Verslag van een bespreking (notulen). B e s p r e k i n g op 24 April 1941 te 2.30 uur n.m. van den Directeur den heer C.F. Sixma en den bedrijfschef den heer J. Broerse, den waarnemend Secretaris den heer H.A. van Duinhoven, met den heer Holtrop, Secretaris van den Nederlandschen Bond van Arbeiders in de Voedings- en Genotmiddelenbedrijven en de heeren Dijkstra, Nooy, Draaisma en Kitz, grossiers van de Centrale Markt en de heeren Wellerdieck en Ruhe, leden van het op de Centrale Markt werkzame personeel der grossiers.

De Directeur deelt mede, dat hij van den heer Holtrop een brief heeft ontvangen van den volgenden inhoud.

No. 37/38/1 M.1941 18/4
NEDERLANDSE BOND VAN ARBEIDERS IN DE VOEDINGS- EN GENOTMIDDELEN-BEDRIJVEN.

Amsterdam, 17 April 1941
Weesperzijde 87.
Letter H/AB

Den Heer Directeur van het Centrale
Marktwezen der Gemeente Amsterdam.

WelEdelgeboren Heer,

Namens de werkgevers en werknemers welke geregeld op de gemeentelijke terreinen der markthallen hun werk vinden, verzoeken wij U beleefd wel te willen ontvangen een kleine delegatie uit beide groepen, teneinde met U enige verlangens te kunnen bespreken, welke zij koesteren ten aanzien der door U te stellen regelen op de onder Uw toezicht staande terreinen. In hoofdzaak betreffen deze verlangens ordemaatregelen, zoals het instellen van en contrôle houden op toegangsbewijzen tot genoemde terreinen; mede de vraag de marktterreinen niet meer dan twee uren voor de opening der markt voor de kleinhandel. De aanvangstijd der werkzaamheden in georganiseerd overleg te regelen. In het vertrouwen op een gunstig antwoord, zien wij gaarne tegemoet Uw berichten, waar, welke dag en uur deze samenspreking kan plaats hebben.

U bij voorbaat dankend voor de te nemen moeite,

Hoogachtend,
w.g. B. Holtrop.
Secretaris.

N.B.
Het voorlopig correspondentieadres is: B. Holtrop, secretaris van de Nederlandse Bond van Arbeiders in de Voedings- en Genotmiddelenbedrijven, Weesperzijde 87, Amsterdam-O.

Hij geeft vervolgens het woord aan den heer Holtrop om den inhoud van den brief nader toe te lichten.

De heer Holtrop wil de bedoeling nog gaarne nader uiteenzetten. Het staat vast, dat op verschillend gebied iets anders moet worden gesteld, dan wat er tot nu toe was. In Amsterdam zijn in verschillende gemeentebedrijven, spreker noemt bijvoorbeeld het slachthuis, nog wel eens onaangenaamheden voorgekomen. Op de Centrale Markt is echter het gelukkige verschijnsel, dat daar rustige organisatieontwikkeling heeft plaats gehad en als gevolg daarvan heeft de aardappellossersvereeniging "Ons Belang" zich bij het N.V.V. aangesloten. Het staat vast, dat er heel wat moet gebeuren op de Centrale Markt Dit document is een officieel verslag van een overleg over de orde en regelgeving op de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van het document is een brief van de vakbond (Holtrop) waarin gevraagd wordt om inspraak bij het opstellen van nieuwe regels.

Belangrijkste punten in het document:
* Toegangscontrole: Er wordt aangedrongen op het invoeren van toegangsbewijzen en strengere controle op de terreinen. Dit suggereert een behoefte aan meer grip op wie zich op de markt bevindt.
* Werktijden: Er is een specifiek verzoek om de marktterreinen niet eerder dan twee uur voor de opening voor de kleinhandel open te stellen, om de werkzaamheden beter te organiseren.
* Arbeidsverhoudingen: Holtrop refereert aan "onaangenaamheden" bij andere gemeentebedrijven (zoals het slachthuis), wat een eufemisme kan zijn voor stakingen of onrust onder het personeel. Hij contrasteert dit met de "rustige ontwikkeling" op de Centrale Markt.
* Organisatiegraad: De aansluiting van de aardappellossersvereniging "Ons Belang" bij het N.V.V. wordt expliciet genoemd als teken van goede organisatie. De datum van het document, april 1941, is cruciaal voor de interpretatie. Nederland was op dat moment bijna een jaar bezet door nazi-Duitsland.

1. De Centrale Markt: Dit was het logistieke hart van de voedselvoorziening in Amsterdam. In oorlogstijd, met toenemende schaarste en rantsoenering, was de controle over deze locatie van strategisch belang voor zowel de gemeente als de bezetter.
2. Het N.V.V. en de 'Gelijkschakeling': In juli 1940 was de NSB'er Rost van Tonningen aangesteld als commissaris van het N.V.V. (Nederlands Verbond van Vakverenigingen). Hoewel veel leden bedankten, bleef de structuur bestaan onder toezicht van de bezetter. De vermelding dat een vereniging zich bij het N.V.V. heeft aangesloten, moet in dit licht gezien worden: het duidt op een integratie in het officieel erkende (en gecontroleerde) apparaat.
3. Sociale Onrust: De verwijzing naar "onaangenaamheden" in het slachthuis kan een directe of indirecte verwijzing zijn naar de nasleep van de Februari-staking (1941), waarbij ook veel gemeentepersoneel betrokken was. De sfeer in de stad was gespannen, en de directie van de markt probeerde de rust te bewaren door middel van overleg en striktere regelgeving. B. Holtrop C.F. Sixma H.A. van Duinhoven Holtrop (De heer) J. Broerse N.B. Gemeente Amsterdam Marktwezen NSB