H.F. Brandenburgh

Getypte lijst op papier.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (secties A, B en C zijn zichtbaar). De opmaak is die van een administratief register met twee kolommen voor naam en adres. * **Geografische spreiding:** De meerderheid van de adressen bevindt zich in Amsterdam, verspreid over diverse wijken (o.a. de Pijp, West, Oost en het Centrum). Daarnaast vallen de plaatsen Huizen en Marken op, wat logisch is gezien de context van zoetwatervis (visserij aan het IJsselmeer). Enkele vermeldingen uit Diemen en Bussum zijn ook aanwezig. * **Huishoudens:** Er zijn duidelijke familieclusters zichtbaar (zoals de families Van As, Boor en Braam), waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen 'Sr.' (Senior) en 'Jr.' (Junior). * **Typografie en Annotaties:** Het document is getypt met een mechanische typemachine. Er zijn handgeschreven punten of vinkjes voor veel namen geplaatst, wat duidt op een afvinklijst die daadwerkelijk is gebruikt tijdens een distributiemoment. Sommige letters aan het begin van de namen in de B- en C-secties lijken overgetypt of later gecorrigeerd.

Document

* **Fysieke kenmerken:** Het betreft een doorslag op dun, grijsachtig papier. De tekst is getypt, met uitzondering van enkele ambtelijke aantekeningen in potlood of inkt. De staat van het document is redelijk, hoewel de randen lichte slijtage vertonen. * **Inhoud:** De brief is een dwingende mededeling aan een groep marktkooplieden. De vaste stallenzetter (iemand die tegen betaling kramen opbouwt en afbreekt) voor de markt op het Mosplein stopt ermee. Omdat er geen vervanger is gevonden, moeten de kooplieden per direct (binnen twee dagen) zelf voor hun kramen en transport zorgen. * **Administratieve details:** De lijst met geadresseerden is zeer gedetailleerd en bevat namen en woonadressen. Opvallend is dat de kooplieden uit de hele stad (en zelfs daarbuiten) komen om op de markt in Amsterdam-Noord te staan. De toevoegingen 'hs' (huis/begane grond), 'I', 'II', en 'III' verwijzen naar de verdiepingen.

Getypte brief (doorslag/archiefkopie) met handgeschreven kanttekeningen.

* **Inhoud:** De brief is een officiële aanzegging van een sanctie. De heer Brandenburgh heeft op 14 januari 1942 de regels van de "Nederlandsche Visscherijcentrale" overtreden tijdens de visveiling. Als straf wordt hij voor één verdeelronde uitgesloten van de visinkoop. * **Stijl en toon:** De toon is zakelijk, formeel en autoritair, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd. Er wordt direct verwezen naar specifieke artikelen uit een reglement om de rechtmatigheid van de sanctie te onderbouwen. * **Administratieve sporen:** De afkorting "HG." rechtsboven staat mogelijk voor een afdeling of dossiercategorie. De handgeschreven notitie "verzonden 23/1" bevestigt de verzenddatum. "ter V.K." is een archiefcode, mogelijk staand voor "ter Verwerking" of "ter Vertrouwelijke Kennisneming". * **Locatie:** De "Gemeentelijken afslag, alhier" verwijst naar de visafslag van Amsterdam, destijds gevestigd aan de De Ruyterkade (later verplaatst naar Amsterdam-Noord). De geadresseerde woonde vlakbij de havenactiviteiten in Noord.

Getypte doorslag van een officiële brief.

* **Doel:** Het document dient als een formele afwijzing van een verzoek dat twee dagen eerder (14 januari 1942) door de gebroeders Brandenburgh was ingediend. * **Inhoudelijke kern:** Een commissie binnen de 'Nederlandsche Visscherijcentrale' heeft het verzoek beoordeeld en negatief beslist. Er wordt geen specifieke reden voor de afwijzing genoemd in deze korte mededeling. * **Stijl:** Kort, zakelijk en bureaucratisch van toon. * **Vorm:** Het betreft een doorslag op dun papier, wat gebruikelijk was voor het archief van de verzender om vast te leggen wat er verstuurd was.

