Archief 745
Inventaris 745-312
Pagina 252
Dossier 106
Jaar 1940
Stadsarchief

Getypte notulen van een vergadering (pagina 5).

Origineel

Getypte notulen van een vergadering (pagina 5). -5-

wordt speciaal op Zaterdag- en Zondagavond veel last
ondervonden van venters met gerookte en gestoomde visch,
die op het trottoir zelfs standwerken, waardoor het pu-
bliek genoodzaakt is over den ryweg te loopen. Er zyn
klachten van het Victoria-Hotel, van het Hotel de Byen-
korf en van de Directie van de Gemeente-Electriciteits-
werken over het verontreinigen van de trottoirs en over
het straatrumoer. Het is slechts mogelyk gebleken hier
eenige orde te scheppen door by voortduring een agent
ter plaatse te posteeren, waardoor de venters tenminste
in beweging blyven. Naar spreker's oordeel kan alleen
een ventverbod blyvende verbetering in den bestaanden
toestand brengen.
De heer Seegers zegt, dat het voor de Politie wel een eenvoudige oplos-
sing is om een ventverbod voor te stellen, doch men moet
niet vergeten, dat men daardoor een aantal venters in
hun brood treft. Op Zaterdag en Zondag staan er speciaal
Monnikendammers met gerookte aal; voor deze personen wil
spreker niet in het byzonder opkomen; maar op andere da-
gen plegen er eenige fruit- en haringventers regelmatig
te venten en zy doen dit reeds jaren. De eenige oplossing
zou zyn om hun een standplaats te verleenen tegen het
plantsoentje. Dit is jaren geleden ook reeds gevraagd,
doch toen is er niets van gekomen. Spreker heeft dus
geen bezwaar tegen een ventverbod, indien den ter plaatse
handelenden haring- en fruitventers een standplaats tegen
het plantsoen op de Prins Hendrikkade wordt aangewezen.
De heer Presser kan het standpunt van den vorigen spreker volkomen on-
derschryven.
De Voorzitter stelt voor, om dit punt aan te houden tot een volgende
vergadering, opdat de Politie kan onderzoeken of wellicht
bruikbare in de onmiddellyke nabyheid van het onderhavige
punt gelegen standplaatsen kunnen worden aangegeven; ook
de overige leden kunnen zich dan omtrent dit onderwerp
nog eens beraden.
De vergadering kan zich hiermede vereenigen.

Vervolgens stelt de Voorzitter punt 3 der agenda aan de
orde: De kern van dit document is een conflict tussen openbare orde/bedrijfsbelangen enerzijds en de sociaaleconomische positie van straathandelaren anderzijds.

  • De klacht: Grote hotels (Victoria en destijds Hotel de Bijenkorf) en de Gemeente-Electriciteitswerken klagen over vervuiling en lawaai. Venters blokkeren de stoep, waardoor voetgangers op de rijweg moeten lopen. De politie kan de orde nu alleen handhaven door constant aanwezig te zijn.
  • Het debat: Een ongenoemde spreker pleit voor een algeheel ventverbod. De heer Seegers brengt hier nuance in aan; hij maakt onderscheid tussen de weekend-handelaren (Monnikendammers met aal) en de "vaste" lokale haring- en fruitventers die hier al jaren staan. Hij pleit voor het toewijzen van officiële standplaatsen bij het plantsoen op de Prins Hendrikkade als compromis.
  • Besluitvorming: De voorzitter stelt het besluit uit. De politie krijgt de opdracht om te onderzoeken of er geschikte locaties voor standplaatsen in de buurt zijn. Het document weerspiegelt de spanningen in de groeiende stad Amsterdam in de vroege 20e eeuw. De Prins Hendrikkade, tegenover het Centraal Station, was (en is) een cruciaal knooppunt. De genoemde spelling (zoals visch, ryweg, nabyheid) is de spelling-Marchant, die tot 1947 de norm was.

De verwijzing naar "Monnikendammers" herinnert aan de tijd dat handelaren uit omliggende dorpen per boot naar de hoofdstad kwamen om hun waar (vaak vis uit de toenmalige Zuiderzee) te verkopen. De discussie toont de verschuiving aan van een informele straateconomie naar een meer gereguleerde stedelijke ruimte, waarbij de belangen van het opkomende toerisme (hotels) en de gemeentelijke infrastructuur zwaarder gingen wegen dan de traditionele straathandel.

Samenvatting

De kern van dit document is een conflict tussen openbare orde/bedrijfsbelangen enerzijds en de sociaaleconomische positie van straathandelaren anderzijds.

