertekenen, waarna het teruggemeld moet worden voor de definitieve registratie bij de dienst. * **Stijl**: De brief hanteert een uiterst beleefde, archaïsche ambtelijke stijl ("ik moge U beleefd verzoeken", "dezerzijds"). * **Handtekeningen/Parafen**: De namen rechtsboven (Brouw en Müller) verwijzen waarschijnlijk naar ambtenaren of secretarissen die het dossier hebben gecontroleerd of verwerkt.
Dienstbrief / Officiële correspondentie.
* **Inhoud:** De brief dient als begeleidend schrijven bij een officieel huurcontract voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur wijst de huurder, de heer J. Bekker, nadrukkelijk op twee belangrijke contractuele en wettelijke verplichtingen: 1. **Onderhoud:** Kleine herstellingen (zoals aan sloten en ruiten) zijn volgens de wet (oud BW art. 1619) voor rekening van de huurder. 2. **Geveluiting:** Het is strikt verboden om zonder schriftelijke toestemming reclameborden of aankondigingen op het gehuurde pand aan te brengen. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de formele, ambtelijke stijl van die tijd ("heb ik de eer", "U gelieve", "zich te verstaan"). De spelling is deels verouderd ("reparatiën", "zoo"). * **Vorm:** Het betreft waarschijnlijk een doorslag of kantoorkopie van de verzonden brief, gezien het ontbreken van een handtekening onder "De Directeur".
Getypte debiteurenlijst (boekhoudkundig overzicht).
* **Inhoud:** Het document is een financiële momentopname van openstaande posten bij een koelhuis. Het overgrote deel van de posten betreft kleine bedragen, wat duidt op kleinschalige opslag of restposten. * **Boekhoudkundige termen:** De afkorting "CR." staat voor Credit. Deze klanten hadden een tegoed bij het koelhuis (bijvoorbeeld door overbetaling of retourzendingen), wat in mindering wordt gebracht op het totaal van de debiteuren (debetstand). * **Sleutelposten:** Twee bedrijven domineren de lijst qua omvang: N.V. P.v. Hoeckel & Zn. (f 3437,23) en N.V. A.J. de Graaf (f 1388,66). Samen zijn zij verantwoordelijk voor meer dan 80% van het totale uitstaande bedrag. * **Opvallende namen:** Er staan diverse namen op de lijst die veelvoorkomend waren binnen de Joodse gemeenschap in de handel (zoals Agsteribbe, Hakker, Mok, Ossedrijver, Posner en Stodel). Ook bekende bedrijven zoals Polak & Schwarz (essencefabriek) en landgoed De Olmenhorst worden vermeld.
Ambtsbericht/Rapport van de marktinspectie.
Het document beschrijft een geval van vandalisme dat in de context van 1941 een zware politieke lading heeft. J.E. Sas ("Hannes") heeft een galg gekrast in de vaste zitplaats van grossier Beugel op de veiling. Hoewel Sas beweert dat hij het "zomaar" deed omdat hij geen doodskop kon tekenen, blijkt uit de marginale notitie de werkelijke reden: Beugel was een bekend lid van de NSB. De rapporteur noemt het een "zeer ernstig feit", wat de gespannen sfeer op de markt tussen NSB'ers en hun tegenstanders illustreert. Het tekenen van een galg op de stoel van een collaborateur was een duidelijke vorm van intimidatie en verzet. Uiteindelijk krijgt Sas een straf van 14 dagen ontzegging van de toegang wegens "verstoren van de orde". ---
Saldi-staat debiteuren (overzicht van openstaande posten)
Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande schulden van klanten (debiteuren) bij de N.V. Nederlandsche Veiling van Land-, & Tuinbouwproducten in Amsterdam. Het betreft specifiek de exploitatie van het koelhuis op de Centrale Markt. De lijst bevat een grote diversiteit aan namen, van individuele handelaren tot grotere firma’s (N.V., Gebr.). Opvallend is de vermelding "CR." bij sommige bedragen, wat staat voor 'Credit'; dit betekent dat deze personen of bedrijven geen schuld hadden, maar juist nog een klein bedrag tegoed hadden van de veiling. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. De handgeschreven correctie bij "N.V. Walg" (373.89) is een significante post in het totaaloverzicht.
Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)
* **Administratieve context:** Het betreft een lijst van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis in Amsterdam, gedateerd september 1941. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. * **Structuur:** De namen staan grotendeels op alfabetische volgorde (per kolom). Enkele namen zijn gegroepeerd met toevoegingen zoals "Walg" of "Keizer", wat kan duiden op filialen of overkoepelende rekeningen. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse rode en zwarte vinkjes geplaatst bij grotere bedragen, wat wijst op een controleproces. Bij de naam "Dijkstra" is handgeschreven "6.51" toegevoegd. * **Bedrijfsvoering:** Het document is officieel ondertekend door de directeur van de exploitatiemaatschappij van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam.
Administratieve balans/debiteurenlijst.
Het document is een overzicht van openstaande schulden van diverse handelaren en particulieren aan een koelhuis, gedateerd oktober 1941. De lijst bevat honderden namen met de bijbehorende bedragen in guldens. Opvallend zijn de handgeschreven correcties: 1. **Rode strepen:** Meerdere grote posten (zoals N.V. Beugel, N.V. v.d. Brink, J. de Geus) zijn met een dikke rode potloodstreep doorgehaald. Dit duidt er vaak op dat de schuld is voldaan, afgeboekt, of dat het dossier is overgedragen. 2. **CR (Credit):** Sommige posten, zoals L. de Hond en B. Walg, zijn gemarkeerd als credit (het koelhuis is hen geld verschuldigd). 3. **Totalen:** Onderaan is een handgeschreven eindtotaal van *f* 13745,41 vermeld, dat later is doorgehaald.
Een getypte lijst met saldi (openstaande bedragen).
Dit document is een administratief overzicht van de saldi van een Amsterdamse veilingorganisatie op 30 november 1941. Het betreft waarschijnlijk debiteuren- en crediteurenposities. De afkorting "CR." bij sommige bedragen duidt op een credit-saldo (een te goed voor de genoemde partij). De lijst bevat namen van diverse aard: individuele handelaren, familiebedrijven (Gebr., & Co.), grotere ondernemingen (N.V.) en gemeentelijke instellingen (Binnengasthuis, Westergashuis). De handgeschreven doorhalingen en correcties wijzen op een actieve controle van de boekhouding. Het document is officieel ondertekend en gestempeld door de directie van de veiling, die gevestigd was op de Centrale Markt in Amsterdam.
Getypte brief op officieel briefpapier.
Deze zakelijke brief dient als begeleidend schrijven bij een officieel huurcontract voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur van het Marktwezen wijst de huurder, de heer J. Bekker, expliciet op twee belangrijke juridische en contractuele verplichtingen: 1. **Onderhoud:** Op basis van het toenmalige Burgerlijk Wetboek (art. 1619) is de huurder verantwoordelijk voor kleine herstellingen en dagelijks onderhoud (zoals ruiten en sloten). 2. **Reclame:** Het is strikt verboden om zonder schriftelijke toestemming borden of reclame-uitingen aan te brengen op het pand. De toon is formeel en afstandelijk, typerend voor de ambtelijke correspondentie van die tijd.
Dienstbrief / Rapportage van een strafmaatregel.
De brief is een formeel verzoek van de directeur van de Amsterdamse Centrale Markt aan de wethouder voor Levensmiddelen om een werknemer van een marktkoopman permanent de toegang tot de markt te ontzeggen. De aanleiding is de diefstal van negen lege kisten van een grossier op 24 maart 1941. De directeur heeft zelf reeds de maximaal toegestane voorlopige straf opgelegd (14 dagen ontzegging conform art. 35 lid 1 van het Marktreglement). Hij acht dit echter onvoldoende voor de handhaving van de orde en verzoekt om de zwaardere maatregel van een levenslang toegangsverbod (conform art. 35 lid 2). Opvallend is dat de directeur vermeldt dat de dader niet eerder met de regels in aanraking is gekomen, maar desondanks aandringt op de zwaarst mogelijke sanctie.