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

In deze brief verzoekt de heer H.F. Brandenburgh om officiële toestemming voor het laten roken van een gedeelte van zijn toegewezen portie aal (paling). Hij onderbouwt zijn verzoek door aan te geven dat hij met dit product altijd op de markt aan het Mosveld (Amsterdam-Noord) heeft gestaan. De schrijver noemt expliciet de naam van zijn vaste visroker, C. Huisman. Dit duidt erop dat het roken van de vis destijds gebonden was aan regels en waarschijnlijk alleen door erkende partijen of met specifieke toestemming mocht gebeuren, zeker gezien de schaarste en distributieregels tijdens de oorlogsjaren.

Document

* **Structuur**: De lijst is kolom-gebaseerd: een dossiernummer/code, een status- of jaaraanduiding (M. of M'42), de aanhef en naam, gevolgd door het adres. * **Marginalia**: De handgeschreven sterren (★) markeren specifieke personen (Helsloot, Tak, Pussing, Schilder, Vet). Dit wijst vaak op een selectie voor een bepaalde actie, arrestatie of bijzondere status binnen de administratie. * **Geografie**: De adressen concentreren zich in Amsterdamse volksbuurten (zoals de Pijp, de Jordaan en de Indische Buurt) en Volendam. * **Typografie en Variaties**: * Er zijn inconsistenties in kapitalisatie, zoals "SPieringstraat" met een hoofdletter P. * De afkorting "A'dam" wordt consequent gebruikt voor Amsterdam, met de windrichting van het stadsdeel. * "M'42" suggereert een specifieke registratie uit 1942. * Bij H. Schilder staat een bijnaam tussen haakjes: "(Fik)".

Document

Dit document is een administratieve lijst voor de toewijzing van visquota. Gezien de vermelde hoeveelheden (veelal tussen de 20 en 50 kg) betreft het waarschijnlijk een lijst van visdelers, markthandelaren of winkeliers in plaats van individuele consumenten. De lijst is alfabetisch gesorteerd. Er zijn diverse wijzigingen zichtbaar die wijzen op een actief gebruik van het document: * **Vervallenverklaring:** De grote handgeschreven tekst geeft aan dat deze lijst per 25 november 1941 niet meer geldig was en is vervangen. * **Doorhalingen:** De familie Drieenhuizen is geschrapt. De bijgaande notitie verklaart dat zij hun vis "van buiten" betrekken volgens mededeling van de C.C.C.D. (Centrale Controle van de Crisis-Diensten). Dit wijst op een streng toezicht op de distributiekanalen. * **Toevoegingen:** Aan de linkerzijde zijn onderaan drie namen met de hand toegevoegd, mogelijk ondernemers die later aan het distributienetwerk werden toegevoegd.

Dagstaat (officiële marktadministratie).

Dit document is een officiële administratieve lijst van viskooplui op de markt aan het Mosplein in Amsterdam-Noord. De lijst is opgesteld tijdens de Duitse bezetting van Nederland. * **Inhoud:** Het formulier registreert welke kooplieden aanwezig waren en wat zij verkochten. Opvallend is dat alle negen genoemde handelaren die dag zoetwatervis (zoetw. visch) verkochten, aangegeven met een rood vinkje. * **Hoeveelheden:** In de marge linksboven staan standaardhoeveelheden genoteerd in ponden en een "litje" (litertje) voor garnalen. In de kolom "Opmerkingen" zijn bij de laatste drie personen specifieke gewichten in kilogrammen voor zeevis genoteerd (kabeljauw, makreel en schelvis/garnalen). * **Personen:** Er staan drie familieleden Brandenburgh op de lijst, wat wijst op een familiebedrijf of meerdere takken van een familie in de vishandel.

Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.

