Archiefdocument
Origineel
7 mei 1943 (met een stempel van 11 mei 1943). Dienst der Publieke Werken, Amsterdam (Raadhuis). [Briefhoofd met wapen van Amsterdam]
Dienst der Publieke Werken
Amsterdam, Raadhuis
[Rechtsboven handgeschreven/stempel:]
No. 174 P.V. ... [onleesbaar]
No. 355 L.M. 1943 11/5
Datum: 7 Mei 1943.
[Linksboven:]
No.Grb.962 /Doss. I/a/6a.
Antw. op No.174 P.W.
dd. 10 Maart 1943.
1 bijlage (teek.).
[Linkermarge handgeschreven:]
3
voor Z.B.
7/5 '43
[Onderwerp, doorgestreept:]
~~Onderwerp:~~
Aan den Heer Wethouder P.W.
In antwoord op Uw nevenaangehaald schrijven deel ik U mede, dat de perceelen Nieuwe Amstelstraat 2 en 4 in verwaarloosden staat verkeeren. Deze perceelen zijn aan den Dienst van de Gemeente-Waterleidingen aangeboden, die echter geen bestemming ervoor kon vinden.
Met het door U genoemde loodsje wordt waarschijnlijk bedoeld het gebouwtje, waarin de marktmeester is ondergebracht, aangegeven op bijgaande situatie.
Dit gebouwtje, dat storend werkt op de omgeving, zou kunnen worden gesloopt, indien de marktmeester in de perceelen Nieuwe Amstelstraat 2/4 zou kunnen worden ondergebracht.
Ik verzoek U derhalve, aan Uw ambtgenoot voor de Levensmiddelen de vraag voor te leggen, of de marktmeester in genoemde perceelen kan worden ondergebracht. Indien deze vraag bevestigend wordt beantwoord, zal ik U een begrooting van de kosten voor het in behoorlijken staat brengen van de perceelen doen toe-
[Voetnoot:]
Stadsdrukkerij Amsterdam
4189-2-43-3000 * Status van de panden: De panden aan de Nieuwe Amstelstraat 2 en 4 worden omschreven als zijnde in "verwaarloosden staat". Dit is een cruciaal detail gezien de locatie en de datum (zie Context).
* Stedelijke vernieuwing: Er is sprake van een "loodsje" waarin de marktmeester is gehuisvest dat "storend werkt op de omgeving". De Dienst der Publieke Werken stelt voor dit te slopen en de functie te verplaatsen naar de genoemde panden, mits deze opgeknapt worden.
* Bureaucratic overleg: De brief toont de interactie tussen verschillende gemeentelijke diensten: Publieke Werken, Gemeente-Waterleidingen en de sector Levensmiddelen (verantwoordelijk voor de markten).
* Onvoltooid: De tekst breekt af bij "doe toe-", wat suggereert dat er een tweede pagina was waarop waarschijnlijk "toe-zenden" of "toe-komen" stond. Dit document stamt uit mei 1943, een dieptepunt in de Duitse bezetting van Amsterdam. De locatie, de Nieuwe Amstelstraat, ligt in het hart van de Jodenbuurt (vlakbij het Waterlooplein en de overkant van de Stopera).
- De Jodenvervolging: In mei 1943 waren de grootschalige deportaties van de Joodse bevolking uit Amsterdam in volle gang. Dat de panden Nieuwe Amstelstraat 2 en 4 in "verwaarloosden staat" verkeerden, is direct te koppelen aan het feit dat ze waarschijnlijk onteigend waren of dat de Joodse bewoners/eigenaren weggevoerd waren. Veel panden in deze buurt werden in deze periode geplunderd voor brandhout (vooral in de hongerwinter later, maar de leegstand begon hier).
- Marktwezen: De "marktmeester" waarover gesproken wordt, hield toezicht op de markt op het nabijgelegen Waterlooplein. Door de oorlogsomstandigheden en de anti-Joodse maatregelen was deze markt volledig getransformeerd of nagenoeg stilgelegd voor de oorspronkelijke marktkooplui.
- Wethouder P.W.: In 1943 was er geen democratisch gekozen college meer. De wethouders waren vervangen door pro-Duitse 'raadsheren' of functionarissen die onder direct toezicht van de bezetter en de NSB-burgemeester Voute werkten. Het document weerspiegelt de kille, ambtelijke voortgang van het stadsbeheer terwijl de stad sociaal en demografisch werd ontmanteld.