Officiële waarschuwingsbrief van de Gemeente Amsterdam. 17 januari 1940. De Directeur van het Marktwezen Amsterdam. Den Heer Z. Zwaab, Korte Houtstraat 11, Amsterdam-C. [Briefkop]
MARKTWEZEN AMSTERDAM DV.
TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 31/4/7 M.
BIJLAGE __________
ONDERWERP : __________

[Handgeschreven:] Verzonden 17/1-40

AMSTERDAM (W.) 17 Januari 1940
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN
den Heer Z. Zwaab,
Korte Houtstraat 11,
Amsterdam-C.
Wijk 2.

[Body]
Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de markt Uilenburg te betalen, waarschuw ik U hierbij, dat U alsnog ~~vóór~~ op, 21 Januari a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.

Ik wijs U er met nadruk op, dat, indien U langer in gebreke blijft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 28 Januari a.s. onherroepelijk wordt ingetrokken.

Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (bijvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellijk mijn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.

De Directeur,

[Onderkant pagina]
A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-9-'39-526. * Toon en taal: De brief is formeel en autoritair van aard. Het is een laatste aanmaning ("met nadruk") voordat er administratieve sancties volgen. Het taalgebruik is typisch voor de vooroorlogse bureaucratie ("in gebreke is gebleven", "onherroepelijk").
* Inhoud: De heer Z. Zwaab heeft een achterstand van meer dan drie weken in het betalen van zijn marktgeld voor zijn vaste standplaats op de markt op Uilenburg. Hem wordt een laatste termijn gesteld tot 21 januari 1940. Bij uitblijven van betaling zal hij zijn vaste plaats per 28 januari verliezen, conform het marktreglement.
* Sociale clausule: Opvallend is de expliciete vermelding van geldige redenen voor uitstel, zoals het ontvangen van "steun" (sociale bijstand tijdens de crisisjaren) of ziekenhuisopname. Dit duidt op een protocol waarbij rekening gehouden kon worden met de precaire economische situatie van marktkooplieden, mits zij dit tijdig meldden. * Locatie: De markt op Uilenburg lag in het hart van de oude Joodse buurt van Amsterdam. Het was een plek waar veel arme Joodse Amsterdammers hun brood verdienden met kleinschalige handel.
* Historisch moment: De brief is gedateerd op 17 januari 1940, slechts vier maanden voor de Duitse inval in Nederland. In deze periode heerste er door de mobilisatie en de economische naweeën van de crisis veel armoede.
* Betekenis: Documenten als deze geven een inkijkje in het dagelijks leven en de administratieve druk op marktkooplieden vlak voor de oorlog. Voor veel Joodse handelaren zouden de omstandigheden kort na deze brief drastisch verslechteren door de anti-Joodse maatregelen van de bezetter, die hen uiteindelijk geheel van de markten zouden weren. De naam Zwaab is een veelvoorkomende naam binnen de Joodse gemeenschap van Amsterdam in die tijd.