* **Doel van het document:** Dit is een werkdocument voor de verdeling van vis (aal en snoekbaars) onder handelaren in Amsterdam en omstreken. De genoemde hoeveelheden (vaak 20 of 40 kg) suggereren dat dit een groothandels- of distributielijst is. * **Betekenis van de rode strepen:** De systematische rode doorhalingen van namen zijn een indicatie van uitsluiting. Gezien de aanwezigheid van veel Joodse familienamen (zoals Elsas, Ereira, Fransman, Goudeketting, Cohen, Groenteman) onder de doorgehaalde namen, is dit hoogstwaarschijnlijk een lijst waarbij Joodse handelaren uit de distributieketen werden verwijderd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen tijdens de bezetting. * **Handgeschreven wijzigingen:** Het document is actief bijgehouden. Er zijn namen toegevoegd (o.a. 'Commandeur Marken', 'Nic Goedhart') en hoeveelheden zijn aangepast (bijv. bij 'A. de Groot' is 40 veranderd in 80). Dit wijst op een dynamisch distributieproces waarbij de beschikbare vis van de geschrapte handelaren werd herverdeeld onder de overblijvende namen.

Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.

* **Doel:** Het document dient als registratie voor de toewijzing of distributie van aal (paling) aan handelaren of particulieren. Gezien de grote hoeveelheden (tot 50 kg per persoon) betreft het vermoedelijk een toewijzing aan visverkopers of winkeliers. * **Kwantiatieve gegevens:** De meest voorkomende toewijzing is 20 kg. De maximale toewijzing is 50 kg (o.a. Boekelman, Bommels, Botter-Jansen, De Groot, Huisman). * **Annotaties:** * Doorhalingen bij *A. Alessij Jr.* en de familie *Drieshuizen* duiden op annuleringen van de toewijzing. * Handgeschreven toevoegingen onderaan kolommen (*C. Biesenbeek ter Voort*, *J.J. Huisman*) wijzen op late inschrijvingen. * De toevoeging "in steun" bij *M.M. Gerber-Fransen* kan duiden op een sociale context of een specifieke regeling. * **Identificatie:** Namen als *Goudsketting* en *Elsas* zijn historisch vaak geassocieerd met de Joodse gemeenschap in Nederland. Vermeldingen van "P.C. Hooftstr." en "Middenweg" wijzen sterk in de richting van Amsterdam als locatie.

Getypte doorslag van een officiële kennisgeving/beschikking.

Het document is een officiële strafmaatregel tegen drie individuen met de achternaam Brandenburgh, waarschijnlijk familieleden of compagnons in een visserij- of vishandelsbedrijf. De adressen (Sleutelbloemstraat, Polanenstraat, Distelweg) bevinden zich in Amsterdam-Noord, wat impliceert dat het hier gaat om een besluit van de directie van de Amsterdamse visafslag. De kern van de overtreding is het niet volledig aanbieden van de toegewezen hoeveelheid vis op de officiële markt. In de context van 1944 duidt dit op een vermoedelijke onttrekking aan de legale distributie, mogelijk ten gunste van de zwarte markt of eigen gebruik. De sanctie is tweeledig: 1. Een onmiddellijke, voorlopige schorsing van deelname aan de visverdeling bij de afslag. 2. Een voordracht aan de burgemeester voor verdere (tuchtrechtelijke of strafrechtelijke) maatregelen.

# TRANSCRIPTIE H.Bernhard, Sloterkade 130 hs, alhier.

M. de Haan.

[Rechtsboven in de marge:] F.H. 7. 6000. 50 hv. 754. 12-'38

# TRANSCRIPTIE H a Graafte Handelslid. Sp.burg

H. | | 11/1 '93 | Rapenburgerstraat 108 hs | 4 | | Brilleman S. | | 29/3 '04 | Lepelstraat 81 I | 3 | | Broeks Jacob | | 27/12 '86 | Marco Polostraat 235 | 3 | **Pagina 3**