  • De klacht: Grote hotels (Victoria en destijds Hotel de Bijenkorf) en de Gemeente-Electriciteitswerken klagen over vervuiling en lawaai. Venters blokkeren de stoep, waardoor voetgangers op de rijweg moeten lopen. De politie kan de orde nu alleen handhaven door constant aanwezig te zijn.
  • Het debat: Een ongenoemde spreker pleit voor een algeheel ventverbod. De heer Seegers brengt hier nuance in aan; hij maakt onderscheid tussen de weekend-handelaren (Monnikendammers met aal) en de "vaste" lokale haring- en fruitventers die hier al jaren staan. Hij pleit voor het toewijzen van officiële standplaatsen bij het plantsoen op de Prins Hendrikkade als compromis.
  • Besluitvorming: De voorzitter stelt het besluit uit. De politie krijgt de opdracht om te onderzoeken of er geschikte locaties voor standplaatsen in de buurt zijn.

Historische Context

Het document weerspiegelt de spanningen in de groeiende stad Amsterdam in de vroege 20e eeuw. De Prins Hendrikkade, tegenover het Centraal Station, was (en is) een cruciaal knooppunt. De genoemde spelling (zoals visch, ryweg, nabyheid) is de spelling-Marchant, die tot 1947 de norm was.

De verwijzing naar "Monnikendammers" herinnert aan de tijd dat handelaren uit omliggende dorpen per boot naar de hoofdstad kwamen om hun waar (vaak vis uit de toenmalige Zuiderzee) te verkopen. De discussie toont de verschuiving aan van een informele straateconomie naar een meer gereguleerde stedelijke ruimte, waarbij de belangen van het opkomende toerisme (hotels) en de gemeentelijke infrastructuur zwaarder gingen wegen dan de traditionele straathandel.

Locaties

Amsterdam (afgeleid uit de genoemde locaties: Victoria-Hotel De Bijenkorf Prins Hendrikkade).

Kooplieden in dit dossier 100

A. Meyer Waterlooplein
A. Barmhartigheid Waterlooplein
A. Barmhartigheid Waterlooplein Is nog steeds in werkverschaf-fing. Kan op markt zijn brood niet verdienen.
A. Barmhartigheid Waterlooplein Is nog steeds in werkverschaffing. Kan op markt zijn brood niet verdienen.
A Boumeester Waterlooplein
A. Bouwmeester Uilenburg bezet thans reeds sedert 9 maanden zijn plaatsen niet en verzocht wederom uitstel
A. Bouwmeester meerdere Bezet thans reeds sedert 9 maanden zyn plaatsen niet en verzoekt wederom uitstel.
A. Eysden Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Eysden Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Hagenaar Waterlooplein
Aron Vogel meerdere Reeds voorgesteld d.d. 4-9-1939 no. 17/2/5 M. Rapport Dir. M.S. d.d. 2 October 1939 advies: plaats aanhouden; Vogel gaat bij eenige opleving weder staan; is echter nimmer verschenen.
Aron Vogel Waterlooplein 21/1 39
Abraham Prins Waterlooplein 27/2 39
B.F. Reinen Waterlooplein Idem. Advies: 4 maanden gevangenis; komt daarna weer op de markt; is echter niet verschenen.
J. Scherpenzeel Waterlooplein Is in werkverschaffing.
J. Scherpenzeel Waterlooplein Is in werkverschaffing.
B.J. van Straten meerdere Bezet thans reeds sedert 10 maanden zyn plaatsen niet en verzoekt wederom uitstel is 66 jaar en ziek.
B.J. van Straten meerdere bezet thans reeds sedert 10 maanden zijn plaatsen niet en verzocht wederom uitstel; is 66 jaar en ziek.
B. Kloos Uilenburg heeft geen kans thans op de markten zijn brood te verdienen.
B. Kloos Zwanenburgwal Ziet geen kans thans op de markten zyn brood te verdienen.
B. Kloos Zwanenburgwal Ziet geen kans thans op de markten zyn brood te verdienen.
Benjamin Schelvis Waterlooplein 15/1 40
C Bleekrode-Kinsbergen Waterlooplein
C. Prins Waterlooplein 18/1 40
M.C.A. Renes meerdere Is 68 jaar; wil in steun blyven.
C. Renes meerdere is 69 jaar; wil in steun blijven.
C.E. Molenaars Waterlooplein 21/12 39 sg
C. van Bambergen Waterlooplein
D.A. Overmars Waterlooplein 23/12 39
D.M. de Groot Waterlooplein
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 2