Proces-verbaal (getuigenverklaringen en bekentenis).
Dit document is een verslag van een politieverhoor betreffende de diefstal en verduistering van veilingkisten op de Centrale Markt in Amsterdam. De kern van de zaak is de diefstal van negen kisten (gemerkt "Utrecht en omstreken") door Evert van Gelderen, een knecht van groentenhandelaar Pieter Roemer. * **De diefstal:** Van Gelderen bekent dat hij op 21 maart 1941 negen kisten van een stapel op pier A heeft ontvreemd en deze de volgende dag onder de naam van zijn baas heeft proberen in te leveren bij een kistencentrale voor het statiegeld. * **De ontdekking:** De houder van de kistencentrale, Barend van Dijk, vertrouwde de situatie niet en weigerde direct uit te betalen. * **De aangifte:** Grossier Johannes Bekker doet officieel aangifte van de vermissing van de kisten en identificeert Van Gelderen via een foto die door de politie wordt getoond. * **Andere feiten:** Er is ook sprake van drie andere kisten ("Barendrecht kisten") die Van Gelderen heeft ingeleverd bij de firma Van der Valk, maar waarvan hij ontkent ze te hebben gestolen.
Proces-verbaal (laatste pagina, pagina -3-).
Dit document is het slotblad van een proces-verbaal betreffende diefstal of verduistering van transportkisten (fust) op de Centrale Markt in Amsterdam. De kern van de zaak draait om een verdachte genaamd Van Gelderen, die ervan wordt beschuldigd kisten van twee verschillende eigenaren (Bekker en Van der Valk) te hebben weggenomen. Opvallend is de procedurele nauwkeurigheid: de verbalisant (Boon) toont de inbeslaggenomen goederen en een foto van de verdachte aan de aangevers voor identificatie. Er wordt melding gemaakt van specifieke types fust: "Utrechtsche" en "Barendrechtsche" kisten, wat duidt op de herkomst of het type veilingkist. De schade voor Bekker wordt getaxeerd op 7,20 gulden. Van de twaalf kisten worden er tien teruggegeven aan de rechtmatige eigenaren, terwijl er twee als bewijsstuk (corpus delicti) worden overgedragen aan de griffie van de rechtbank.
Handgeschreven ambtelijke notitie.
De notitie betreft de nijpende situatie rondom de botervoorziening in de provincie Noord-Holland. * **Prov. voedsel commissaris J. Bekker:** Verwijst naar de functionaris die verantwoordelijk was voor de voedseldistributie en -productie in de provincie. * **Positie Nd Holl. van boter slecht:** De botervoorraad of de levering ervan in Noord-Holland is problematisch. * **De fab leveren gestand. melk:** De fabrieken leveren "gestandaardiseerde melk". Dit is melk waarvan het vetgehalte op een vastgesteld (vaak lager) niveau is gebracht. * **Weinig room - weinig boter:** Omdat de melk gestandaardiseerd (afgeroomd) wordt, blijft er weinig room over om boter van te maken. * **Melk aanvoer - melk productie gering:** De algehele basis voor de zuivelproductie is laag, wat de tekorten verklaart.
Zakelijke correspondentie / Begeleidend schrijven bij een huurcontract.
* **Inhoud:** De brief dient als officiële overdracht van een geregistreerd huurcontract voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur stelt de betalingsvoorwaarden vast, wijst op de onderhoudsplicht van de huurder (conform het Burgerlijk Wetboek) en herinnert aan het verbod op ongeoorloofde reclame-uitingen op het pand. * **Vorm en Stijl:** Het document is getypt op briefpapier van de gemeente Amsterdam (Directie van het Marktwezen). De toon is formeel-ambtelijk ("heb ik de eer U", "U gelieve zich"). * **Opvallende kenmerken:** Er zijn handmatige correcties aangebracht in de getypte tekst. De betalingstermijn is gewijzigd van "wekelijks" naar "maandelijks op den eersten" en de betalingstermijn is verruimd van "twee" naar "zes" dagen. Dit duidt op een aanpassing van standaardvoorwaarden naar een specifieke afspraak voor deze firma. * **Juridische verwijzing:** Er wordt expliciet verwezen naar artikel 1619 van het toenmalige Burgerlijk Wetboek, wat de verantwoordelijkheid voor kleine herstellingen bij de huurder legt.
Document
Het document fungeerde als een werklijst voor de administratie van een groothandelsmarkt. De drie kolommen geven de naam van de handelaar, het marktnummer (het toestel ter plaatse op de Pier of in de Hal) en het "Thuis"-nummer (vaak een kantoor of woonadres in omliggende plaatsen zoals Rijnsburg, Zuid-Scharwoude of Amstelveen). De handgeschreven toevoegingen tonen aan dat de lijst constant geactualiseerd werd: voorletters werden toegevoegd, namen van opvolgers of bewindvoerders genoteerd, en bedrijfsomschrijvingen (zoals "West Ind. Ban. Import") verduidelijkt. Sommige groepen nummers zijn samengevoegd met accolades (bijv. bij P.H. Buys), wat duidt op meerdere beschikbare lijnen.
Zakelijke brief / Kennisgeving betreffende een huurcontract.
* **Inhoud:** De brief dient als officiële geleidebrief bij het toesturen van een geregistreerd huurcontract voor een pakhuisruimte (sectie A.5) op de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur van het Marktwezen wijst de huurder expliciet op de betalingstermijn (huurprijs f 100,- per maand), de onderhoudsplicht voor kleine herstellingen (conform artikel 1619 van het toenmalige Burgerlijk Wetboek) en het verbod op het aanbrengen van reclame-uitingen zonder schriftelijke toestemming. * **Vorm:** Getypt document op officieel briefpapier. Opvallend zijn de handmatige of met de typemachine aangebrachte correcties: de termijn van 5 dagen is gewijzigd naar 6 dagen, en onderaan is een jaartal (waarschijnlijk 1940) doorgehaald. * **Stijl:** Formele, ambtelijke taal ("heb ik de eer U", "in bijlage dezes", "U gelieve").
Archieflijst-vermeldingen
Saldi-staat debiteuren (overzicht van openstaande posten)
| J. Bekker | 3.54 | Jagtman CR. | 0.16 | C. Rijkse | 0.65 |
Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)
| J. Bekker | 13 40 | L. Helmer | 2 32 | Theo Pouw | 2 25 |
Een getypte lijst met saldi (openstaande bedragen).
| J. Bekker | 1 86 | de Lange | 3 42 | | |
Getypte lijst van goederenontvangst op een voorgedrukt formulier.
| J.Bekker | Rilland Bath | 10000 | uien |
Saldistaat (overzicht van openstaande schulden).
| J.Bekker | 0 22 | Gebr.Kooy | 4 28 | de Witt | 12 40 |
Getypte lijst met telefoonnummers van groothandelaren (grossiers).
| J.Bekker | idem | | 87344 |
Getypte lijst met namen en telefoonnummers.
| J.Bekker | idem | | 87344 |
Getypte lijst met namen en telefoonnummers.
| J. Bekker | idem | | 87344 |
Koopliedenlijsten
Uilenburg — standplaats ien
Onbekend — standplaats 4 28 de Witt 12 40
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE J. F. Bockelman [onderstreept] pl 67. nieuwwijk
# TRANSCRIPTIE J.G. Overkamp [rechtsboven:] pers. bew. A 35/623317 geb. 25/3 '91 Rozenstraat 50 ^II
# TRANSCRIPTIE 125 | C. Bakker | Contr. Marktopz. | III | 1800,= | 85,= | 1885.- | 1900,= | 85.- | 1985.- | e.v. period. (sal. verh.) 1-11-1942 65 | J. W. v. Beeren | Bureauambtenaar | III | 1800.- | - | 1800.- | 1900.- | | 1900.- | id.
# TRANSCRIPTIE Den Heer P. Hoekhouder v. Marktwezen. Jan v. Galenstraat 14.
**COPIE** **Aanvang L.D.:** 14 Maart 1944. **Naam en voorletters:** Bekkering J.J.M. **Functie en No.:** controleur No. 123 **Adres:** Stadionstraat 9 III